Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/2852 K.2019/12030

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde asıl davada davacılar vekili, diğer birleşen dava yönünden davacı ... (...) vekili, asıl ve birleşen davada davalı ...Ş. vekili ve diğer birleşen davada davalı SGK vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Asıl dava davacıları vekili dava dilekçesinde, 17.04.2005 tarihinde, davalıların sürücüsü ve trafik sigortacısı oldukları araçta gerçekleşen tek taraflı kazada müvekkillerinin murisi ...'in yaşamını yitirdiğini, müvekkillerinin bu suretle murislerinin desteğinden yoksun kaldıklarını ileri sürerek ıslahla birlikte müvekkili ... için 22.500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı, 11.250,00 TL manevi tazminat, müvekkili ... için 22.500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı, 11.250,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini;

birleşen dava davacısı vekili ise, müvekkilinin aynı kazada yaralanarak daimi maluliyete uğradığını ileri sürerek 50.000,00 TL tedavi masrafı, 12.000,00 TL işten kalma karşılığı maddi, 13.000,00 TL kısmi iş gücü kaybı nedeniyle maddi ve 10.000,00 TL manevi

tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini; Dairenin bozma kararı sonrası açılan diğer birleşen davada da, 38.803,00 TL tedavi gideri ile 6.690,00 TL bakım giderinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar, ayrı ayrı davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada; asıl davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 20.250,00 TL ve davacı ... için 20.250,00 TL maddi tazminatın davalı ...'dan kaza, davalı ... şirketinden dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen, her bir davacı için 8.000,00'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsiline;

birleşen davanın kısmen kabulü ile 10.800,00 TL geçici iş göremezlik, 11.700,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 11.840,00 SGK'ca karşılanmayan tedavi gideri ve 6.291,47 TL bakıcı giderinin davalı ...'dan kaza, davalı ... şirketinden dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen, 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsiline; diğer birleşen davanın kısmen kabulü ile 23.120,06 TL tedavi giderinin dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı SGK'dan tahsiline; tüm dosyalarda fazlaya dair taleplerin reddine karar verilmiş;

hüküm, asıl davada davacılar vekili, diğer birleşen dava yönünden davacı ... vekili, asıl ve birleşen davada davalı ...Ş. vekili ve diğer birleşen davada davalı SGK vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1-Dosya içeriğine, bozmaya uygun araştırma yapılıp karar verilmiş olmasına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozma ile kesinleşen yönlere ilişkin inceleme yapılmasının mümkün olmamasına göre; asıl davada davacılar vekilinin, diğer birleşen dava yönünden davacı ... vekilinin ve diğer birleşen davada davalı SGK vekilinin tüm, asıl ve birleşen davada davalı ...Ş. vekilinin ise aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile tedavi gideri istemine ilişkindir.

Zararın meydana gelmesinde veya artmasında zarar görenin de kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur 6098 sayılı Türk Borçlar Kanun’unun 52. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre zarara uğrayan, zarar doğuran eyleme razı olmuş veya kendisinin sebep olduğu hal ve şartlar zararın meydana gelmesine etki yapmış veya tazminat ödevlisinin durumunu diğer bir surette ağırlaştırmış ise, hakim tazminat miktarını hafifletebilir.

Müterafik kusur indiriminde her somut olayın özelliğine göre olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılmasını gerektirir ve zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde TBK’nun 52.maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.

Somut olayda; asıl ve birleşen dava yönünden, bozma ilamı doğrultusunda belirlenen tazminatlardan ve SGK'ca karşılanmayan tedavi giderinden %10 oranında müterafik kusur indirimi yapılmış ise de; Dairemizin yerleşik uygulamasına göre, hesaplanan tazminatlardan ve SGK'ca karşılanmayan tedavi giderinden Mahkemece %20 oranında müterafık kusur indirimi yapılması gerekirken, Daire uygulaması olan %20'den az olan %10 müterafık kusur oranı üzerinden indirim yapılması doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.

3-Mahkemece bozmaya uyulmakla, davanın tarafları yararına usuli kazanılmış hak oluşmuştur. Bu hakkın ihlal edilmemesi için bozma gereklerinin tam olarak yerine getirilmesi gerekir. Mahkemece yapılacak iş bozma ilamında işaret edildiği üzere hüküm kurmaktan ibarettir.

Somut olayda; Dairemizin 12/12/2012 gün ve 2011/10315 Esas ve 2012/13909 Karar sayılı ilamında; taşımanın hatır için olup olmadığı, tarafların yakınlığı, varsa hatır için taşımanın kimin arzusu ve ne amaçla yapıldığı gibi olayın özel şartları göz önüne alınarak araştırma ve inceleme yapılması, BK’nun 43. maddesi hükmünce tazminattan, müterafik kusur yönünden yapılan indirimden ayrı olarak indirim yapılıp yapılmayacağı karar yerinde tartışılarak, sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken, eksik inceleme ile karar verilmesinin isabetli olmadığı belirtilmiştir.

Mahkemece; bozmaya uyulduktan sonra hatır taşıması konusunda gerekçeli kararda bir tartışma ve değerlendirme yapılmadan hüküm kurulmuştur.

Bu durumda bozmaya uyulmakla karşı taraf için usuli müktesep hak oluştuğu gözönüne alınarak mahkemece, hatır taşıması indirimi yapılıp yapılmayacağı karar yerinde tartışılarak, sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde bozma gerekleri yerine getirilmeden karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3-Kabule göre, birleşen davada davalı ...yönünden reddedilen tedavi gideri miktarı üzerinden nispi vekalet ücreti takdiri gerekirken vekalet ücretine hükmedilmemesi doğru değildir.