Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2018/5430 K.2018/12915

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... şirketi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki davalı ...'a ait, davalı ... şirketi tarafından sigortalı bulunan aracın davacı ...'e çarparak yaralanmasına neden olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL maddi tazminatın 16.07.2010 olay tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 20.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 16.07.2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 06.05.2014 günlü dilekçesi ile maddi tazminat talebini 19.684,69 TL'ye ıslah etmiştir.

Davalılar davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak; davanın kısmen kabulüne, 19.684,69 TL iş gücü kaybı tazminatının olay tarihi olan 16/07/2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (davalı ... Şirketinin sorumluluğunun dava tarihi olan 24/08/2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ve poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla), manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 10.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 16/07/2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve Mehmet

...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, karar verilmiş; hüküm, davalı ... şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle maddi manevi tazminat istemine ilişkindir.

Yeni TTK 1421 madde hükmüne göre, sigortacının sorumluluğu prim ya da ilk taksidin ödenmesi ile başlar. Yine TTK 1430 ve devamı maddelerinde de sigorta ettirenin prim ödeme yükümlülüğü düzenlenmiştir. Genel şartlara göre. Sigorta priminin tamamının, primin taksitle ödenmesi kararlaştırılmışsa peşinatın (ilk taksit) akit yapılır yapılmaz ve en geç poliçenin teslimi karşılığında ödenmesi gerekir.

Aksi kararlaştırılmadıkça, prim veya peşinat ödenmediği takdirde poliçe teslim edilmiş olsa dahi sigortacının sorumluluğu başlamaz ve bu husus poliçenin ön yüzüne yazılır.

Sigorta ettiren kimse, sigorta primini veya primin taksitle ödenmesi kararlaştırıldığı takdirde peşinatını, sigorta poliçesinin teslim edildiği günün bitimine kadar ödemediği takdirde temerrüde düşer ve prim borcunu temerrüde düştüğü tarihi takip eden 30 gün içinde dahi ödemediği takdirde sigorta sözleşmesi hiç bir ihtara gerek olmaksızın feshedilmiş olur.

Primin taksitle ödenmesi kararlaştırıldığı takdirde, taksitlerin kesin ödeme zamanı, miktarı ve vadesinde ödenmemesinin sonuçları poliçe üzerine yazılır veya poliçe ile birlikte yazılı olarak sigorta ettirene bildirilir. Sigorta ettiren kimse, kesin vadeleri poliçe üzerinde belirtilen ya da yazılı olarak kendisine bildirilmiş olan prim taksitlerinin herhangi birini vade günü bitimine kadar ödemediği takdirde temerrüde düşer.

Sigorta ettiren, prim borcunu temerrüde düştüğü tarihi takip eden 15 gün içinde ödemediği takdirde sigorta teminatı durur.

Rizikonun gerçekleşmemesi kaydıyla, teminatın durduğu süre içinde prim borcunun ödenmesi halinde teminat durduğu yerden devam eder. Sigorta teminatının durduğu tarihten itibaren 15 gün içerisinde prim borcunun ödenmemesi halinde, sigorta sözleşmesi hiç bir ihtara gerek olmaksızın feshedilmiş olur.

Davaya konu edilen kaza ve poliçe tarihi itibariyle yürürlükte olan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. kitabında sigorta hukuku düzenlenmiş olup TTK'nun 1263- 1268. maddeleri arasında, tüm sigorta türleri bakımından uygulama alanı bulacak olan, sigorta sözleşmelerine ilişkin genel esaslar belirlenmiştir. TTK'nın 1282/1. maddesinde ise "aksi kararlaştırılmış olmadıkça sigortacı, primin ödendiği tarihten itibaren gerçekleşen rizikolardan mesuldür.

Sigortanın devam müddeti mukavelede yazılı değilse tarafların müşterek maksadiyle mahalli teamül ve sair haller göz önünde tutularak mahkemece tayin olunur" denilmek suretiyle sigortacının sorumluluğunun başlangıcı düzenlenmiştir.

Kanun gereğince davalının sorumluluğunun doğması için sigorta priminin, taksitle ödenmesi kararlaştırılmışsa ilk taksidinin ödenmesi gerektiği aşikardır ilk taksit ödenmediği durumda sigorta şirketinin sorumluluğu başlamaz ise de devam eden taksitlerin ödenmediği durumlarda ilk taksit ödendiği için sigorta şirketinin sorumluluğu başlamakla bu durum 3. kişilere karşı ileri sürülemez.

Mahkemece; trafik sigortasının başlangıcından itibaren iptal edilmiş olmasının zarar gören 3. kişilere karşı ileri sürülemeyeceği ve sigorta şirketinin maddi zarardan sorumlu olduğu gerekçe gösterilmiş ise de ;eksik araştırmayla karar verilemez. Davalı ... şirketinin sunmuş olduğu poliçe, zeyilname ve ekleri incelendiğinde, poliçe başlangıç tarihinin 06.01.2010 olduğu poliçenin 04.02.2010 tarihinde iptal edildiği, zeyilnamenin sigorta ücreti kısmında iade edildiği yazmaktadır.

06.01.2010 tarihi itibariyle 962.11 TL'nin ödendiği, 04.02.2010 tarihinde ise 962.11 TL iade edildiği buna göre poliçe ilk taksidinin sigortacı tarafından tahsil edildiği akabinde ise iade edildiği sonucuna varılmaktadır. Kaza tarihi ise 16.07.2010'dur.

O halde mahkemece; davalı ... şirketinden poliçe ve tüm ekleri getirtilerek, poliçenin düzenlendiği tarihte primin tamamının yada taksitle ödenmesi kararlaştırılmış ise ilk taksitinin ödenip ödenmediği hususunda tarafların delilleri sorularak gerektiğinde ilk taksitin ödenmesi hususunda banka kayıtları üzerinde inceleme de yapılmak suretiyle, bu hususta yeterli araştırma yapılarak sonucuna göre davalı ... şirketinin yasa hükümlerine göre sorumluluğunun başlayıp başlamadığı belirlenerek karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile hüküm verilmesi isabetli olmamıştır.