Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2018/948 K.2018/10390

Taraflar arasındaki, ölümlü trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm, davacılar vekili, davalı ...Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalıların işleten/ sürücüsü ve trafik sigortacısı olduğu aracın, kaldırımda yürüyen davacıların eşi/ babası ...'ye çarpmasıyla ölümlü kaza meydana geldiğini, davacı eş ile ölenin bekar iki kızının destekten yoksun kaldığını ve tüm davacıların manevi zarara uğradıklarını, davalı sürücünün kazada tam kusurlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve davalı ... şirketi sadece maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla 3.000,00 TL. maddi ve 270.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş; 05.11.2014 tarihli ıslah dilekçesiyle, toplam maddi tazminat taleplerini 59.848,06 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... vekili, davaya konu kazada davalının kusuru bulunmadığını, talep edilen tazminatların fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... şirketi vekili, davacı ... ve ...'nın olay tarihindeki yaşları dikkate alındığında destekten yoksun kalma tazminatı talep haklarının bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın kısmen kabulü ile davacı ... için

40.668,43 TL. destekten yoksun kalma tazminatının, kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline; davacı ... ve ... için, destekten yararlanma şartları bulunmadığından, bu davacıların maddi tazminat isteminin reddine; davacı ... için 25.500,00 TL. ve diğer davacılar için 8.500,00'er TL. olmak üzere toplam 85.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsiline, fazla isteğin reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili, davalı ...Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; davacı ... ve ...'nın olay tarihindeki yaşları ile ölenin desteğinden yararlanmalarını gerektirir özel durumları bulunduğunun ispat edilememiş olması karşısında, bu davacıların maddi tazminat isteminin reddine karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına; davacı eş ... için maddi tazminatın hesabında, aşağıdaki bentte (2 nolu) açıklanan yön dışında, Dairemiz'in yerleşik uygulamalarına uygun hesaplamaları içeren bilirkişi raporunun hükme esas alınmış olmasına;

manevi tazminatın takdirinde TBK'nun 56. maddesindeki (818 sayılı BK'nun 47. md.) özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde hüküm kurulmuş olmasına göre; davacılar vekili, davalı ...Ş. vekili ve davalı ... vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, 6098 sayılı TBK'nun 53. ve 56. (818 sayılı BK'nun 45/2. ve 47.) maddeleri gereğince destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Destekten yoksun kalma zararının hesabında, destekten yoksun kalanlara müteveffanın sağlığında sağlamış olduğu yardımın miktarı belirlenmelidir. Ölenin parasal veya bedensel destekliğinin derecesi ile bundan yoksun kalanların tazminat isteklerinin ölçüsü ya da hesaplama yöntemi konusunda, öğretide görüş birliği yoktur. Gerçek yardım miktarının yeterli delillerle ispat edilemediği durumlarda yargıç, takdir hakkını kullanarak yardım miktarını belirleyebilecektir. Bu belirlemede, destek ile destek olunan kimse arasındaki yakınlığın derecesi, aralarındaki manevi bağ, davacıların yaşları, dahil oldukları sosyal ve ekonomik çevre, yaşam standartları, cinsiyetleri gibi bakım ilişkisine ve miktarına etkili olabilecek unsurlar da göz önünde bulundurulacaktır. Hayatın olağan akışı içinde, destek

sayılan kimsenin baktığı kimselere gelirini belli paylara bölerek baktığı pek söylenemese de tazminat hesabında bir paylaştırma yapmak zorunlu hale gelmektedir.

Davacı eş ...'nin desteği olan eşi ...'nin, davacı çocuklarının destek alma yaşının üzerinde olduğu, davacı eş dışında destek tazminatı talep hakkı olan hak sahibinin bulunmadığı görülmektedir. Bu durumda, tek hak sahibi olan davacı eş için 1/2 pay üzerinden tazminat hesaplanması gerekir.

Mahkemenin hükme esas aldığı raporda bilirkişi tarafından, davacı eş ...'nin diğer davacı ... ve ... ile birlikte hak sahibi olduğu 3 yıllık dönem için % 40 ve kızlar çıktıktan sonra % 45 oranında destek payı alacağı kabul edilerek hesaplama yapılmıştır. Trafik kazası sonucu ölen, evli ve hak sahibi çocuğu olmayan ... ölmeseydi, gelirini tek hak sahibi olan eşi ile eşit biçimde paylaşacağı kabul edilerek hesaplama yapılması gerekeceğinden, esas alınan rapor bu yönden hatalıdır.

Bu durumda mahkemece; davacı eşin destek payının, destek alma süresinin tamamı için, desteğin gelirinin 1/2'si olarak esas alınması suretiyle hesaplama yapılması konusunda, daha önce rapor düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, payların hatalı belirlendiği bilirkişi raporu doğrultusunda, eksik incelemeyle yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.

3-Davalı ... şirketi, diğer davalıya ait aracın trafik sigortacısı olup, 2918 sayılı ...'nun 99/1. maddesi ile ... Genel Şartları'nın B.2. maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Zarar gören tarafından yapılmış başvuru olmadığı durumda ise, sigortacının temerrüdü dava tarihi itibariyle gerçekleşir.

Somut olayda; davacılar vekili tarafından, poliçe kapsamında ödeme yapılması için davalı ... şirketine başvurulduğuna dair bir iddiada bulunulmadığı gibi, başvuru yapıldığına dair herhangi bir belge de dosya kapsamında bulunmamaktadır. Bu nedenle, davalı ... şirketinin temerrüt tarihinin saptanması bakımından, davalı ... şirketine müzekkere yazılıp, davacılar tarafından yapılmış başvuru olup olmadığının sorulması; başvuru varsa takip eden 8. işgününün sonundan ve başvuru yoksa dava tarihinden itibaren, sigortacı için temerrüt faizine karar verilmesi gerekirken, kaza tarihinden faize karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

4-2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 92/1-f maddesi gereği, manevi tazminata ilişkin talepler, trafik ... teminatının dışındadır. Davalı ... şirketine trafik sigortacısı sıfatıyla husumet yöneltildiği; davalı trafik sigortacısının sadece maddi zararları teminat kapsamına aldığı ve manevi zararların teminat kapsamında olmadığı; davacı tarafın davalı sigortacıdan manevi tazminat isteminde bulunmadığı ve hükmedilen manevi tazminatlardan sigortacının sorumlu tutulmadığı dikkate alınarak; hüküm altına alınan manevi tazminatların vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden davalı ... şirketinin sorumlu tutulmaması gerekirken; manevi tazminata ilişkin yargılama giderleri ve davacı vekalet ücretinden sigortacının diğer davalı ile birlikte sorumluluğuna karar verilmesi de hatalıdır.

5-Davacı taraf, davacı ... ve ... için de 1.000,00'er TL. maddi tazminat isteminde bulunmuş ve bu davacıların istemleri reddedilmiş olduğuna göre; reddolunan bu maddi tazminatlar yönünden, davada vekille temsil olunan davalı ... lehine vekalet ücretine hükmedilmeyişi de doğru olmamıştır.