Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2013/2444 K.2013/5453

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak;

Kamulaştırma Yasası’nın 4650 Sayılı Yasayla değişik 11. maddesinin birinci fıkrasının arazilere ilişkin (f) bendinde taşınmazın kamulaştırma (dava) tarihindeki mevki ve şartlarına göre olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir üzerinden değerinin belirleneceği öngörülmekte olup taşınmaz üzerinde ona kapama bahçe niteliği verebilecek yaşta ve sayıda ağaç mevcut olması halinde bunların kaplayacağı alana göre kapama bahçe olarak değerlendirilmesi gerekir.

Kamulaştırma evrak ekleri ile keşif sonucu alınan bilirkişi kurulu raporunun incelenmesinden; dava konusu taşınmaz üzerinde verim çağında 11 yaşında 17 adet şeftali, 11 yaşında 2 adet elma, 11 yaşında 4 adet nar, 11 yaşında 15 adet asma ve 21 yaşında 6 adet incir olmak üzere toplam 44 adet meyve ağacının bulunduğu anlaşıldığından, kamulaştırılan alan ve üzerindeki ağaç sayısı gözetildiğinde taşınmazın tamamının kapama meyve bahçesi olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.

Buna göre, dava konusu taşınmazın hakim ağaç çeşidi dikkate alınarak kapama meyve bahçesi olarak kabul edilip, değerlendirme yılı (2011) itibariyle dekar başına ortalama verimini, üretim giderlerini ve kg başına ortalama satış fiyatını gösteren resmi veriler gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden getirtilerek bu verilere göre getireceği net gelirinin % 5 oranında kapital faiz oranı da uygulanmak suretiyle hesaplanması ve kamulaştırma bedelinin saptanması gerekir.

Bu şekilde yapılacak değerlendirme ile kamulaştırılan yerin tamamından uygun teknikle normal olarak sağlanabilecek gelir dikkate alınacağına göre, taşınmazın üzerinde bulunan diğer ağaçların gelirinin de artık zemin değerine bir katkısından söz edilemeyecek, başka bir deyişle taşınmaz üzerindeki diğer ağaçların değeri de kapama meyve bahçesi olarak bulunacak bedelin kapsamında kalacaktır.

Yukarıda açıklanan hususlar dikkate alınmak suretiyle kamulaştırma bedelinin belirlenmesi gerekirken, bilirkişi kurulunca düzenlenen raporda açıklanan ilkeler gözetilmeyerek taşınmazın açık tarım arazisi olarak değerlendirilip zemin üzerindeki ağaçlara da ayrıca değer verilip bedel belirlenmiş olması doğru görülmemiştir.