Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/266 K.2019/11001

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hüküm taraflar vekillerince temyiz edilmiş, davalılar ... Tur. Turizm Taşımacılık San. Tic. Ltd. ve ... vekilince duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 24.09.2019 Salı günü davacılar vekili Av. ... ile davalılar ... Tur. Turizm Taşımacılık San. Tic. Ltd. ve ... vekili Av. ... geldiler. Davalı ...Ş. tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf vekilleri dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Hükmüne uyulan 11. Hukuk Dairesinin 25.03.2014 tarih ve 2012/16905 E- 2014/5806 K sayılı ilamında; “... yabancı uyruklu olan davacıların teminat gösterme yükümlülüğünün bulunup bulunmadığının araştırılması, hükmedilen manevi tazminat miktarının fazla olduğu, tedavi giderlerinin davacıların seyahat sigortası tarafından karşılanıp karşılanmadığı ve tedavi giderinin makul olup olmadığı hususunda araştırılma yapılması, 2918 sayılı Yasanın 98. maddesinde belirtilen tedavi giderleri yönünden sorumluluğun "Sosyal Güvenlik Kurumu'na" geçip geçmediğinin değerlendirilmesi,

davacılar tarafından talep edilen tedavi giderlerinden 2918 sayılı Yasa'nın 98. maddesi kapsamında kalanların ve Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğuna esas olanların belirlenmesi için uzman doktor bilirkişiden ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınması, 2918 sayılı Yasa'nın 98. maddesi kapsamında kalan tedavi giderleri yönünden Sosyal Güvenlik Kurumu'nun, yasa kapsamı dışında kalan bakıcı veya tedaviye bağlı sair giderlerden ise davalı ... şirketinin sorumlu olduklarının kabulü ile sonucuna göre bir karar verilmesi gereğine...” değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyulmak suretiyle, maddi tazminat talebinin kabulü ile, 152.742,47 USD ve 38.649,64 USD olmak üzere her iki davacı için toplam 191.392,11 USD ve 5.898,36 TL'nin davalılardan müteselsilen alınmasına, davalı ... için dava tarihinden diğer davalılar için olay tarihinden döviz olan alacak için 3095 Sayılı yasanın 4/a maddesine göre Türk Lirası alacak için kanuni yasal faiz uygulanmasına, manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, davacılardan ... için 100.000,00 TL, ... için 50.000,00 TL olmak üzere 150.000,00 TL tazminatın olay tarihinden hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiş, karar davalılar vekilleri ile katılma yolu ile davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasında yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacılar vekilinin yerinde görülmeyen manevi tazminata ilişkin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Mahkemece bozma ilamına uyulmasına karşın, bozma ilamı gereklerinin tam olarak yerine getirilmediği, davacılar vekili tarafından sunulan belgeler, hukuki görüş ve tercümeleri ile yetinildiği anlaşılmaktadır.

Davanın dayanağı olduğu ileri sürülen yurt dışında düzenlenen poliçe/poliçeler asılları veya onaylı örnekleri mahkeme tarafından ilgili yerlerden getirtilmeksizin ve tercümesi yaptırılmaksızın, can sigortası olması halinde, ilkenin ölüm ve maluliyette meblağ, tedavide ise gerçek zararın karşılanması olduğu gözetilerek, yine davacılar tarafından tedavi masrafları için tedavi gördükleri Amerika’daki hastaneye herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı (davacıların tedavisine devam edilen Amerika’daki hastane ile yazışma yapılmak suretiyle) araştırılmadan, davacılar vekilinin 18.10.2011 tarihli dilekçesinde; “...

Inc. tarafından sadece Türkiye’de verilen sağlık hizmetleri bakımından ödeme yapılmıştır. Dava ABD’de görülen tıbbi hizmetlere – dosyadaki hastane kayıtları ve faturaları ile sabit olduğu üzere- ilişkindir. ... Inc. tarafından karşılanan masraflara ilişkin talebimiz YOKTUR.” beyanı dikkate alınmaksızın ve bu husus, ilgili sigorta şirketinden(California dba ...

Insurance Agency) araştırılmaksızın, bilirkişi raporu içeriği de yeterince değerlendirilmeksizin, netice itibariyle tüm bilgi ve belgeler toplandıktan sonra gerektiğinde konusunda uzman yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınarak karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu şekilde maddi tazminat talebinin kabulüne karar verilmesi uygun olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

3- Yine Bozma ilamında belirtilen 6111 sayılı Yasa ile ilgili gerekli araştırmanın da yapılmadığı, Sosyal Güvenlik Kurumu’na prim aktarılması hususunun sorulduğu, adı geçen yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte, uygulamada prim aktarımının kabul edildiği, 6111 sayılı yasaya dayanılarak çıkarılan “Trafik Kazaları Nedeniyle İlgililere Sunulan Sağlık Hizmet Bedellerinin Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmeliğin” de değerlendirilmediği anlaşılmakla, bu husus da bozma sebebi yapılmıştır.

4- BK'nın 47. maddesindeki (6098 sayılı TBK m. 56) hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek, tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri gözönünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Yukarıda belirtilen hususlar, olay tarihi, yaralanmanın niteliği, davacıların sürekli maluliyetlerinin bulunduğu yönünde bir hususun iddia ve ispat edilmediği de dikkate alındığında, davacılar için takdir edilen manevi tazminatların bir miktar fazla olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun manevi tazminatlara hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

Kabule göre de, davalı ... şirketi aleyhine poliçe teminat tutarları aşılmak suretiyle hüküm kurulması doğru görülmemiştir.