Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/15807 K.2019/3329

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hüküm davacılar vekili ile davalılar ... ve ... vekilince temyiz edilmiş, davacılar vekilince de duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 06.03.2019 Çarşamba günü davacılar vekili Av. ... ile davalılar ..., ... vekili Av....geldiler Diğer davalı taraftan gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf vekilleri dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili; davalıların işleteni, sürücüsü ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu otomobilin davacı ... idaresinde bulunan motosiklete çarptığını, kazada davacı sürücü ... ve motosiklette yolcu olarak davacı ...’ın yaralandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ... için 1.000,00 TL. maddi 25.000,00 TL. manevi tazminatın, ... için 1.000,00 TL. maddi 25.000,00 TL. manevi tazminatın sigorta şirketi maddi tazminattan sorumlu olmak üzere davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile davacı ... için maddi tazminat talebini 48.308,00 TL. olarak ıslah etmiştir.

Davalılar kusur oranı ve tazminat miktarını kabul etmediklerini belirterek davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece, bozma ilamı, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 261,81 TL, davacı ... için 33.815,44 TL maddi tazminatın, davacı ... için 5.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ile davalılar ... ve ... vekili tarafından vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, trafik kazası nedeni ile cismani zarara dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Davalılar vekili savunmasında, davacıların motosiklet ile seyri sırasında gerekli tedbirleri almaması sebebi müterafik kusurlarının bulunduğunu ileri sürerek belirlenecek zarardan indirim yapılması gerektiğini bildirmiştir.

6098 sayılı Borçlar Yasasının, "Tazminatın belirlenmesi" üst başlıklı 51/1 maddesi ile( 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 43.maddesi); Hâkimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği hükme bağlanmıştır.

Tazminattan indirim sebeplerini düzenleyen, Türk Borçlar Yasasının 52.maddesinde (Borçlar Kanunu 44. madde) öngörülen sebepler, daha çok zarar görenle ilgilidir. "Hiç kimsenin kendi kusurundan yararlanamayacağı" yönündeki genel hukuk ilkesinin etkisiyle, maddede sayılan belirli hal ve durumlarda tazminattan indirim yapılması mümkün bulunmaktadır.

Davacı ... idaresinde bulunan motosiklet ile davalılar aracının çarpışması sonucu davacı sürücü ... ve motosiklette yolcu olarak bulunan davacı ... yaralanmıştır.

Mahkemece hükme esas alınan raporda davacı ...’ın koruma başlıksız yolcunun motosiklete binmesine izin vermesi yanında kavşağa yaklaşırken motosikletinin hızını düşürmemesi, yeterince dikkatli tedbirli olmaması, solundaki kavşak kolundan kendisine yaklaşmakta olan ve emniyetle duramayacak kadar yaklaşmış bulunan araçla çarpışmayı önlemek için direksiyon tedbirine ya da etkili fren tedbirine başvurmaması nedeni ile önleyemediği olayda %30 oranında, davalının ise kontrolsüz kavşağa girdiği ve kavşak alanı içinde ile çarpışmasında sağdan gelen davacı aracına ilk geçiş hakkını vermediğinden %70 oranında kusurlu olduğu belirlenmiş,

mahkemece bu rapor hükme esas alınarak motosiklette yolcu olarak bulunan davacı ... için hesaplanan tazminattan %30 oranında kusur indirimi ile yolcu taşımaya elverişli olmayan motosiklete binerek meydana gelen kazada müterafik kusuru bulunduğu gerekçesi ile %15 oranında indimi yapılmış, davacı ... Yönünden de hesaplanan tazminattan %30 oranında indirim yapılarak karar verilmiştir.

Anılan karar hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Somut olayda, mahkemece alınan kusur raporunda davacı sürücünün yolcunun koruma başlıksız yolcunun motosiklete binmesine izin vermesi yanında kavşağa yaklaşırken motosikletinin hızını düşürmemesi, yeterince dikkatli tedbirli olmaması, solundaki kavşak kolundan kendisine yaklaşmakta olan ve emniyetle duramayacak kadar yaklaşmış bulunan araçla çarpışmayı önlemek için direksiyon tedbirine ya da etkili fren tedbirine başvurmaması nedeni ile önleyemediği tespit edilmiştir.

Yolcunun koruyucu başlık takmayarak nizamlara aykırı ve kendi can emniyetini tehlikeye atacak şekilde seyretmesi sürüş kusurlarından olmayıp, hakim tarafından tazminattan indirim sebebi olarak kabul edilecek hususlardandır.

Buna göre davacı sürücü ...'ın kavşağa yaklaşırken motosikletinin hızını düşürmemesi, yeterince dikkatli tedbirli olmaması, solundaki kavşak kolundan kendisine yaklaşmakta olan ve emniyetle duramayacak kadar yaklaşmış bulunan araçla çarpışmayı önlemek için direksiyon tedbirine ya da etkili fren tedbirine başvurmaması nedeni ile meydana gelen olayda ne oranda kusurlu olduğunun belirlenmesi gerekmektedir.

Sürücünün, koruyucu başlıksız yolcu taşıması gibi hususlar bilirkişi tarafından kusur oranı belirlenirken dikkate alınacak hususlar değildir.

Buna göre;

a-)Davacı ... yönünden; mahkemece; öncelikle davacı sürücünün yolcunun koruma başlıksız yolcunun motosiklete binmesine izin vermesi yanında kavşağa yaklaşırken motosikletinin hızını düşürmemesi, yeterince dikkatli tedbirli olmaması,

solundaki kavşak kolundan kendisine yaklaşmakta olan ve emniyetle duramayacak kadar yaklaşmış bulunan araçla çarpışmayı önlemek için direksiyon tedbirine ya da etkili fren tedbirine başvurmaması nedeni ile önleyemediği olayda %30 oranında kusurlu olduğuna ilişkin tespitten % kaçlık oranın trafik akışına ilişkin olarak kural ihlali olduğunun tespiti ile belirlenen tazminattan bu kusur oranının indirilmesi ondan sonra davacı Sürücü ...'ın koruyucu tedbirler olmaksızın motosiklete yolcu alarak seyri ve yaralanma sebepleri göz önüne alınarak davacının bu davranışının zararın artmasına neden olup olmadığı,

tazminattan indirim yapılması gerekip gerekmediği hususlarının değerlendirilerek, bu hususun davacının müterafik kusurunu oluşturduğu kanaatinin hasıl olması halinde müterafik kusur indirimi yapılması gerekmektedir. Kaldı ki davacı yolcu ...'ın bacak ve dizinden yaralandığı dikkate alındığında koruyucu başlık takmamasının yaralanmasında etkili olmayacağı da açıktır.

b-)Davacılardan ... yönünden;

Davacılar vekili, müvekkili ...'ın yolcusu olduğu araca, davalıların işleteni,sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu araç sürücüsünün çarpması ile gerçekleşen kazada müvekkili ...'ın yaralandığını ve malul kaldığını açıklayıp tazminat talebinde bulunmuştur.

Mahkemece davacı ... yönünden tazminata hükmedilirken yolcu taşımaya elverişli olmayan motosiklete binerek medyana gelen kazada %15 oranında müterafik kusuru bulunduğu kabul edilerek indirim yapılmış ise de mahkemece davacı ...'ın bu araca yolcu olarak binmesinin kazanın oluşumuna etkisi araştırılmadan ve tartışılmadan sırf yolcu olarak bindiği gerekçesi yazılı olduğu üzere müterafik kusur indirimi yapılması da doğru görülmemiştir.

2-Bozma ilamının neden ve şekline göre davacılar vekilinin ve davalılar ... ve ... vekilinin manevi tazminatın miktarına yönelik sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiştir.