Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2019/1345 K.2020/3656

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin desteğinin içinde yolcu olarak bulunduğu, davalıya zorunlu mali sorumluluk sigortalı aracın karıştığı kazada müvekkilinin desteğinin öldüğünü, davalının ise zarardan sorumlu olduğunu açıklayıp 80.380,12 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, aracın zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısının zarardan sorumlu olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davanın kabulü ile 80.380,12 TL'nin tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’nun “Sorumluluk ve Sigorta” başlıklı bölümünde düzenlenmiş olup; Kanunun 17.maddesinde: “Şehirlerarası ve Uluslararası yolcu taşımacıları, duraklamalar dahil olmak üzere kalkış noktasından, varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelecek bir kaza nedeniyle yolcunun ölümü, yaralanması ya da eşyanın zarara uğramasından dolayı sorumludurlar” açıklaması yapıldıktan sonra, 18. maddesinde: “Taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Kanunun 17'nci maddesinden doğan sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar” denilmiştir.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Tazminat Ödemesinde Öncelikli Sigorta" başılığını taşıyan B.8. maddesinde ise. "Meydana gelen zarar öncelikle bu sigortadan karşılanır.

Sigorta sözleşmesinin hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla 13/10/1983 tarih ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre yapılması zorunlu olan mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur" denilmektedir.

Buna göre taşıma ilişkisinde, taşımacılık mali sorumluluk sigortası, mali sorumluluk sigortası ve ihtiyari mali sorumluluk sigortası arasında sıralı sorumluluk ilişkisi kabul edilmiştir.

Davacı vekili, davalı ....'nin, davacının desteğinin yolcusu olduğu minibüsün zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu iddiası ile eldeki davayı açmış, davalı vekili, zarardan öncelikle taşımacılık mali sorumluluk sigortacısının sorumlu olduğunu savunmuş, mahkemece, kazaya neden olan aracın kaza tarihini kapsayan taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi bulunup bulunmadığı araştırılmaksızın davalı aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Uyuşmazlık, davacının desteğinin yolcusu olduğu, kazaya karışan aracın kaza tarihini kapsayacak şekilde taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesinin bulunup bulunmadığı, zarardan davalının sorumlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda, kazanın taşıma esnasında meydana geldiği sabit olup, aracın kaza tarihini kapsayan taşımacılık mali sorumluluk sigortasının bulunması halinde zarardan öncelikle taşımacılık mali sorumluluk sigortacısı sorumlu olacaktır.

Kolluk tarafından tutulan kaza tespit tutanağına göre, 07.07.2011 tarihinde davacının desteğinin içinde yolcusu olduğu minibüsün tren ile çarpışması neticesinde kaza meydana gelmiş, davacının desteği ölmüştür.

Temyiz inceleme aşamasında getirtilen Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi yazı cevabı ile; kazaya neden olan 12 D 0071 plakalı, 19618 şasi nolu aracın zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesinin ... Sigorta A.Ş. nezdinde düzenlenmiş olduğu poliçenin 02.10.2010-02.10.2011 tarihlerini teminat kapsamına alacak şekilde düzenlendiği bildirilmiştir.

O halde ticari taşımalarda Daire uygulamasına göre yasadaki istisnalar dışında sorumlulukta önceliğin Zorunlu Taşıma Sigortasında olduğu götelirerek, mahkemece kazaya neden olan aracın kaza tarihini kapsayan zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesinin bulunduğu yerden getirtilerek Taşıma Kanunu kapsamında davalının zarardan sorumlu olup olmadığının tartışılmak üzere hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.