Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/3982 K.2019/9562

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalılar vekilince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 08.10.2019 Salı günü davalılar vekili Av. ... geldi. Davacı tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davalılar vekili dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkiline zorunlu mali sorumluluk sigortalı, davalıların maliki ve sürücüsü olduğu aracın istiap haddinin aşılması sebebi ile gerçekleşen kazasında ölen ve yaralananların hak sahiplerine 75.937,33 TL ödendiğini açıklayıp Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçe Genel Şartları B.4-e maddesi gereğince ödenenin rücuen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

Mahkemece, bozma ilamı, iddia, savunma, toplanan kanıtlara göre; davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik sigortacısı olan davacının dava dışı 3. kişilere ödediği bedelin, kendi sigortalısından ve sigortalı araç sürücüsünden rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Davacı ... vekili, açtığı rücuen tazminat davasında, davalının poliçe düzenlenmesi sırasında mevcut ve araç ruhsatında belirli olan miktarın üzerinde yük taşıması nedeniyle kazanın gerçekleştiğini, davalılara rücu hakkının doğduğunu ileri sürerek talepte bulunmuş olup; iddiasının özü ve dayandığı rücu sebebinin istiap haddinin aşılması olduğu görülmektedir.

Davacı sigortacının ödeme yapmasına sebep olan kaza ile davacının ödeme tarihi ve dava tarihi itibariyle yürürlükte olan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4 kısmında, sigortacının sigortalısı işletene rücu hakkı düzenlenmiş, rücu edilebilecek haller sınırlı olarak sayılmıştır. Adı geçen kısmın (e) bendinde "Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması yüzünden meydana gelmiş ise" hükmü getirilmiş olup, sigortacının istiap haddinin aşılması nedeniyle işletene rücu edebilmesi, kazanın münhasıran (salt) istiap haddinin aşılmasından kaynaklanmış olması şartına bağlanmıştır.

Mahkemece, bozma ilamına uyulmasından sonra sigorta hukuku bilirkişisinden rapor alınmış, alınan rapora göre kazaya neden olan sigortalı aracın ruhsatında istiap haddinin 14.500 kg yazılı olduğu, olay günü araçta bulunan yükün 24.980 kg olduğu, buna göre azami yükün %58.04 oranında aşıldığı ve kazanın münhasıran istiap haddinin aşılması nedeni ile gerçekleştiği belirtilmiş, davalı tarafça anılan rapora;

aracın kendi ağırlığının istiap haddi hesabında dikkate alınmaması gerektiği, olay günü ölçümü yapılan ağırlık içinde aracın ağırlığının da dahil olduğunu, azami yük miktarının aşılmadığını, kazanın istiap haddinin aşılmasından değil sürücünün seyir, sevk ve idare hatasından kaynaklandığını ileri sürerek itiraz etmiş, mahkemece davalının itirazları tartışılmaksızın, bilirkişi raporu hükme esas alınarak, rücu şartlarının oluştuğu kabul edilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece yapılan araştırma inceleme hüküm vermeye yeterli değildir. İstiap haddi aşımının kazada münhasıran etkili olup olmadığı ve başka etkenlerin kazada rol oynayıp oynamadığı, sürücüsün sevk ve idare hatası ile istiap haddi arasında illiyet bağı olup olmadığı konuları teknik bilgi ve uzmanlık gerektiren hususlar olup mahkemece resen seçilen bilirkişi bu konularda uzman değildir.

Bu durumda mahkemece; davacı sigortacının rücu hakkının doğması için, kazanın münhasıran istiap haddinin aşılması nedeniyle meydana gelip gelmediğinin saptanması gerekliliği göz önünde bulundurularak; dosya kapsamındaki tüm iddia ve savunmalar ile taşıt sicil kayıtları ve deliller göz önünde bulundurulmak suretiyle, ceza mahkemesi dosyası da dosya arasına alınarak sigortalı araç sürücüsünün kaza esnasında istiap haddini aşar şekilde yük taşıyıp taşımadığı,

anılan tarzda bir taşıma varsa istiap haddi aşımının kazanın meydana gelmesinde münhasıran etkili olup olmadığı konularında, İTÜ veya Karayoları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden seçilecek uzman bilirkişi heyetinden ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmek üzere hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.