Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/18483 K.2017/9594

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine dair verilen hükmün süresi içinde Davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının ... markası ile uzun süreli araç kiralama işi yaptığını; davacının... plakalı aracına 10.04.2014 tarihinde davalıların sürücüsü, sahibi ve trafik sigortacısı olduğu ...plakalı aracın çarparak kazaya neden olduğunu; davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu, ... eksperi tarafından, davacının... plakalı otomobilinin kaza nedeniyle tam hasarlı (pert) duruma geldiği ve hasar tutarının 39.000,00 TL olduğunun tespit edildiğini; kaza sonrasında ikame aracın ancak 5 gün sonra temin edilebildiği;

davacının aracının günlük kira bedelinin 118 Euro, 5 gün için 590 Euro ve Euro kurunun 3 TL olduğu dikkate alınarak 1.770,00 TL olduğunun ve toplam zararın da 40.770,00 TL olduğunun hesaplandığı belirtilerek, hasar tutarı 39.000,00 TL tazminatın, davalılar ... ve ...’dan kaza tarihi 10.04.2014 itibariyle, davalı ...Ş.’den dava tarihi 16.12.2014 itibariyle, avans faizi ile müştereken ve müteselsilsen tahsili, ikame araç kira bedeli 1.770,00 TL tazminatın, davalılar ... ve ...’dan kaza tarihi 10.04.2014 itibariyle avans faizi ile müştereken ve müteselsilsen tahsili talep ve dava etmiştir.

Davalı sürücü ...’ın, davacının aracının cadde üzerine park edildiği için kusurlu olduğu,... tarafından mesai dışı ve yorgun haldeyken çalıştırıldığı ve ilave olarak da tanımadığı bir güzergahta görevlendirildiği için...’nun asli kusurlu olduğu; hasar tutarının ve ikame araç bedelinin abartıldığı belirtilerek kusur ve zararın bilirkişi tarafından tespiti ve ... ile ... şirketinden tahsilini savunmuştur.

Davalı ...’nün savunmasında, sürücü ...’ın kendilerinin değil de dava dışı... A.Ş.’nin çalışanı olduğu için davanın ... A.Ş.’ye ihbarını, kendilerinin işleten olarak kusurlarının ve sorumluluklarının olmadığını beyan ederek kısaca davanın reddi talep etmiştir.

Davalı ...Ş.’nin savunmasında, karşı tarafa ait ... plakalı aracın trafik sigortası teminatı altında ve araç başına maddi teminat limitinin 26.800,00 TL olduğu, kusur oranının ve gerçek zararın ispat edilmesi gerektiği, açıklanarak davanın reddi talep edilmiştir.

Mahkemece; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre davanın kısmen kabulü ile 35.342,00 TL nin, davalı .... A.Ş'nin sorumluluğunun 26.800,00 TL ile sınırlı olacak şekilde davalılardan müştereken ve müteselsilen, davalılar ... ve ... yönünden 10/04/2014 kaza, davalı ...yönünden 16/12/2014 dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiş, hüküm davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) Dava, trafik kazası sebebi ile davacı aracında meydana gelen zararın tazmini talepli açılmıştır.

T.C. Anayasası'nın 36/1 maddesinde "Herkes meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı merciileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir" düzenlemesine; 6100 Sayılı HMK'nun 27. maddesinde "Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak; yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını içerir" düzenlemesine yer verilmiştir.

Bir davanın görülmesi için taraf teşkilinin sağlanması esas olup, hakimin bu hususu re'sen gözetmesi gerekir. Yargılamanın sağlıklı bir biçimde sürdürülebilmesi, iddia ve savunma ile ilgili delillerin eksiksiz toplanıp tartışılabilmesi, davanın süratle sonuçlandırabilmesi, öncelikle tarafların yargılamanın aşamalarından haberdar edilmesi ile mümkündür.

Adil yargılanma hakkının kapsamında yer alan savunma haklarının etkin biçimde kullanılmasını teminen konulan yasal düzenlemelerden biri de, davada esaslı işlem olan bilirkişi raporlarının taraflara tebliğine ilişkin düzenlemedir. 6100 sayılı HMK'nun 280/1 maddesi "Bilirkişi, raporunu, varsa kendisine incelenmek üzere teslim edilen şeylerle birlikte bir dizi pusulasına bağlı olarak mahkemeye verir; verildiği tarih rapora yazılır ve duruşma gününden önce birer örneği taraflara tebliğ edilir" hükmünü öngörmektedir. Anılan tüm bu yasal düzenlemelerde, davada taraf olanların haklarının korunması amaçlanmış olup tarafların yargılama süreçlerine etkin katılımının sağlanması ise, mahkemece yapılan tüm tebligatların usulüne uygun olması ile sağlanabilecektir.

Somut olayda; davalı ... Müdürlüğüne, hükme esas alınan bilirkişi raporunun tebliğ edilmediği görülmektedir. Yukarıda anılan yasal düzenlemeler gereği, davalıya bilirkişi raporunun usulüne uygun şekilde tebliği ile davalının savunma hakkını kullanması ve rapora karşı varsa itirazlarını bildirmesinin sağlanması, itirazlarının değerlendirilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, usulünce yapılmış tebligat olmadan ve davalının savunma haklarını da kısıtlar biçimde yargılamaya devam edilip yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

2-Bozma ilamının kapsam ve şekline göre; davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.