Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/3921 K.2019/11416

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... Turizm Taş. Oto. Petrol Gıda Emlak San. ve Tic. Ltd. Şti vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı borçlu ... Petrol Turizm Gıda Taş. Ltd.Şti. hakkında takip yapıldığını, takibin semeresiz kaldığını , dava konusu taşınmazı mal kaçırma amacı ile diğer davalı ... Turizm Taş. Oto. Petrol Gıda Emlak San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye sattığını belirterek, bu tasarrufun iptalini talep etmiştir.

Mahkemenin davanın kabulüne ilişkin kararı, Dairemizin 14.03.2016 tarih 2014/22872 Esas, 2016/3110 Karar sayılı ilamı ile 3. kişi konumundaki davalı ... Turizm Taş. Oto. Petrol Gıda Emlak San. ve Tic. Ltd.

Şti. vekilinin davacı alacaklı ile borçlu davalı arasında gerçek bir alacak borç ilişkisinin bulunmadığını, 3. kişinin taşınmazı kendisine sattıktan sonra tekrar geri almak amacı ile gerçekte olmayan bir alacak için senet düzenlendiğini savunduğu, bu durumda mahkemece davacının dayandığı icra takibine konu edilen senedin hangi ticari veya hukuki ilişkiye dayandığının tesbiti açısından davacı ile borçlu davalının ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi vasıtası ile inceleme ve araştırma yapılarak gerçek bir borç - alacak ilişkisi olup olmadığının belirlenmesi,

ondan sonra hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme sonucu karar verilmesinin doğru bulunmadığından bahisle bozulmuş, bozmadan sonra mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı ... Turizm Taş. Oto. Petrol Gıda Emlak San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bozmadan sonra, davacı vekili müvekkilinin tacir olmadığından ticari defterinin bulunmadığını, davalı borçlu vekili ise zamanaşımı nedeni ile 2010-2011 yılına ait ticari defterlerin saklanmadığından ibraz edemeyeceklerini belirtmiş, mahkemece davalı üçüncü kişinin iddiasını ispatlayamadığı gerekçesi ile dava kabul edilmiştir.

Davalı üçüncü kişi dava dayanağı alacağın gerçek olmadığı itirazını ileri sürmektedir. Bu itiraz neticesinde karara bağlanacak husus, davacı alacaklı ile davalı borçlu arasında gerçek bir alacak borç ilişkisinin olup olmadığının incelenmesidir. Bir başka değişle davalı üçüncü kişi, davacı alacaklı ile ilgili olarak taraf sıfatı itirazında bulunmaktadır. Zira tasarrufun iptali davasında davacı sıfatı borçludan gerçek bir alacağı bulunan alacaklıya aittir.

Bu nedenle, sadece davacı alacaklı alacağının gerçek bir alacağa dayandığını bu nedenle taraf sıfatına sahip olduğunu ispatlamalıdır. Öte yandan, 6100 sayılı HMK'nın 219'uncu maddesi uyarınca taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar.

Aynı Kanun'un 220/3. maddesi uyarınca da belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir.

Bu nedenle mahkemece, davalı borçluya HMK'nun 220/3. maddesine uygun olarak ihtar edilmesi, davalının defterlerini ibraz etmemesi halinde yine aynı maddeye göre bir değerlendirme yapması gerekir.

Davacı alacaklı, yargılamanın başından beri ileri sürülen bu husus hakkında, yani alacağın dayanağının gerçek olduğu hususunda somut bir açıklama yapmamıştır. Bu nedenlerle, HMK'nun 220. maddesine göre ihtar ve sonucuna göre bir değerlendirme yapılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, alacağın gerçek olduğunu ispat külfeti davacı alacaklıda olmasına rağmen, bu külfeti ters çevirerek davalı üçüncü kişinin iddiasını ispatlayamadığı gerekçesi ile davanın kabulü doğru görülmemiştir.