Yargıtay 18. Ceza Dairesi E.2017/486 K.2017/8725

Hakaret suçundan suça sürüklenen çocuk ...’ın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 125/1, 125/4, 43/2, 29/1, 31/3, 62 ve 52/2. maddeleri uyarınca 1.080,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına dair Suluova Asliye Ceza Mahkemesinin 03/09/2015 tarihli ve 2014/394 esas, 2015/397 sayılı kararının, Adalet Bakanlığı tarafından kanun yararına bozulmasının istenilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 01/03/2017 gün ve 400869 sayılı istem yazısıyla, Dairemize gönderilen dava dosyası incelendi.

İstem yazısında; “1-Dosya kapsamına göre, hakaret eyleminin ikamet içinde gerçekleşmesi karşısında aleniyet şartlarının gerçekleştiğine dair delil bulunmadığı gibi mahkemece aleniyetin ne şekilde gerçekleştiğine dair bir gerekçeye de yer verilmediği cihetle, yazılı şekilde aleniyet nedeni ile artırım yapılmasında,

2- 5237 sayılı Kanun'un 129/1. maddesindeki “Hakaret suçunun haksız bir fiile tepki olarak işlenmesi hâlinde, verilecek ceza üçte birine kadar indirilebileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.” şeklindeki hüküm ile hakaret suçlarına özel tahrik düzenlemesi yapıldığı, somut olayda Mahkemece suça sürüklenen çocuğun eylemini, katılan ...'ın haksız eyleminden dolayı tahrik altında işlediğinin kabul edildiği ancak yapılan haksız tahrik uygulamasında, hakaret suçuna ilişkin özel hüküm olan ve daha lehe düzenlemeler içeren 5237 sayılı Kanun'un 129. maddesi yerine, aynı Kanunun genel tahrike dair 29. maddesinin uygulanmasında,

İsabet görülmemiştir.” denilmektedir.

Hukuksal Değerlendirme:

1) Bir nolu isteme ilişkin olarak:

5237 sayılı TCK’nın 125. maddesinin 1. fıkrasında; Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden ... veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilât ederek işlenmesi gerekir.” hükmüne yer verilmiş, aynı Kanun’un 4. fıkrasında da “Hakaretin alenen işlenmesi halinde ceza altıda biri oranında artırılır.” hükmü düzenlenmiştir.

Aleniyet hakaret eyleminin herkesin duyabileceği, görebileceği ve sayısı belli olmayan birden fazla kişiler tarafından algılanabilir olması anlamına gelmektedir. Aleniyet nedeniyle artırım yapılmasının amaçlarından biri mağdurun onur ve şöhretinin, fiili başkalarının duyması veya duymasına açık olması nedeniyle daha fazla zarar görmesi diğeri ise hukuka aykırılık teşkil eden fiilin bizatihi aleni olarak icra edilmesidir.

İnceleme konusu somut olayda; suça sürüklenen çocuk ve katılanların birlikte ikamet ettikleri evde meydana gelen tartışmada suça sürüklenen çocuğun hakaret ettiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle koşulları oluşmadığı halde aleniyet artırımı yapılarak fazla ceza verilmesi hukuka aykırıdır.

2- İki nolu isteme ilişkin olarak:

Hakaret suçlarında özel tahrik hükümleri içeren TCK'nın 129. maddesinin 1. fıkrası: “Hakaret suçunun haksız bir fiile tepki olarak işlenmesi hâlinde, verilecek ceza üçte birine kadar indirilebileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.” hükmünü içermektedir.

Genel bir tahrik hükmü olan TCK'nın 29. maddesi ise: “Haksız bir fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında suç işleyen kimseye, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası yerine onsekiz yıldan yirmidört yıla ve müebbet hapis cezası yerine oniki yıldan onsekiz yıla kadar hapis cezası verilir. Diğer hâllerde verilecek cezanın dörtte birinden dörtte üçüne kadarı indirilir.” şeklinde düzenlenmiştir.

İncelenen somut olayda, mahkemece hakaret suçundan mahkum edilen suça sürüklenen çocuğun, eylemini haksız tahrik altında işlediğinin kabulüyle, TCK'nın 29/1. maddesi uyarınca cezasından 1/4 oranında indirim yapıldığı ve suça sürüklenen çocuğun neticeten 1.080 TL adli para cezasıyla cezalandırıldığı görülmektedir. Ancak yapılan haksız tahrik uygulamasında, hakaret suçuna ilişkin özel hüküm olan ve daha lehe düzenlemeler içeren TCK'nın 129. maddesi yerine, aynı Kanunun genel tahrike dair 29. maddesinin uygulanması, hukuka uygun görülmemiştir.

Sonuç ve Karar:

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,

1- Hakaret suçundan suça sürüklenen çocuk ... hakkında, Suluova Asliye Ceza Mahkemesinin 03/09/2015 tarihli ve 2014/394 esas, 2015/397 sayılı kararının, 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,