Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2009/12588 K.2010/3256

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak;

1-Kamulaştırma Yasasının kıymet takdir esaslarını düzenleyen 11.maddesinin birinci fıkrası (f) bendi uyarınca arazilerde olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelire göre değer biçilmesi gerekir. Tapuda tarla olarak kayıtlı bulunan dava konusu taşınmazın 6000 m²'si kapama ceviz bahçesi, 1500m²'si kapama elma bahçesi, 2000m²'si kapama şeftali bahçesi, 1438m²'si kapama kayısı bahçesi olup, bunların dışında ayrıca sınır ağacı niteliğinde 4 kiraz, 5 asma, 1 şeftali, 2 ceviz ve 3 erik ağacı ile 163,28 m² yüzölçümlü bir yapı bulunmaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda taşınmazda yapının kapladığı alan dışındaki kısmının tamamı kapama karışık meyve bahçesi olarak değerlendirilip üzerinde bulunan kiraz, asma, şeftali, ceviz ve erik ağaçlarına da ayrıca maktuen değer verilmiştir.

Dava konusu taşınmazın kapama karışık meyve bahçesi olarak değerlendirilmesi doğru olup, bu şekilde yapılan değerlendirme ile kamulaştırılan yerin tamamından uygun teknikle normal olarak sağlanabilecek gelir dikkate alınacağına göre taşınmazın üzerinde bulunan başka unsurların gelirinin de artık zemin değerine bir katkısı söz konusu edilemez. Başka bir deyişle ceviz, elma, şeftali ve kayısı ağaçları dışındaki meyveli ağaçların değeri de kapama karışık meyve bahçesi olarak bulunan bedelin kapsamında kalmaktadır.

Bu bakımdan zemin değerinin saptanmasında dikkate alınması söz konusu olmayan ağaçların ancak idare tarafından alıkonulmuş olması halinde sadece odun değerlerinin kamulaştırma bedeline dahil edilmesi gerekirken, hatalı bilirkişi raporuna itibar edilerek hüküm kurulması,

2-Dosyaya getirtilen Karaman İl Tarım Müdürlüğü cetvelinde kayısı ürünü için dekar başına ortalama verim 990 kg olarak bildirildiği halde bilirkişi kurulunca çevre il ve ilçelerden gelen ortalama değerler belirlenirken bu verimin dikkate alınmaksızın kayısı için 1400 kg verim üzerinden hesaplama yapılmış olması,

3-Dava tarihinde geçerli olan Bayındırlık ve İskan Bakanlığı'nca yayımlanan 2008 yılı yapı birim fiyat listesinde 1/A sınıfı yapılar için öngörülen m² değeri 65YTL, 1/B sınıfı yapılar için öngörülen m² değeri 112 YTL, 2/B sınıfı yapılar için öngörülen m² değeri 245 YTL ve yine 2/A sınıfı yapılar için öngörülen m² değeri 178 YTL olduğu halde, bu sınıflarda yer alan dava konusu taşınmaz üzerindeki yapılara sırasıyla, 71 YTL, 123 YTL, 268 YTL ve 195 YTL/m² değer takdiri,

Doğru görülmemiştir.

Mahkemece, bilirkişi kurulundan yukarıda sözü edilen bozma nedenleri doğrultusunda ek rapor alınmalı ve oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.