Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/5651 K.2017/7934

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı hüküm kurulmasına yer olmadığına dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkiline ait aracın karıştığı iki taraflı trafik kazası sonucu karşı araçta bulunan muris yolcunun mirasçıları tarafından müvekkili, davalı ... şirketi ve sürücü aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat davasının tüm davalılar bakımından kısmen kabul edilerek,

3.280,71 TL maddi tazminat harcı ile 4.464,45 TL manevi tazminat harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına karar verildiğini, davalı ... şirketinin müvekkiline ait aracın hem zorunlu trafik sigortacısı, hem de kasko sigortacısı olup poliçede manevi tazminat klozu da dahil olmak üzere artan mali sorumluluk hallerinin 2.500.000 TL limit dahilinde ... kapsamına alındığını, ilgili ilamda hükmedilen toplam 7.745,16 TL olan harç tutarının hazinece tahsili aşamasında üç davalı arasında eşit biçimde paylaştırıldığını,

bu paylaştırmadan haberi olmayan ve bu tutarın tamamının ilam gereği davalı ... şirketince ödeneceği inancında olan müvekkilinin vergi dairesinin talebi üzerine 2.581,75 TL harç miktarı aslı ve 160,25 TL gecikme faiziyle birlikte toplam 2.742 TL’yi 27.12.2013 tarihinde vergi dairesine ödemek zorunda kaldığını beyanla, davalı ... şirketince ödenmesi gerekirken, müvekkili tarafından vergi dairesine ödenen 2.742 TL yargı harcı tutarının dava tarihinden işleyecek ticari faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.

Mahkemece, Dairemizin ilgili bozma ilamına uyulmasına karar verilerek toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/66 Esas-2013/385 Karar sayılı dosyasına ilişkin 7.745,20 TL tutarındaki yargı harcının davalı tarafından 08.05.2014 tarihinde ... Vergi Dairesi Başkanlığı ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne ödenmiş olduğu anlaşılmakla konusu kalmayan davanın esasına ilişkin hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava yargılama sonucu hükmedilen ve sigortalı tarafından kısmen ödenen yargı harcının ... poliçesine dayanılarak kendi sigortacısından rücuen tahsili istemine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”.

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu ... limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.

Somut olayda davacı iki taraflı trafik kazası sonucu karşı araçtaki yolcu murisin mirasçıları tarafından kendisi, ... şirketi ve sürücü aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat davası sonucunda ...

2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 14/05/2013 tarih ve 2012/66 Esas-2013/385 Karar sayılı ilamı ile davanın kısmen kabul edilerek toplam 7.745,16 TL yargı harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına karar verildiğini, vergi dairesince tahsil aşamasında harcın üç davalı arasında eşit şekilde paylaştırılarak .../...

Vergi Dairesi’nce müvekkilinden 27.12.2013 tarihinde toplam 2.742 TL harç tahsil edildiğini beyanla, aralarındaki zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet ... poliçesine dayanarak, ödediği harç bedelinin davalı ... şirketinden rücuen tahsilini talep etmiş, ödeme belgesini de dava dilekçesine eklemiştir. Dava dilekçesi davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.

Yargılama devam ederken davalı ... şirketi ilgili ilamda hükmedilen 7.745,20 TL tutarındaki yargı harcının tamamını 8.5.2014 tarihinde ... Vergi Dairesi Başkanlığı ...

Vergi Dairesi Müdürlüğüne ödemiş, bu nedenle mahkemece konusu kalmayan davanın esasına ilişkin hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmiştir. ... ki davalı taraf dava dilekçesi ve eklerinden haberdar olduğu, dolayısıyla davacının yargı harcının 2.742 TL’lik kısmını daha önceden ilgili vergi dairesine ödediğini bildiği halde, bu kısım bakımından mükerrer ödeme yapmıştır.

Davanın açıldığı tarih itibariyle davacı ödediği kısmın davalı sigortacısından rücuen tahsilini talep etmekte haklı olup, davalının davacı sigortalısının ödediği kısmı sonradan mükerrer olarak ödemesi kendi kusurundan kaynaklanmış olup davacıya karşı olan sorumluluğunu ortadan kaldırmadığından, dolayısıyla dava konusuz kalmadığından yargılamaya devam edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davacının ödediği kısım bakımından mükerrer ödeme olup davacının bunun vergi dairesinden iadesini talep edebileceği şeklindeki gerekçelerle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.