Yargıtay 18. Ceza Dairesi E.2017/4045 K.2018/34

Hakaret ve tehdit suçlarından sanık ...'nin, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 125/1, 43/1, 62/1, 52/2, 106/1-2. cümle, 43/1, 62/1 ve 52/2. maddeleri uyarınca 7.500,00 Türk Lirası ve 1.860,00 Türk Lirası adli para cezaları ile cezalandırılmasına dair Alanya 3. Sulh Ceza Mahkemesinin 21/05/2014 tarihli ve 2013/461 esas, 2014/492 sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

İstem yazısında: “Dosya kapsamına göre; soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı olan hakaret ve tehdit suçlarının, suç tarihinde yürürlükte bulunan 5560 sayılı Kanun'un 24. maddesi ile değişik 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanun'un 253/1-a maddesi uyarınca uzlaşmaya tabi olması ve sanığın soruşturma aşamasında alınan ifadesinde uzlaşmayı kabul ettiğini bildirmesi karşısında, anılan Kanunun 253 ve 254. maddeleri gereğince uzlaştırmaya ilişkin hükümlerin uygulanarak sonucuna göre sanığın hukuksal durumunun değerlendirilmesi gerektiğinin düşünülmemesinde isabet görülmemiştir.” Denilmektedir.

I- Olay

Şüpheli hakkında Alanya Cumhuriyet başsavcılığınca müştekinin şikayeti üzerine hakaret ve tehdit ithamı ile yürütülen soruşturma kapsamında o tarihte yürürlükte bulunan 6763 sayılı yasa ile değişiklik öncesi CMK'nın 253 ve 254. maddeleri gereği, tehdit suçunun vasfı itibari ile her iki suçun da uzlaşmaya tabi olmadığı, dolayısı ile tekfif edilecek uzlaşma önerilerinin geçerli olmayacağı, kaldı ki uzlaşma önerisinde de bulunulmadığı,

soruşturma sonunda Cumhuriyet başsavcılığınca tehdit suçu, her ne kadar TCK'nın 106/1-1. maddesinde düzenlenen tehdit olarak nitelendirilmişse de, kovuşturma aşamasında tehditin TCK'nın 106/1-2. maddesinde düzenlenen tehdit suçuna vücut verdiği gerekçesi ile bu madde kapsamında hüküm kurulduğu, hükümlerin temyiz edilmeden kesinleştiği ve bu kararlar nedeniyle kanun yararına bozma talebinde bulunulduğu anlaşılmıştır.

II- Kanun Yararına Bozma İstemine İlişkin Uyuşmazlığın Kapsamı

Soruşturma aşamasında uzlaşma kapsamında olmayan suçların kovuşturma aşamasında uzlaşmaya tabi olduklarının anlaşılması durumunda mahkemenin ne yapması gerektiğine ilişkindir.

III- Hukuksal Değerlendirme

5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253 ve devamı maddelerinde düzenlenen uzlaştırma müessesinde 24/11/2016 tarihinde kabul edilen 6763 sayılı Yasa ile köklü değişiklikler yapılmıştır. 6763 sayılı Kanun 02/12/2016 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe girmiştir.

6763 Sayılı Kanun ile değişiklik öncesi şikayete bağlı suçlar ile şikayete bağlı olup olmadığına bakılmaksızın kasten yaralama (üçüncü fıkra hariç olmak üzere TCK'nın 86.maddesi), taksirle yaralama (TCK'nın 89. maddesi), konut dokunulmazlığının ihlali (TCK'nın 116. maddesi), çocuğun kaçırılması ve alıkonulması (TCK'nın 234. maddesi), ticari sır, bankacılık sırrı veya müşteri sırrı niteliğindeki bilgi veya belgelerin açıklanması (TCK'nın 234. maddesi, dördüncü madde hariç) ve özel kanunlarda uzlaşmaya tabi olduğu belirtilen suçlar uzlaşmaya tabi suçlar idi.

Bu genel kuralın istisnası olarak ta soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı olsa da etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar uzlaşma kapsamında değildi. Ana kuralın bir diğer önemli istisnası da uzlaştırma kapsamına giren bir suçun uzlaşma kapsamına girmeyen bir başka suçla birlikte işlenmesi durumu idi ki, bu durumda da uzlaşma hükümlerinin uygulanmayacağı yaptırım altına alınmıştı.

Ayrıca CMK'nın 254. maddesinde de: “Kamu davası açıldıktan sonra kovuşturma konusu suçun uzlaşma kapsamında olduğunun anlaşılması halinde, uzlaştırma işlemleri 253'üncü maddede belirtilen esas ve usule göre, mahkeme tarafından yapılır.” hükmü düzenlenmişti. Bu madde de 6763 sayılı yasa ile: “Kamu davası açıldıktan sonra kovuşturma konusu suçun uzlaşma kapsamında olduğunun anlaşılması halinde, kovuşturma dosyası, uzlaştırma işlemlerinin 253 üncü maddede belirtilen esas ve usûle göre yerine getirilmesi için uzlaştırma bürosuna gönderilir.” şeklinde değiştirilmiştir.

CMK'nın Hükmün konusu ve suçu değerlendirmede mahkemenin yetkisi başlıklı 225. maddesinde ise:

(1) Hüküm, ancak iddianamede unsurları gösterilen suça ilişkin fiil ve faili hakkında verilir.

(2) Mahkeme, fiilin nitelendirilmesinde iddia ve savunmalarla bağlı değildir.

Düzenlemeleri yer almaktadır.

Yukarıda yapılan açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, şüpheli hakkında Cumhuriyet başsavcılığınca yapılan vasıflandırma nedeni ile uzlaşmaya tabi olmayan hakaret ve tehdit suçlarının, kovuşturma aşamasında tehdit suçunun mahkemece vasfının TCK'nın 106/1-2. maddesinde düzenlenen suç olarak belirlenmesi ve suçun da hüküm tarihindeki düzenlemeye göre takibinin şikayete bağlı olduğundan uzlaşmaya tabi suçlardan olduğu, dolayısıyla bu suçla birlikte işlenen ve kendi başına zaten uzlaşmaya tabi olan hakaret suçunun da uzlaşmaya tabi hale geldiği,

mahkemenin nitelendirmeden sonra yukarıda belirtilen CMK'nın hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 254. maddesinin atfı ile 253. maddedeki esas ve usullere göre uzlaşma teklifinde bulunması gerekirken, bu durumun gözetilmeyip, yazılı şekilde hükümler kurmasının kanuna aykırı olduğu ve Cumhuriyet başsavcılığının itirazının yerinde olduğu görülmüştür.