Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/17316 K.2019/4158

Taraflar arasındaki muvazaalı takibin iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacılar vekili; davalılardan ...'nin .....İcra Müdürlüğünün 2014/17218 sayılı icra takibi dosyasının borçlusu, diğer davalı ...'un ise alacaklısı olduğunu, davacıların murisleri ....'un davalı ...'nin maliki olduğu ticari taksinin çarpması sonucu vefat ettiğini, müvekkilleri tarafından davalı ... aleyhine ... ASHM'nin 2015/33 E. sayılı dosyası ile toplam 160.000,00 TL bedelli maddi ve manevi tazminat davası açıldığını, ... İcra Müdürlüğünün 2014/17218 sayılı dosyasında başlatılan icra takibinin kazanın meydana geldiği tarihten hemen sonra başlatıldığını ve müvekkilerinden mal kaçırmak amacıyla yapıldığını belirterek, muvazaalı olan ... İcra Müdürlüğünün 2014/17218 sayılı dosyasında başlatılan takibin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar ayrı ayrı kesinleşmiş bir alacak olmadığını, takibin gerçek olduğunu belirterek davanın reddini talep etmişlerdir.

Mahkemece, dava tasarrufun iptali davası olarak değerlendirilmiş, tasarrufun iptali davası için gerekli

şartlar oluşmadığından davanın reddine karar verilmiş olup hüküm, davacılar vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmiştir.

Mahkemece yazılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir.

Dava, BK’nun 19. maddesine dayalı olarak açılan muvazaalı işlemin iptaline ilişkindir.

HMK'nin 33. maddesine göre hakim, Türk hukukunu resen uygulamak zorundadır. Bir davada olayları belirtmek ve açıklamak taraflara, hukuki nitelendirme hakime aittir. Dava dilekçesindeki açıklamalarda TBK 19. maddesine dayanarak açtıkları anlaşılmaktadır.

Davacı kendisinin alacağını akim bırakan bir işleme karşı, BK 18.(yeni 19.) maddeye dayalı olarak bir dava açabilir. Çünkü yapılan yargılama sonunda dava konusu takibin muvazaalı olduğunun anlaşılması halinde İİK'nun 283.maddesinin kıyasen uygulanarak, anılan takip dosyasının alacaklısının yaptığı tahsilatların davacıya iadesi gerekeceği gibi davacının alacağına kavuşma imkanı da doğacaktır. Bu nedenle davacının bu davayı açmakta hukuki yararı vardır.

Somut olayda, davacılar, davalının maliki olduğu aracın karıştığı kazada murislerinin vefat etmesi nedeniyle davalı aleyhine .... Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açmıştır. Mahkemece davanın niteliği hakkında yanılgıya düşülmüş olup iş bu dava için tasarrufun iptali davası için aranan şartlar aranmamaktadır.

Bu durumda davacının açtığı tazminat davası sonucu beklenerek davacının talebi doğrultusunda BK 19. maddeye göre yargılamaya devam edilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi isabetli değildir.