Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2019/364 K.2020/4156

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden olayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün davacı ve davalı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince taraf vekillerinin istinaf başvurularının kısmen kabulüne karar verilmiş olup kararın süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü;

-K A R A R-

Davacı vekili 06/02/2011 tarihinde müvekkili ...'ün yolcu olarak içerisinde bulunduğu ve sürücüsü davalı ... olan aracın seyir halindeyken, yol kenarındaki kum yığınına çarpması sonucu, müvekkilinin ağır bir şekilde yaralandığını, bir gözünü tamamen kaybettiğini, diğer gözünde %60 oranında görme kaybı olduğunu, müvekkilinin maddi ve manevi zarara uğradığını, aracın davalı ...Ş. nezdinde ZMSS poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, olayda müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davalı ...'nin de kusurlu olduğunu iddia ederek, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulması koşuluyla, 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve

müteselsilen tahsiline, 250.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... haricindeki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Belediye Başkanlığı vekili müvekkiline karşı açılan davanın idari yargıda görülmesi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, davalı sürücünün yasal sınırın üzerinde alkollü olduğunun tespit edildiğini, ağır kusurlu olduğunu, müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını iddia ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş vekili 34 PIS 75 plakalı aracın müvekkili nezdinde ZMSS poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında olduğunu, faiz talebinin temerrüd tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini belirtmiştir.

Davalı ... davanın zamanaşımına uğradığını, ceza yargılamasında davacının şikayetçi olmadığını iddia ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince davanın, davalı ...

Belediye Başkanlığı yönünden (idari yargı görevli olmakla) yargı yolu yanlışlığı nedeniyle reddine, diğer davalılar Sigorta Şirketi ve ... yönünden; maddi tazminat talebi bakımından davanın (hatır taşıması nedeniyle taktiren %30 oranında indirim yapılarak) kısmen kabulüne, toplam 148.192,84 TL maddi tazminatın, davalı ... yönünden (200.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ve) dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile, diğer davalı ... yönünden ise olay tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

manevi tazminat talebi yönünden davanın kısmen kabulü ile toplam 25.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'den olay tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istem taktiren yerinde görülmediğinden reddine karar verilmiş hükme karşı davacı ve davalı ...Ş. vekillleri tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, Bölge Adliye Mahkemesince HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince, taraf vekillerinin istinaf başvurularının, (davacı vekilinin, davalı ...Ş lehine reddilen manevi tazminat yönünden vekalet ücreti verilmesine ilişkin, davalı ...Ş vekilinin ise faizin türüne,

kabul edilen manevi tazminat miktarı üzerinden davacı lehine vekalet ücreti

verilmesi ve harç tahsiline ilişkin yönlerden) kısmen kabulüne, kararın bu yönlerden düzeltilerek esas hakkında yeniden hüküm oluşturulmasına, davanın, davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden (idari yargı görevli olmakla) yargı yolu yanlışlığı nedeniyle reddine, diğer davalılar Sigorta Şirketi ve ... yönünden.

Maddi tazminat talebi bakımından davanın (hatır taşıması nedeniyle taktiren %30 oranında indirim yapılarak) kısmen kabulü ile; toplam 148.192,84 TL maddi tazminatın, davalı ... yönünden (200.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ve) dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile diğer davalı ... yönünden ise olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

manevi tazminat talebi yönünden davanın kısmen kabulü ile toplam 25.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'den olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istem taktiren yerinde görülmediğinden reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm, davalı ... AŞ vekilinin aşağıdaki bentler kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava davacının yolcu olarak bulunduğu aracın kaza yapması sonucunda, cismani zarara uğraması nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilşkindir.

Zararın meydana gelmesinde veya artmasında zarar görenin de kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur Borçlar Kanunu'nun 44. maddesinde (6098 sayılı TBK md. 52) düzenlenmiştir. Buna göre zarara uğrayan, zarar doğuran eyleme razı olmuş veya kendisinin sebep olduğu hal ve şartlar zararın meydana gelmesine etki yapmış veya tazminat ödevlisinin durumunu diğer bir surette ağırlaştırmış ise, hakim tazminat miktarını hafifletebilir.

Müterafik kusur indiriminde, her somut olayın özelliğine göre olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılmasını gerektirir ve zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde BK.nun 44. maddesi (6098 S.K. m.58) uyarınca

tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.

Somut olayda İlk derece Mahkemesince davacının içinde yolcu olduğu aracın sürücüsünün 0,69 promil oranında alkollü olduğu davalı sürücünün, alkol kontrolünün olaydan yaklaşık 165 dakika sonra 05:30 da yapılan tespitle belirlenmiş olması ve ortalama değişim oranı kabul edilen 0,15 promil nazara alındığında kaza anında 1,10 promil alkollü olduğu sonucuna varılmış ancak mahkemece zarar görenin müterafik kusurun varlığı ve indirim yapılması gerekip gerekmediğinin kararda tartışılmamış, davalı ... vekili istinaf aşamasında davacının bilerek alkollü olan arkadaşının aracına bindiği ve mahkemenin bunu resen dikkate alması gerektiğini ileri sürmüş İstinaf mahkemesince talebi ret edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52. maddesi gereğince davacıların desteğinin arkadaşı olan sürücünün alkollü olduğunu bilerek araca binip binmediği, müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı, tazminattan %20 oranında indirim yapılması gerekip gerekmediği tartışılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken davalı vekilinin bu yöndeki istinaf talebinin reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

3-Kabule göre de; Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesinde ve hükmün 1. bendinde, davalı ... vekilinin mahkemece hükmedilen tazminata yasal faiz hükmedilmesine yönelik istinaf talebinin kabulü ile kararın bu yönüyle de düzeltilerek esas hakkında yeniden hüküm oluşturulmasına karar verilmişse de hükmün 3. bendinde gerekçe ve 1. bendi ile çelişki oluştaracak şekilde 148.192,84 TL maddi tazminatın davalı ... şirketinden işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmesi de doğru değildir.