Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/1629 K.2019/244

Taraflar arasında görülen tazminat davasının yapılan yargılaması sonucunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ...Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, sürücü ... yönetimindeki aracın yaya olan müvekkili ...'a çarparak maluliyetine sebep olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL maddi ve 75.000,00 TL manevi tazminatın, maddi tazminatın tüm davalılardan, manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 24.7.2015 havale tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini bilirkişi raporu doğrultusunda 63.257,29 TL'ye yükselttiğini belirtmiştir.

Davalı ...Ş. vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabulü ile 63.257,29 TL maddi tazminatın ... Sigorta A.Ş. poliçe limiti ile sınırlı olmak koşulu ile davalılardan ortaklaşa ve dayanışmalı olarak alınıp davacı tarafa verilmesine, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, olayların gelişimi ve sonucunda davacının yaşamış olduğu manevi acının giderilmesi için takdiren 40.000,00 TL manevi tazminatın trafik kazası olan 21.07.2011 tarihinden itibaren gerçek kişi davalılardan ortaklaşa ve dayanışmalı olarak

alınıp davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair karar verilmiş; hüküm, davalı ...Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında, manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli tarafların kusur durumları (destek %25) gözönünde tutularak, hak ve nasafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, MK.'nin 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nasafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, davacı ... için takdir olunan manevi tazminatın bir miktar fazla olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

2-Kabule göre, davalılar arasında yer alan davalı ... şirketinin (poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları'na göre manevi tazminattan sorumlu olmadığı gibi manevi tazminata ilişkin yargılama gideri, vekalet ücreti ve harçlardan da sorumlu değildir.

Mahkemece maddi-manevi tazminat taleplerinden kabul edilen miktara göre ayrı ayrı yargılama gideri, vekalet ücreti, karar ve ilam harcı belirlenerek sigorta şirketinin maddi tazminat talebi hakkında yargılama gideri, vekalet ücreti, karar ve ilam harcından poliçe limiti gözetilerek sorumluluğuna dair karar verilmesi gerekirken maddi-manevi tazminat talepleri hakkında tek bir yargılama gideri, vekalet ücreti ile karar ve ilam harcı belirlenip, bunun tamamından sigorta şirketinin de sorumlu olduğuna dair karar verilmesi doğru görülmemiştir.