Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2021/1113 K.2021/2444

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı, davanın kabulüne dair verilen hükmün, davalı ... genel Müdürlüğü ve davacılar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın süresi içinde davacılar ve davalı ... Genel Müdürlüğü vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü

-K A R A R-

Davacılar vekili 26/07/2014 tarihinde, davacı ...'nun maliki olduğu aracı ile seyir halinde iken, davalı ... yönetimindeki aracın karşı şeritten gelerek kendisine çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının kusursuz, davalının ise tam kusurlu olduğunu, davalı aracın malikinin ... Genel Müdürlüğü, zorunlu mali mesuliyet sigortacısının ise davalı ... olduğunu, davacı ...'nin kaza sebebiyle kazanç kaybı ve çalışma gücünün azalmasından kaynaklı 1.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen, yaşanan manevi zarar nedeni ile davacı ... için 150.000,00 TL, davacı eş ... için 100.000,00 TL ve davacı çocuk ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın

davalılar ... ve ... İşletme Müessesesinden müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Bedel artırım dilekçesi ile dava değerini 412.855,59 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili davaya konu olayda kuruluşlarının herhangi bir kusur ve sorumluğunun bulunmadığını, davalı ...'ın üstüne düşen özen ve dikkat yükümlülüğünü yerine getirdiğini, manevi tazminatın sebepsiz zenginleşme sebebi olmaması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili 06 DZ 2491 plakalı aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinin davalı şirket tarafından yapıldığını, davacının uğradığını iddia ettiği zararların ispat edilmesi gerektiğini, kaza ile illiyeti bulunan maluliyete dair rapor alınmasını, sigortalı araç sürücüsünün kaza nedeni ile kusurunun olup olmadığının tespitini ve sigortalı araç sürücüsünün kaza nedeni ile kusurunun bulunmaması ve davacının kaza ile illiyeti bulunan maluliyeti olmaması nedeni ile davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili davalının 26 km hız ile tüm tedbirleri almış şekilde ilerlerken aniden şiddetli yağmura maruz kalması dolayısı ile frenlerin tutmadığını ve aracın yağmur nedeni ile kaymaya başlaması ile öndeki araç ile kazanın gerçekleştiğini, kazanın gerçekleşmesinde davalıya hiç bir kusur isnat edilemeyeceğini, araçtaki teknik arızanın yanı sıra yolun yapısının da bozuk olması dolayısı ile meydana gelen kazadan kaynaklanan tazminat istemlerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince ıslah dilekçesi doğrultusunda maddi tazminat isteminin kabulüne, davacı ... yönünden 412.855,59 TL maddi tazminatın ve kazadaki kusur durumu, yaralanmanın boyutu ile tarafların mali sosyal durumlarına göre, davacı ... için 40.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 5.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili ve davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/09/2017 tarihli 2015/493-2017/612 sayılı kararının kaldırılmasına, esas hakkında yeniden karar verilmesine, buna göre davacı ...'nun maddi tazminat talebinin kabulü ile davalı ...

Sigorta Şirketinin 268.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olması ve davalı ... Genel Müdürlüğünün de belirlenen tazminatın 293.201,16 TL'sinden sorumlu olması kaydı ile 412.805,59 TL maddi tazminatın davalı ... şirketinden 05/05/2015 dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 26/07/2014 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı ...'ya ödenmesine, davalı ...

Genel Müdürlüğü yönünden fazlaya ilişkin maddi tazminat talebinin reddine, davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile davacı ... için takdiren 40.000,00 TL, davacı ... için takdiren 10.000,00 TL, davacı ... için takdiren 5.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Genel Müdürlüğünden müteselsilen talsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiş; hükme karşı davacılar vekili ve davalı ...

Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz yoluna başvurulmuştıur.

1-6100 Sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu’nun 362/1.a maddesinde öngörülen kesinlik sınırı, 6763 Sayılı Kanunun 44. maddesiyle HMK'ya eklenen EK-Madde 1'de öngörülen yeniden değerleme oranı da dikkate alındığında 2019 yılı için 58.800,00 TL'dir.

Temyiz eden davacı ... yönünden temyize konu edilen tazminat miktarı kesin niteliktedir.Yine davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin davacılar yararına hükmedilen manevi tazminata ilişkin temyizi yönünden de karar kesin nitelikte olup, kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1/6/1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay tarafından da temyiz isteminin reddine karar verilebileceğinden, davacı ... vekilinin temyiz dilekçesinin ve davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin davacılar yararına hükmedilen manevi tazminata ilişkin temyiz isteminin hükmün miktar itibariyle kesin olması nedeni ile reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin maddi tazminata ilişkin tüm temyiz itirazlarının, davacılar vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava trafik kazasından kaynaklı cismani zarara dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi (TBK 56. mad) hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370) Yukarıda belirtilen hususlar, davacı ...'nun kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı gözönüne alındığında, davacılar ... ve ... için takdir olunan manevi tazminatın az olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.