Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/5565 K.2018/8176

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili, davalı ... vekili ve davalı ...Taah. İnş. Turz. ... Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, 18/11/2011 günü karşıdan karşıya geçmekte olan davalı ...'a davalı ... yönetimindeki ve diğer davalı Süleymanoğulları Ltd. Şti. adına kayıtlı ... plaka sayılı tırın çarpması sonucunda arkadan gelmekte olan davalı ... Belediyesine ait ve davalı ... yönetimindeki... plaka sayılı aracın çarparak ve bu aracın da yine arkasından gelen davalı ... yönetiminde olup davalı ...Ltd. Şti'ye ait ... plaka sayılı araca çarpması sonucunda, diğer davalılar tarafından sigortalanan... plaka sayılı aracın yolcu koltuğunda bulunan davacının murisi ...'un öldüğünü belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla eş ve çocukları için şimdilik 2.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden

itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama sırasında maddi tazminat talebini toplam 199.568,87 TL'ye yükseltmiştir.

Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, maddi ve manevi tazminat davası açısından davalılar ..., ... ve ... Gıda Ltd. Şti.'ne açılan davanın reddine, davacıların maddi tazminat taleplerinin ıslah edilen miktarlar üzerinden kabulü ile talep edilen maddi tazminat tutarlarının kaza ve ıslah tarihleri itibarı ile işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ..., ..., ...Ltd. Şti, ... ... A.Ş. ile ... ...

A.Ş.'den (... şirketlerinin sorumluluğu ... poliçesi ile sınırlı kalmak kaydıyla) müteselsilen tahsiline,manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, davacı eş Ülkü için 15.000,00 TL manevi tazminatın ve davacı çocuklar için ayrı ayrı 10.000,00'er TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18/11/2011 tarihinden, işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ..., ..., ...Ltd.

Şti.'den müteselsilen tahsil edilerek davacılara verilmesine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili, davalı ... vekili ve davalı ...Taah. İnş. Turz. ... Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalılar ... ve ...Taah. İnş. Turz. ... Gıda San. Ve Tic.Ltd.Şti. vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava trafik kazası sonucunda ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı vekili kaza tarihinden itibaren faiz talep etmiştir. Zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahip olup, (her ne kadar davalı ... şirketleri açısından zarar giderim yükümlülüğünün süresi, rizikonun ihbarı ve gerekli belgelerin sigortacıya iletildiği tarihten itibaren 8 işgünü olup, dava öncesinde başvuru bulunmaması halinde ise ... şirketlerinin en geç dava tarihinde temerrüte düşeceğinin kabulü gerekmekte ise de davalı ... şirketleri kararı temyiz etmemiş olmakla) faiz başlangıcının

asıl ve ıslah edilen kısım yönünden kaza tarihi olarak kabulü gerekirken yazılı olduğu şekilde ıslah edilen kısım yönünden ıslah tarihinden itibaren faize hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

3-Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli ve tarafların kusur durumu da gözönünde tutularak, 818 sayılı BK'nın 47. maddesindeki(6098 sayılı B.K.’nun 56. maddesi) özel haller dikkate alınarak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, M.K'nun 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nasafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Belirtilen hususlar dikkate alındığında, olayın meydana geliş şekli, tarafların kusur durumu dikkate alındığında takdir olunan manevi tazminatların az olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun şekilde manevi tazminatlara hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

4-Karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3. maddesinde; birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddedilmesi halinde, red sebebi ortak olan davalılar lehine tek bir avukatlık ücretine hükmolunacağı öngörülmüştür.

Somut olayda mahkemece haklarındaki maddi tazminat davaları reddedilen ve davada vekille temsil edilen davalılar ... ve ... Gıda Ltd. Şti. lehine reddedilen maddi talepler yönünden ayrı ayrı vekalet ücreti takdir edilmiştir.

Mahkemece, davanın davalılar ... ve ... Gıda Ltd. Şti. yönünden aynı hukuki sebeple reddedildiği gözetilerek, bu davalılar yararına maddi tazminat talepleri yönünden tek bir vekalet ücreti verilmesi gerekirken reddedilen maddi tazminatlar yönünden bu davalılar için ayrı ayrı vekalet ücreti takdir edilmesi yerinde değildir.

5-Destekten yoksun kalma zararının hesabında desteğin gelirinin belirlenmesi tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır. Çalışma hayatının aktif çalışma dönemi ve emeklilik dönemi olan pasif devre olarak ayrılması ve pasif devrede zararın asgari geçim indirimsiz asgari ücret düzeyinde bir zarar olacağının kabulünün gerektiği Dairemizin yerleşmiş içtihatlarındandır. Pasif devre zararının hesaplanması sırasında esas alınan ücret, bir çalışmanın

karşılığı değil, ekonomik bir değer taşıyan yaşamsal faaliyetlerin sürdürülmesinin karşılığıdır. Hal böyle olunca da ücretle fiilen çalışanlara uygulanmak için getirilen asgari geçim indiriminin, ücretli bir çalışmanın söz konusu olmadığı pasif dönem (devre) zararının hesaplanmasında dikkate alınamayacağı açıktır. Zira, asgari geçim indirimi (AGİ), ücretin eki olmadığından, tazminat alacaklarının hesaplanmasında esas ücrete dahil edilemez.

Somut olayda, desteğin pasif dönemine ilişkin tazminata esas geliri belirlenirken AGİ dahil edilmiş asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması hatalıdır. Bu nedenlerle, pasif döneme ilişkin hesaplamanın, AGİ dahil edilmemiş asgari ücret üzerinden yapılması konusunda, rapor düzenleyen aktüerya uzmanından ek rapor alındıktan sonra, varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

Kabule göre de, davanın davalılar ... ve ... Gıda Ltd. Şti. yönünden aynı hukuki sebeple reddedildiği gözetilerek, bu davalılar yararına manevi tazminat talepleri yönünden tek bir vekalet ücreti verilmesi gerekirken ayrı ayrı vekalet ücreti takdir edilmesi yerinde değildir.