Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/18904 K.2018/5845

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, dava dışı ...'e ait ... plakalı aracın davalı ... şirketine zorunlu mali mesuliyet sigortasıyla sigortalı olduğunu, davacıların murisi olan ...' ın bıçaklanmış halde yol üzerinde yatarken sigortalı aracın kusurlu biçimde üzerinden geçmesi nedeniyle vefat ettiğini, bu konuyla ilgili olarak ... 6. Ağır Ceza Mahkemesinde yargılamanın sürdüğünü, murisin ölümüyle davacıların destekten yoksun kaldıklarını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 2.000.-TL maddi tazminatın ihtar tebliğ tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesini talep etmiş, yargılama sırasınta talebini toplam 61.001,81 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile davacı ... yönünden 18.625,41.-TL, davacı ... yönünden 42.376,40.-TL maddi tazminatın 16/12/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak adı geçen davacılara verilmesine, karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı” ve 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş,

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “Sigortacı, bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, zorunlu mali sorumluluk sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; ... Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).

2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir. Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir

sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecektir.

Açıklanan yasal düzenlemelerden anlaşılacağı üzere, üçüncü kişinin ağır kusurunun varlığı halinde araç işleteni sorumluluktan kurtulacak olup araç işleteninin sorumluluktan kurtulması durumunda ise işletenin sorumluluğunu üstlenen ... şirketinin de sorumluluğundan bahsedilmesi mümkün olmayacaktır.

Somut olayda, davacılar desteği ... davaya konu trafik kazası öncesinde, içinde yolcu olarak bulunduğu başka bir araçta seyahat etmekte iken arkadaşı tarafından bıçaklandıktan sonra (yaralı şekilde) saat 04.10 sıralarında çevre yoluna bırakılmış ve çevre yolunda yatar vaziyette iken davalıya sigortalı olup dava dışı sürücü ... idaresindeki aracın yerde yaralı şekilde yatan ...'i görmeyerek çarpması sonucunda vefat etmiştir.

Sigortalı araç sürücüsü ... hakkında ...

6. Ağır Ceza Mahkemesinde 2014/240 E sayısı ile dava açılmış, yapılan yargılama sonucunda 2015/233 K sayılı karar ile; "..sanığın aynı gün saat 04.10 sularında tek başına ... plakalı araç ile Yeni Hale giderken ...'tan çevre yoluna girip ... istikametine giderken 150 metre kadar ileride bir şeye çarptığını, yavaşlayıp baktığında aracın tamponunun olmadığını ve sağ çamurlukta kan izlerinin bulunduğunu, köpek olabileceğini düşünerek olay yerinden ayrıldığını belirttiği, sanık ... hakkında verilen 24.09.2014 havale tarihli ve 06.08.2015 tarihli bilirkişi raporlarına göre;

sanığa kusur yüklenmiş ise de, anılan raporlardaki kusurun sanığın olaydan sonra yapması gereken yükümlülükleri yerine getirmemiş olmasına dayandırıldığı, olayın oluşumuna ilişkin herhangi bir kusurunun bulunmadığı, olay sebebi ile otoyolda ilerleyen sanığın üzerinden geçtiği şeyin insan dışında başka bir şey olabileceğini düşünüp yoluna devam etmesinin hayatın olağan akışına uygun olduğu ve sanığın cezalandırılmasını gerektirir dosya kapsamında yer alan başkaca bir delilin de bulunmadığı anlaşılmakla sanık ...'in yüklenen suç açısından kastının veya taksirinin bulunmadığı.." gerekçesi ile ... hakkında beraat kararı verilmiştir.

Bu durumda mahkemece, olayın yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilerek davalı ... şirketinin sorumluluğu bulunmadığı gözetilmek suretiyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.