Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/18803 K.2019/7808

Taraflar arasındaki, trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm, davalı ... tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalıların işleten/ sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu aracın davacıya çarpmasıyla oluşan kazada yaralanan davacının işgöremez hale geldiğini, tedavi ve yol masrafı yapmak zorunda kaldığını, manevi zarara uğradığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve davalı ... şirketi sadece maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla 500,00 TL. maddi ve 6.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş; 05.03.2016 tarihli ıslah dilekçesiyle, maddi tazminat taleplerini 4.121,04 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ...Ş. vekili, kaza saatinden sonra poliçe düzenlendiğinden zarardan sorumlu olmadıklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davalı ... şirketi tarafından düzenlenen poliçe kazayı kapsamadığından, sigorta şirketi hakkındaki davanın reddine; diğer davalı hakkındaki davanın kabulü ile 4.121,04 TL. maddi ve 6.000,00 TL. manevi tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'den tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; trafik sigortacısı da davada taraf olduğundan, mahkemenin davada görevli olmasına; oluşa ve dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi heyeti raporundaki kusur oranlarının benimsenmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına;

davacının kaza nedeniyle oluşan iyileşme (geçici işgöremezlik) süresi ve sürekli işgücü kaybı oranının, kaza tarihinde yürürlükte olan mevzuat hükümlerine uygun biçimde belirlendiği uzman bilirkişi heyeti raporunun benimsenmesinde bir isabetsizlik görülmemesine; hüküm altına alınan maddi tazminatın içinde tedavi gideri kalemi bulunmadığı ve sürekli maluliyet oranına göre davacı için hesaplanan tazminatın Dairemizin yerleşik uygulamalarına uygun olduğu dikkate alındığında, bu yönlere ilişkin davalı temyizinin yerinde görülmemesine göre;

davalı ...'ın aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan geçici/ sürekli iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı taraf, kaza tarihinde davacının herhangi bir iş yaptığı ve gelir elde ettiği iddiasında bulunmamış; sadece, iyileşme süresince günlük işlerini yapamadığından bahisle geçici işgöremezlik tazminatı isteminde bulunmuştur. Mahkemenin hükme esas aldığı 14.01.2016 tarihli aktüer raporunda ise, davacının 9 aylık iyileşme süresi için 1.167,98 TL. geçici işgöremezlik tazminatı hesaplandığı görülmektedir.

Davacının geçici işgöremezlik nedeniyle talep edebileceği zarar, çalışmakta olduğu işini yapamaması nedeniyle uğradığı kazanç kayıplarından ibarettir. Davacı yanın, davacının çalışıp elde ettiği geliri iyileşme süresi boyunca elde edemediği gibi bir iddiası bulunmadığı gibi, dosya kapsamında da davacının kaza tarihinde çalıştığını gösterir delil bulunmamaktadır. Bu itibarla; geçici işgöremezlik tazminatının mahiyeti de dikkate alınarak, öncelikle davacının kaza tarihinde ne iş yaptığı ve bu işten elde ettiği bir gelir bulunup bulunmadığının saptanması gerektiği açıktır.

Açıklanan vakıalar karşısında mahkemece; davacı yana, kaza tarihinde davacının herhangi bir işte çalışıp çalışmadığı ve çalışıyorsa elde ettiği gelirin ne kadar olduğu hususlarında açıklama yapma ve delillerini sunma imkanının sağlanması; daha sonra, iyileşme süresince yoksun kalınan (kazadan önce elde edildiği halde kaza nedeniyle elde edilemeyen) bir kazanç olup olmadığı da dikkate alınarak, geçici işgöremezlik tazminatı istemi hakkında hüküm tesisi gerekirken, eksik incelemeyle, yazılı biçimde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.

3-Davacı vekili, dava konusu kaza sonucu davacının yaralanmasından duyulan üzüntü nedeniyle, 6.000,00 TL. manevi tazminat isteminde bulunmuş; mahkemece talebin kabulüne karar verilmiştir.

6098 sayılı TBK'nun 56. (818 sayılı BK'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

O halde mahkemece; meydana gelen trafik kazası sonucu davacının yaralanması nedeniyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın meydana geldiği tarih ve paranın alım gücü, davacının kazada % 75 asli ve davalı sürücünün % 25 oranında kusurlu olduğu, zararın boyutu göz önünde bulundurularak davacı için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde daha düşük manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olay ile bağdaşmayan, bir miktar yüksek manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmemiştir.