Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2019/408 K.2019/1001

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı ve ihbar olunan vekilince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 20.11.2018 Salı günü ihbar olunan ... Genel Sigorta A.Ş vekili Av. Umut Dernekoğlu geldi. Davacılar ve davalı tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan ihbar olunan vekili dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle iade edilen dosya ikmal edildikten sonra tekrar gelmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, 02/09/2012 tarihinde düğünden dönen konukları taşımak için kiralanan, davalı ...Ş. tarafından zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile ihbar olunan ... Genel Sigorta A.Ş. tarafından zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı tek taraflı kazada otobüsün içinde yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını ve vücut fonksiyonlarını tam anlamı ile eskisi gibi kullanmasının mümkün olmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere yapılacak yargılama ve uzman bilirkişilerden alınacak rapor doğrultusunda tespit edilecek maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili, 09.09.2014 tarihli dilekçesi ile dava değerini 110.749,92 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, kazaya karışan aracın zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesinin ... Genel Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş olması nedeniyle davacıların davasını öncelikle bu şirkete yöneltmesi gerektiğini, karşılanmayan zarar olması halinde kendilerine başvurulabileceğini, davadan önce davalı şirkete müracaat edilmediğini, dosyanın kusur tespiti için ATK'na gönderilmesi ve aktüer bilirkişi tarafından hesaplama yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacı ... (...'a velayeten) lehine hükmedilen 111.749,92 TL tazminatın zorunlu taşımacılık sigortacısı olan ... Genel Sigorta A.Ş.'nden kaza tarihi olan 02/09/2012 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, (sigorta şirketinin kaza tarihindeki poliçe limiti sınırlı olarak sorumlu tutulmasına limit aşıldığı takdirde aşılan miktarın...Sigorta A.Ş.'nden 02/09/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınmasına) karar verilmiş, hüküm davalı ...Ş. vekilince ve ihbar olunan ... Genel Sigorta A.Ş. vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dava, cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Yargılama sırasında (14.04.2015 tarihli celsede) davanın tarafına ihbar edilmesi için davacıya süre verilen ... Genel Sigorta A.Ş., davaya davalı yanında ihbar olunan olarak katılmış ve sonuçta hakkında hüküm verilmekle hükmün kendisine ilişkin bölümünü kendi adına temyiz edebileceği kabul edilmiştir.

Bu itibarla, mahkemece, aleyhinde davacı tarafından usulen açılmış ve harçlandırılmış bir dava bulunmayan ... Genel Sigorta A.Ş. aleyhine hüküm kurulmuş olmakla davada davalı sıfatını kazanamayacağı gibi, aleyhine hüküm kurulması isabetli değildir.

Mahkemece yargılama sonunda ihbar olunan aleyhinde hüküm kurulması nedeni ile hükmü temyiz etmekte hukuki yararı olduğu kabulü ile ... Genel Sigorta A.Ş.'nin temyiz talebinin kabulü ile aleyhine hüküm kurulamayacağından hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

2-Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’nun “Sorumluluk ve Sigorta” başlıklı bölümünde düzenlenmiş olup; Kanunun 17.maddesinde: “Şehirlerarası ve Uluslararası yolcu taşımacıları, duraklamalar dahil olmak üzere kalkış noktasından, varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelecek bir kaza nedeniyle yolcunun ölümü, yaralanması ya da eşyanın zarara uğramasından dolayı sorumludurlar” açıklaması yapıldıktan sonra, 18. maddesinde: “Taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Kanunun 17'nci maddesinden doğan sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar” denilmiştir.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Tazminat Ödemesinde Öncelikli Sigorta" başılığını taşıyan B.8. maddesinde ise. "Meydana gelen zarar öncelikle bu sigortadan karşılanır.

Sigorta sözleşmesinin hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla 13/10/1983 tarih ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre yapılması zorunlu olan mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur" denilmektedir.

Buna göre taşıma ilişkisinde, taşımacılık mali sorumluluk sigortası, mali sorumluluk sigortası ve ihtiyari mali sorumluluk sigortası arasında sıralı sorumluluk ilişkisi kabul edilmiştir.

Davalı ...Ş'nin, davacının yolcusu olduğu otobüsün zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu; ihbar olunan ... Genel Sigorta A.Ş.'nin otobüsün zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısı olduğu hususu çekişmesizdir. Davalı ...Ş., davacının zararından öncelikle otobüsün zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısının sorumlu olduğunu iddia etmiş, mahkemece, ihbar olunan ... Genel Sigorta A.Ş., davacının maddi zararlarından sorumlu tutulmuş, limit aşıldığı takdirde aşılan miktarın...Sigorta A.Ş.'den tahsiline karar verilmiştir.

Somut olayda, taşıma esnasında kazanın meydana geldiği sabit olup, aracın kaza tarihini kapsayan taşımacılık mali sorumluluk sigortasının ihbar olunan ... Genel Sigorta A.Ş nezdinde ölüm ve sakatlanma kişi başına 225.000,00 TL teminat limitli poliçeyle yapıldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece, kazaya karışan aracın zorunlu taşımacılık mali sorumluluk sigortasının bulunması, trafik (...) sigortacısına ancak taşımacılık mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği, bilirkişi raporunda belirlenen tutarın (toplam 111.749,92 TL) taşımacılık mali sorumluluk sigortası limitini (225.000,00 TL TL) aşmadığı gözetildiğinde kazaya karışan aracın trafik (...) sigortacısı...Sigorta A.Ş’ye karşı açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere yanılgılı değerlendirme sonucu hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.