Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/9008 K.2017/3697

Taraflar arasındaki kasko rücuen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili ... Sigorta A.Ş. tarafından ... numaralı ... Sigorta Poliçesi ile sigortası yapılan ... ... Kum Ocağı Nak. Nar. Tic. San. Ltd. Şti. adına kayıtlı .... plakalı araç 24.11.2011 tarihinde ....

Beldesinde seyir halindeyken yolun çökmesi sonucunda yaralamalı - maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza tespit tutanağına göre yolun bakım ve onarımından sorumlu olan davalı beldenin, kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu bulunduğunu, araçta meydana gelen hasar bedeli olan 22.223,00 TL'nin sigortalıya ödendiğini, daha önce ...

İdare Mahkemesinde açılan davada adli yargının görev alanına girdiği gerekçesiyle görev yününden red kararı verildiğini, itiraz sonucunda ise ... Bölge İdare Mahkemesince kararın onandığını ve karar düzeltme talebinin reddedildiğini belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava açma hakları saklı kalmak kaydıyla, 22.223,00 TL rücuen tazminat alacağının ödeme tarihinden itibaren işletilecek yasal faizle birlikte verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, açılan davada, davalı olarak ...'nin gösterildiğini, ... diye bir tüzel kişiliğin bulunmadığını, iddia edilen zararın meydana geldiği söylenen aracın, hazır beton taşıyan ve bu betonu inşaata boşaltan ağır tonajlı trans çırpıcı diye tabir edilen bir araç olduğunu, bu aracın girmemesi gereken sadece yayalara açık yola girmiş olması nedeniyle, araçta meydana gelen hasardan müvekkili belediyenin kusurlu tutulmasının mümkün olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere, yapılan keşif, keşif sırasında dinlenen tanık beyanları, ... İdare Mahkemesinin dosyası ile ... Bölge İdare Mahkemesinin kararı, benimsenen bilirkişi raporuna göre;

kazanın meydana geldiği beldenin, o ağırlıktaki bir aracın yoldan geçmesine müsait olmadığı, kazaya karışan araç sürücüsünün yoldan geçmemesi hususunda uyarıldığı, ancak sürücünün bu uyarıları dikkate almadığı ve yoldan geçmeye çalışırken dava konusu kazaya sebebiyet verdiği, davacı ... şirketi tarafından sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu, yolun yapım ve bakımından sorumlu davalı kuruluş olan ... Başkanlığının ise kusursuz olduğu, bilirkişi raporları ile yapılan keşif ve keşifte dinlenen tanık beyanlarının birbiriyle uyuştuğu belirtilerek, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar bedelini ödeyen kasko şirketinin rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davalı Belediye Başkanlığı'nı hizmet kusuru nedeniyle dava etmiştir. Kamu hizmeti görmekle yükümlü olan idareler, kamu hizmeti sırasında verdikleri zararlardan dolayı özel hukuk hükümlerine tabi değildirler. Kamu tüzelkişilerinin yasalar tarafından kendilerine verilen görev ve yetkilerin kullanılması sırasında oluşan zararlar, niteliği itibariyle hizmet kusurundan kaynaklanan zararlar olup, bu zararların tazmini amacıyla hizmet kusurlarına dayalı olarak İdari Yargılama Usulü Hakkındaki Kanun’un 2. maddesi hükmü uyarınca idari yargı yerinde tam yargı davası ikame edilmesi gerekmektedir. Hukuk Genel Kurulu'nun 04/11/2015 tarih 2015/17-86 Esas, 2015/2364 Karar sayılı kararı da bu yöndedir.

Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece kendiliğinden (re'sen) dikkate alınması zorunludur. Esasen 2918 sayılı ....nun hukuki sorumluluğa ilişkin 85 ve onu izleyen maddelerinde araç işletenin sorumluluğu düzenlenmiş olup idarenin kusurundan kaynaklanan sorumluluğu bu yasa kapsamı dışında tutulmuştur.

2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanunun 19. maddesinde, "Adli, idari, askeri yargı mercilerinden birisinin kesin veya kesinleşmiş görevsizlik kararı üzerine kendisine gelen bir davayı incelemeye başlayan veya incelemekte olan bir yargı mercii davada görevsizlik kararı veren merciin görevli olduğu kanısına varırsa, gerekçeli bir karar ile görevli merciin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesine başvurur ve elindeki işin incelenmesini Uyuşmazlık Mahkemesinin karar vermesine değin erteler.

(Değişik ikinci fıkra: 23/7/2008 – 5791/9 md.) Yargı merciince, önceki görevsizlik kararına ilişkin dava dosyası da temin edilerek, gerekçeli başvuru kararı ile birlikte dava dosyaları Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Dosya kapsamına göre, davacı tarafından aynı istemli davanın öncesinde idari yargıda açıldığı, idari yargıda adli yargının görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verildiği, temyiz aşamasında Adli Yargı'nın görevli olması nedeniyle kararın onanarak kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda eldeki davada, kendisine ikinci dava açılan ... ... . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin elinde derdest bulunan dava dosyasındaki yargılamayı durdurmak suretiyle (HUMK m. 19/I), dosyayı kül halinde, yargı yolu uyuşmazlığının çözümlenmesi açısından Uyuşmazlık Mahkemesine göndermesi, verilecek kararı bekleyerek sonucuna göre karar vermesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde karar vermiş olması bozmayı gerektirmiştir.

2-Bozma neden ve şekline göre, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.