Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2019/3328 K.2020/4726

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki davacılar vekili ile davalılar ... Sigorta A.Ş., ... ...Tic. A.Ş. ve ... Holding A.Ş. vekilleri tarafından talep edilmiş, davalı ... ...Tic. A.Ş. vekilince de duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 27.03.2019 Salı günü davacılar vekili Av. ... ile davalı ... ...Tic. A.Ş. vekili Av. ... geldi. Diğer davalılar tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf vekilleri dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle mahkemesine iade edilen dosya eksiklik tamamlanıp tekrar gelmekle, incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Asıl davada, davacılar vekili; davalıların maliki, sürücüsü, işleteni, trafik ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu aracın yaptığı kazada, araçta yolcu olarak bulunan davacıların eşi/ babası ...'in öldüğünü, davacıların ölenin desteğinden yoksun kaldığını ve manevi zarara uğradıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacılar için 5.100,00 TL. maddi tazminat ile davacı ... için 50.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Birleşen davada, davacılar vekili; asıl davaya konu kazadaki ölüm nedeniyle, ölenin eşi olan davacı ... için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 60.000,00 TL. maddi ve 50.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir

Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; asıl ve birleşen davada davalı ... yönünden, husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine; diğer davalılar yönünden asıl davanın kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için 5.000,00 TL. ve Yasemin için 100,00 TL. destek tazminatının kaza (sigortacılar için dava) tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte müteselsilen tahsiline (ZMSS ...

Sigorta A.Ş. poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olmak ve artan kısım olması halinde İMSS Sompo Japan Sigorta A.Ş. sorumlu olmak kaydıyla); davacı ... için 1.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... Nakliyat Ltd. Şti, ...

A.Ş. ve ...'den müteselsilen tahsiline, fazla isteğin reddine; birleşen davada davacı ... için 58.273,74 TL. destek tazminatının kaza (sigortacılar için dava) tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte müteselsilen tahsiline (ZMSS ...

Sigorta A.Ş. poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olmak ve artan kısım olması halinde İMSS Sompo Japan Sigorta A.Ş. sorumlu olmak kaydıyla); davacı ... için 5.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... Nakliyat Ltd. Şti, ... A.Ş, ... Holding A.Ş. ve ...'den müteselsilen tahsiline, fazla isteğin reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili, davalı ...Ş. vekili, davalı ... ...Tic. A.Ş. vekili ve ...

Holding A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesi ve aynı olaya ilişkin başka davalarda verilen hükümler ile haklarında oluşan güçlü deliller gereği, araç üzerinde fiili tasarruf ve hakimiyeti bulunan davalılar ... ...Tic. A.Ş. ve ...

Holding A.Ş'nin zarardan sorumlu olduklarına ilişkin mahkeme kabulünde bir isabetsizlik görülmemesine.

KTK'nun 94. ve 95. maddeleri gereği, iptal edilmemiş ve yürürlükte olan ZMSS poliçesi kapsamında davalı ...Ş'nin zarardan sorumlu olmasına ve işleten değişikliğinin zarar gören 3. kişi konumundaki davacılara karşı ileri sürülemeyecek olmasına; temyiz incelemesinden geçerek kesinleşen ceza davası kapsamındaki rapor gereği, davalı sürücünün tam kusurlu kabulünde bir usulsüzlük bulunmamasına; konusunda uzman bilirkişi tarafından doğru biçimde tazminatların hesaplandığı raporun hükme esas alınmış olmasına göre; davalılar ... ...Tic.

A.Ş. vekili ve ... Holding A.Ş. vekilinin tüm temyiz itirazları ile davalı ...Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacılar, davalı ...Ş'ye ZMSS poliçesi ve davalı Sompo Japan Sigorta A.Ş'ye İMSS poliçesi gereği zarardan sorumlu oldukları gerekçesiyle husumet yöneltmiştir. Mahkeme tarafından, ZMSS poliçesini düzenleyen davalı ...Ş'nin poliçe limitiyle sınırlı biçimde zarardan sorumlu olduğu hükümde belirtilmiş ve limiti aşan kısımdan İMSS'nin sorumlu olduğu doğru biçimde kabul edilmiş olmakla birlikte, ZMSS'nin sorumlu olduğu miktar (poliçe teminat limiti) hükümde açıkça gösterilmemiştir.

Davalı ...Ş'nin düzenlediği ZMSS poliçesi gereği, kaza tarihi itibariyle kişi başına ölüm teminat limiti 60.000,00 TL. olup, asıl ve birleşen davada hüküm altına alınan toplam maddi tazminatın ise 63.373,74 TL. olduğu (tazminatın limiti aştığı) görülmektedir. Bu itibarla; davalı ZMSS'nin sorumlu olduğu 60.000,00 TL'lik limit açıkça belirtilerek hüküm tesis edilmesi ve aşan 3.373,74 TL'lik bölümden ise, davalı İMSS'nin sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken; 6100 sayılı HMK'nun 297/2. maddesine aykırı biçimde ve infazda tereddüt yaratacak şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.

3-Davalı trafik sigortacısı ... Sigorta A.Ş'nin manevi tazminattan sorumlu olmadığı kabul edilerek, hüküm altına alınan manevi tazminatlar için bu davalı aleyhine hüküm tesis edilmeyişi doğru olmakla birlikte; adı geçen trafik sigortacısının, birleşen davada hükmedilen manevi tazminatın bakiye ilam harcından sorumlu tutulması da doğru olmamıştır.

4-Davacılar vekili, dava konusu kaza sonucu davacıların eşi/ babası ...'in ölümünden duyulan üzüntü nedeniyle, toplam 100.000,00 TL. manevi tazminat isteminde bulunmuş; mahkemece talebin kısmen kabulüne karar verilerek hükümde belirtilen miktarlarda manevi tazminata karar verilmiştir.

6098 sayılı TBK'nun 56. (BK'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

O halde mahkemece; meydana gelen trafik kazası sonucu davacıların eşi/ babası olan yakınlarının ölümü nedeniyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacıların ölene olan yakınlıkları nedeniyle duyacakları elemin derinliği, davacıların yakını ...'in araçta yolcu olduğu ve kazanın oluşumunda hiçbir kusurunun bulunmadığı, davalı tarafa ait araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu gözönünde tutularak, olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen, davacılar için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde daha yüksek manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olay ile bağdaşmayan, düşük miktarda manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmemiştir.