Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/18192 K.2017/5357

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; davacı ile dava dışı ... Grup Bilg. Sis.... Şti arasında genel kredi ve rehin sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme kapsamında ... plakalı aracın rehin sözleşmesi de akdedilmek suretiyle dava dışı 3. Kişi tarafından alındığını, davalı şirketçe söz konusu aracın ... işleminin yapıldığını, kredi borçlusunun krediyi ödemede temerrüdü sebebiyle hesabın kat edildiğini, 3.kişiye karşı yapılan ... 14. ...

Dairesinin 2013/12567 sayılı takibin kesinleştiğini, işlemler sürerken aracın kazaya karıştığının tespit edildiğini, bu kaza sebebiyle oluşan hasarın davalı şirketin ... kapsamında kaldığını, hasar dosyasının açıldığını, davacının rehin hakkı sahibi olması nedeniyle tazminatı talep etmeye hakkının bulunduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000,00 TL'nin hasar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili; davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava; kasko poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Kasko Sigortası Genel Şartları'nın B.3.3.2.2. maddesi hükmü uyarınca "onarım masrafları, sigortalı taşıtın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşar ya da taşıt onarım kabul etmez ise taşıt tam hasara uğramış sayılır.Bu durumda değeri tamamen ödenen araç ve aksamı, talep ettiği takdirde sigortacının malı olur" hükmü öngörülmüştür.Bu hükümden açıkça anlaşılacağı üzere davalı ... şirketi meydana gelen hasar bedelini tamamen poliçe limitleri içerisinde ödeme yükümlülüğü altında olup ... ettiren, sigortalı araç hurdasının kendisine verilmesini istemedikçe,

sigortacı tarafından hasarlı araç ... ettirenin uhdesinde bırakılıp hurda bedelini tazminattan düşmesi olanaklı değildir. Zira, kasko sigortasında aslolan amaç, zarar bedelinin tamamen karşılanmasıdır.Araç hurdasının kimin uhdesinde bırakılacağı konusunda seçimlik hak, davacı sigortalıya aittir. Hasarlı aracın davacı sigortalı uhdesinde kalması halinde, belirlenen piyasa değerinden sovtaj değeri mahsup edilerek davalının sorumlu olacağı gerçek zarar tespit edilmelidir.

Aksi halde ise, davacı sigortalı, hasarlı aracın, davalı sigortacıya mülkiyetinin geçirilmesi hususunda gerekli yükümlülükleri yerine getirmelidir. Bu durumda, aracın olay tarihindeki 2. el piyasa rayiç değerinin davacı sigortalıya ödenmesi gerekir.

Mahkemece, öncelikle gerçek zararın belirlenmesi için hasar incelenmesi yapılması gerekmektedir. Somut olayda; ekspertiz raporunda aracın perte ayrılması gerektiği belirtilmiş ise de mahkemece bu belirlemenin uygun olup olmadığı, hasarlı parçalar ve işçilik dahil zararının aracın piyasa rayicini aşıp aşmadığı belirlenerek konusunda uzman bilirkişiden, denetime elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı bilirkişi raporu alınarak gerçek zarar belirlenmesi gerekmektedir. Şayet mahkeme, aracın perte ayrılması gerektiği kanaatine varırsa, bu belirlemeden sonra araç hurdasının davacı sigortalı uhdesinde bulunduğu ve davacının seçimlik hakkını araç hurdasının davalı sigortacıya bırakılması yönünde kullanıp kullanmadığı belirlenmelidir.

Davacı seçimlik hakkını araç hurdasının davalı sigortacıya bırakılması yönünde kullanmışsa, mahkemece aracın hasarsız piyasa rayici üzerinden tazminat belirlenerek davacı aracının hurdasının davalı sigortacıya aidiyetine hükmolunması yönünde hüküm verilmesi, araç hurdasının davacıda kalması durumunda aracın hasarsız piyasa rayicinden aracın sovtaj bedeli tenzil edilmesi yöntemi ile tazminat belirlenerek davalı tarafa çekme belgesinin verilmesine hükmedilmelidir.

Buna göre; yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgulara göre öncelikle çekme belgesinin verilmesini gerektiren bir durumun olup olmadığının belirlenmesi için hasar incelemesi yapılarak karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı hüküm verilmesi bozmayı gerektirmiştir.