Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2019/6018 K.2020/4291

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalıla ... ve ... vekilince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 19.02.2019 Salı günü davacılar vekili Av. ... ile davalılar ... ve ... vekili Av. ... geldiler. Diğer davalılar tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf vekilleri dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle iade edilen dosya ikmal edildikten sonra tekrar gelmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili; müvekkili ...'nın motosikleti ile seyir halinde iken davalının kusurlu hareketi meydana gelen kazada yaralandığını ve malul kaldığını, davalıların ise zarara neden olan aracın işleteni, sürücüsü, trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğunu açıklayıp davacı ... için 115.030,00 TL maddi, 250.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ...'nın annesi, babası ve kardeşi olan diğer davacılar için 14.000,00'er TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigora A.Ş. vekili, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... A.Ş. vekili, müvekkilinin kusur oranında teminat limiti ile sınırlı sorumlu olduğunu savunmuştur.

Davalı ... ve ... vekili, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, davacının kasksız şekilde seyir halindeyken kazanın meydana geldiğini, kask taksa idi kazayı daha hafif atlatabileceğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulü ile 115.030,00 TL maddi tazminatın davalılar ..., ..., davalı ...Ş.'den ( poliçe limitini aşan miktar bulunması halinde davalı ... A.Ş.'den ) tahsiline, davacı ... için 100.000,00 TL, diğer davacılar için 5.000,00'er TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...'den tahsiline, tedavi giderlerine ilişkin maddi tazminat talebinden feragat edildiğinden, bu talep ile ilgili olarak açılan maddi tazminat davasının reddine karar verilmiş; hüküm, davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranlarının ve maddi tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davalılar ... ve ... vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazası nedeni ile cismani zarara dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar vekili meydana gelen kazada müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını açıklayıp 250.000,00 TL manevi tazminat isteminde bulunmuş, kusura ilişkin hükme esas alınan raporda 05.01.2008 tarihinde meydana gelen kazada davacının %20 oranında, davalının %80 oranında kusurlu olduğu belirtilmiş, mahkemece davacı ...'nın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 100.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmiştir.

Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, B.K.’nın 47. maddesindeki özel haller dikkate alınarak, hak ve nasafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, M.K'nun 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nasafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Yukarıda belirtilen hususlar, olayın oluş şekli, kaza tarihi dikkate alındığında, davacı ... lehine takdir olunan manevi tazminatın “bir miktar fazla” olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

3-Davalılar, meydana gelen kazada davacının kask takmadığından daha ağır yaralandığını, bu nedenle zararın artmasında davacının da müterafik kusurunun bulunduğunu ileri sürerek müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini savunmuş, mahkemece anılan savunma üzerinde durulmaksızın karar verilmiştir.

Zararın meydana gelmesinde veya artmasında zarar görenin de kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur Borçlar Kanunu'nun 44. maddesinde (6098 sayılı TBK md. 52) düzenlenmiştir.

Buna göre zarara uğrayan, zarar doğuran eyleme razı olmuş veya kendisinin sebep olduğu hal ve şartlar zararın meydana gelmesine etki yapmış veya tazminat ödevlisinin durumunu diğer bir surette ağırlaştırmış ise, hakim tazminat miktarını hafifletebilir.

Müterafik kusur indiriminde, her somut olayın özelliğine göre olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılmasını gerektirir ve zarar görenin müterafik kusurunun tespiti halinde BK.nun 44.maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.

Somut olayda davacı, meydana gelen kazada motosiklet sürücüsü olup kask takıp takmadığı kaza tespit tutanağına göre belirsizdir.

Maluliyete ilişkin alınan raporda davacının başından yaralandığı, sağ temporopariyetal kemikte 91x67 mm boyutundaki kraniektomi defekt alanının 63x50 mmlik kemik dokusu ile kapatılmış olduğu kalan boşluk alaının yaklaşık 66x46 mm olduğu, sol frontalden sol lateral ventriküle uzanan şant kateteri izlendiği, ventrikül boyutlarının normal sınırlar içerisinde olduğu, sağ temporopariyatal kortikosubkortikal hafif hipodens ensefalomalazik alan izlendiği tespit edilmiştir.

Bu itibarla, davalının savunması üzerinde durularak mahkemece zarar görenin kask takıp takmadığı, yaralanmasının şekline göre taksa idi dahi zararın meydana gelip gelmeyeceğinin, kask taksa idi zararın bu denli meydana gelip gelmeyeceği, müterafik kusurun varlığı ve indirim yapılması gerekip gerekmediğinin irdelenip tartışılması, müterafik kusur oluşturduğunun kabul edilmesi halinde tazminattan %20 oranında indirim yapılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

4-Davacı vekili meydana gelen kaza nedeni ile davacı ... için 250.000,00 TL, diğer davacılar için 14.000,00'er TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, davalılar diğer davalı ... A.Ş.'nin aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olup poliçe teminatı arasında manevi tazminata yönelik teminat klozunun da bulunduğunu savunmuştur. Buna yönelik olarak poliçenin incelenmesinde davalı ...

A.Ş.'nin zarara neden olan aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu ve poliçe teminatları içerisinde manevi tazminat klozuna yer verildiği anlaşılmıştır. Buna göre mahkemece davalı ...

A.Ş.'nin manevi tazminata yönelik sorumluluğu konusunda olumlu-olumsuz bir değerlendirme yapılmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, davalı ... şirketinin manevi tazminattan sorumlu olup olmadığının, sorumlu tutulacak ise sorumluluk miktarının tartışılmak ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmek üzere de hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.