Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/1287 K.2017/9185

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili ile davalı ...’in boşanmak üzere olduklarını dava konusu 1785 parsel 3 nolu bağımsız bölümü, evlilik birliği devam ederken birlikte satın aldıklarını 16.08.2007 tarihinde davacıdan mal kaçırma amacı ile sattığını, dava konusu satış işlemlerinin iptali ile davacının hakkı olan miktarın müvekkili adına tescili istemi ile sadece eş ... aleyhine dava açmış, daha sonra ise taşınmazı 16.08.2007 tarihinde satın alan ... ve 29.09.2009 tarihinde de ondan satın alan ... aleyhine muvazaalı satış işleminin iptali istemi ile Aile Mahkemesinde dava açılmış her iki dava mahkemece birleştirilmiştir.

Davalılar, yargılama sırasında haksız açılan davanın reddini savunmuşlar, davalı ... ise ilk kararın temyiz aşamasında 19.04.2012 tarihli dilekçesinde taşınmazın, ...’in bankadan kredi çekebilmek için adına satış gösterildiğini ancak kredi borcun ödeyemeyince durumdan haberdar olan davalı ...’in emlakcı olan eşi vasıtası ile ...’e satış yapıldığını belirtmiştir.

Mahkemece, davanın reddine ilişkin ilk karar Yargıtay 4.Hukuk Dairesi'nin 01.07.2013 tarih 2012/7703 Esas 2013/12617 Karar sayılı ilamı ile davanın BK’nun 18.maddesine dayalı olarak açılan muvazaalı işlemin iptaline ilişkin olduğundan görevli mahkeme genel mahkemeler olduğundan bahisle bozulmuş, bozma sonrasında verilen görevsizlik kararı üzerine, Asliye Hukuk Mahkemesinde yapılan yargılama sonunda da, davacının iddialarının subut bulmadığı gerekçesi ise yine davanın reddine karar verilmiş hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamalar ve dosya kapsamına göre davanın, ilk açılan davada davalı eş ... adına olan taşınmazın diğer davalılar adına yapılan satışının muvazaalı olduğu iddiası ile iptali ve davalı eşe dönecek tapu kaydının eşler arasındaki mal rejimi gereğince tasfiye edilerek yarı paya ait tapu kaydının iptali ile davacı adına tescili olduğu anlaşılmaktadır.

Davacının ...’e geçen taşınmaza ait tapu kaydının iptali ile açılacak edinilmiş mallara katılma alacağının tahsili sağlanmış olacaktır.

Davacının istekleri arasında yer alan taraflar arasında edinilmiş mallara katılma rejimi gereği yarı paya ait tapu kaydının iptali ve tescili; isteği bakımından bu davaların çözüm yeri 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun 4.maddesi gereğince Aile Mahkemeleri olup Aile Mahkemesi kurulmayan yerlerde ise Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca belirlenen Asliye Hukuk Mahkemelerinde davanın Aile Mahkemesi sıfatı ile görülüp karar bağlanması gerekir.

Davacının diğer isteği ise TBK’nun 19.maddesine dayalı şahsi hakka ilişkin muvazaa nedeniyle tapu iptali ve davacı eş adına tescili olup bu istek bakımından uyuşmazlığın çözüm yeri HMK’nun 1 ve devamı maddeleri uyarınca belirlenecek genel mahkemelerdir. Görev kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında kendiliğinden göz önünde bulundurulur.

Mahkemece verilen ilk kararın Yargıtay 4.Hukuk Dairesi tarafından görev yönünden bozulmuş olması, taraflar yönünden kazanılmış bir hak oluşturmaz.

Mahkemece yapılması gereken iş, temyize konu taşınmaz bakımından mal rejiminin tasfiyesine dayalı tapu iptali ve tescil davasının tefriki ile ayrı bir esasa kaydedilmesi daha sonra da tefrik edilen dosyanın görevli Aile Mahkemesine gönderilmesi, dava konusu taşınmazla ilgili 16.08.2007 ve 29.09.2009 tarihli tasarruflar yönünden ise, aile mahkemesi kararının bekletici mesele yapılarak, davacının bir alacağının olduğunun tesbiti halinde TBK’nun 19 maddesi gereğince iptale tabi olup olmadığının mevcut delillere göre değerlendirilmesi,

iptale tabi olması halinde davacı yararına hükmedilecek katkı payı alacağı ve fer’ileriyle sınırlı olarak İİK’nun 283/1 maddesinin kıyasen uygulanarak davacıya haciz ve satış yetkisi verilmesinden ibarettir. Aksi durumda yani davacının katkı payının olmadığının saptanması halinde ise her iki dava yönünden de davanın reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmadan, her iki davanın birlikte görülerek karara bağlanması ve yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.