Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/17701 K.2019/7854

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki davalılar vekilleri tarafından talep edilmiş, davalı ... vekilince de duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 25.06.2019 Salı günü davacı vekilii Av. ... ile davalı ... vekili Av. Dilek Kaycan ve davalı ... vekili Av. ... geldi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf vekilleri dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin davalı ... hakkında açtığı boşanma davası devam ederken, dava konusu taşınmazı arkadaşı davalı ...’a devrettiğini belirterek, taşınmaz üzerine aile konutu şerhi konulmasını ve davalılar arasındaki satışın iptali ile davalı ... adına tapuya tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, davacının taşınmaza ilişkin olarak ayni isteme hakkının olmadığından haksız açılan davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Davalı ... vekili, müvekkilinin taşınmaz alımında herhangi bir muvazaa söz konusu olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamı, taraf beyanları, toplanan deliller, dinlenen tanık beyanlarına göre evlilik birliği içerisinde alınan taşınmazın davalı ... tarafından üçüncü kişi ...'a satıldığı, taşınmazın evlilik birliği devam ederken alındığı sabit olduğundan bahisle davanın kabulü ile davalı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalılar ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Dava BK'nun 19.maddesine dayalı olarak açılan muvazaalı işlemin iptaline ilişkindir.

Dosya içerisindeki bilgiler ve UYAP kayıtlarına göre tarafların Sakarya 1. Aile Mahkemesinin 2014/456 Esas 2018/92 karar sayılı ilamı ile boşandıkları, davacı ... lehine mali haklara hükmedildiği, ancak kararın kesinleşip kesinleşmediği anlaşılmamıştır.

Dava, davacının, davalı eş ... adına olan taşınmazın diğer davalı ...’a yapılan satışın muvazaalı olduğu iddiası ile iptali ve bu taşınmaz üzerinde aile konutu şerhi konulması istemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Davacının istekleri arasında yer alan aile konutu şerhi isteği bakımından bu davaların çözüm yeri 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun 4.maddesi gereğince Aile Mahkemeleri olup Aile Mahkemesi kurulmayan yerlerde ise Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca belirlenen Asliye Hukuk Mahkemelerinde davanın Aile Mahkemesi sıfatı ile görülüp karara bağlanması gerekir.

Davacının diğer isteği ise TBK’nun 19.maddesine dayalı şahsi hakka ilişkin muvazaa nedeniyle tapu iptali ve davacı eş adına tescili olup bu istek bakımından uyuşmazlığın çözüm yeri HMK’nun 1 ve devamı maddeleri uyarınca belirlenecek genel mahkemelerdir. Görev kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında kendiliğinden göz önünde bulundurulur.

Mahkemece yapılması gereken iş, BK’nun 19.maddesine dayalı tapu iptali ve tescil davasının tefriki ile ayrı bir esasa kaydedilmesi daha sonra da tefrik edilen dosyanın görevli Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesi, dava konusu taşınmazla ilgili muvazaalı işlem yönünden, Sakarya 1. Aile mahkemesinin 2014/456 Esas 2018/92 Karar sayılı ilamı kesinleşmiş ise satış işleminin TBK’nun 19. maddesi gereğince iptale tabi olup olmadığının mevcut delillere göre değerlendirilmesi, iptale tabi olması halinde davacı yararına hükmedilen mali haklar ile sınırlı olarak İİK’nun 283/1. maddesinin kıyasen uygulanarak davacıya haciz ve satış yetkisi verilmesi, aksi durumda yani anılan kararın kesinleşmemiş ise kesinleşmesinin bekletici mesele yapılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekmektedir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmadan, her iki davanın birlikte görülerek karara bağlanması ve yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.