Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/2841 K.2017/8328

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın davalı ... A.Ş. yönünden reddine diğer davalılar yönünden kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... AŞ vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, ...'ın sevk ve idaresindeki kamyon ile müvekkilinin de içinde bulunduğu ...'ın kullandığı aracın kazası sonucunda ...'ın vefat ettiğini, müvekkilinin de yaralandığını, müvekkilinin kazadan sonra sol bacağını kullanamaz duruma geldiğini, gözünde sorun oluştuğunu, müvekkilinin uzun süre tedavi gördüğünü ve kazadan sonra iki yıl sürekli yatmak zorunda kaldığını, çalışamadığını, müvekkilinin evli ve üç çocuk babası olduğunu, evin geçimini pazarcılık yaparak sağladığını, başkaca bir gelirlerinin olmadığını, müvekkilinin hastane masraflarını kendisinin karşıladığını, ailesinin ve kendinin maddi ve manevi zarara uğradıklarını,

bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Ltd. Şti'den olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili; zamanaşımının dolduğunu, müvekkilinin kusurlu olduğu kadar kazada ölen ...'ın da davacıyı yolcu olarak araçta taşıması nedeniyle kusurlu olduğunu, davacının öncelikle ... şirketlerine başvurarak ... şirketlerinin zararı karşılamasının istenilmesi gerekirken bu hususa da uyulmadığından bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... A.Ş. vekili, davacının tedavi giderlerinin muhatabının ... başkanlığı olduğunu, 6111 sayılı kanun ile yapılan değişiklik nedeniyle tedavi giderine yönelik istemler ile geçici iş göremezlik, refakatçi gideri, muayene ve yol ücretinden dolayı müvekkili şirketin davacıya karşı bir sorumluluğu bulunmadığından davanın husumetten reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlara ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davalı ... A.Ş. aleyhine açılan davanın reddine, 190.892,80-TL maddi tazminatın davalılar... Ltd. Şti yönünden dava tarihi olan 13/06/2011 tarihinden itibaren, ... A.Ş. yönünden 13/06/2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ...,...Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, 10.000,00 TL manevi tazminatın ... ve ...Ltd. Şti. yönünden dava tarihi olan 13/06/2011 tarihinden itibaren, ... Aş yönünden 13/06/2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı ... A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı ... A.Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava; trafik kazası nedeni ile maddi-manevi tazminat istemine ilişkindir.

Yargılamaya hakim olan ilkelerden olan “taleple bağlılık ilkesi” 1086 sayılı HUMK'nın 74. maddesinde (6100 sayılı HMK m. 26) düzenlenmiş olup, hakim tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır ve ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Bunun dışında Karayolları Trafik Kanunu’nun 92. maddesinin (f) bendi ile Zorunlu Trafik Genel Şartları’nın 3. maddesinin (e) bendi uyarınca manevi zararlar trafik sigortası teminatının dışındadır.

Somut olayda davacı dava dilekçesinde ... şirketleri dışındaki davalılardan manevi tazminat talep etmiş olmasına ve yukarıda belirtildiği gibi manevi tazminatın zorunlu mali sorumluluk sigortası teminat kapsamı dışında olmasına karşın davalı ... A.Ş.'yi manevi tazminattan sorumlu tutarak yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru değildir.

3-Dava trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Talep içeriğine göre davacının zararının belirlenebilmesi için gelir durumunun net olarak belirlenmesi gerekir. Davacı vekili müvekkilinin pazarcılık işi ile iştigal ettiğini, gelirinin asgari ücret düzeyinden fazla olduğunu belirtmiş, aktüerya uzmanı bilirkişi raporunda davacının asgari ücretin 4.3 katı düzeyinde gelir elde ettiği kabul edilerek hesaplama yapmış mahkemece hesap raporu kabul edilerek yapılan hesaplama hükme esas alınmıştır.

Ancak davacı vekilince müvekkilinin pazarcılık işi yaptığı iddia edilmiş ise de davacının pazarcılık işi yaptığına ve gelirine ilişkin ispata yarayacak deliller toplanmamıştır.

Açıklanan bu nedenlerle öncelikle .... kayıtları da araştırılarak davacının ne iş yaptığının tespiti ile bu işe göre muhtemel gelirine dair emsallerin ilgili meslek odalarından ve çeşitli kuruluşlardan araştırılıp gelirinin tespit edilerek bu miktara göre tazminatın belirlenmesi gerekirken, yazılı olduğu şekilde eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru görülmemiştir.

4-Kazaya neden olan aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olan davalı ... A.Ş.'nin sakatlanma ve ölüm halinde teminat limiti kaza tarihi itibari ile 57.500,00 TL olup, davalı ... şirketinin poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulması gerekirken limit miktarını aşacak şekilde yazılı olduğu üzere karar verilmesi isabetli değildir.

5-Davalı ... şirketi kazaya neden olan aracın trafik sigortacısıdır. 2918 sayılı ....nun 99/1. maddeleri ile Zorunlu Mali Sorumluluk ... Poliçesi Genel Şartları`nın B.2. maddesi uyarınca rizikonun, bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Somut uyuşmazlıkta, davalı ... şirketine kazanın 13.07.2006 tarihinde ihbar edildiği anlaşıldığından davalı ... şirketinin bu tarihten itibaren 8 iş günü sonunda temerrüde düştüğünün kabul edilmesi gerekirken temerrüt tarihinin 13.06.2006 olarak gösterilmesi doğru değildir.

6-Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.2.b maddesi uyarınca, davalı ... A.Ş.'nin; harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin de sorumlu olduğu teminat limiti/ tazminata oranlanarak hüküm altına alınması gerekirken, tamamından sorumluluğuna karar verilmesi doğru olmamıştır.

7-Dosya kapsamına göre fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak açılan davada maddi tazminat miktarının artıldığı ancak tamamlama harcının da eksik yatırıldığı anlaşılmakla, davacı vekiline harcı tamamlaması için usulüne uygun süre verilmeksizin karar verilmesi de doğru görülmemiştir.

7-Bozma ilamının neden ve şekline göre davalı ... A.Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiştir.