Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2014/10088 K.2014/17167

Dava dilekçesinde, kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı olarak taşınmaz bedelinin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme ile alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli değildir. Şöyle ki;

1-2942 sayılı Kamulaştırma Yasası'nın Geçici 6. maddesi gereğince kamulaştırmasız el atma davalarında da Kamulaştırma Kanunu hükümleri uygulanacağı dikkate alınarak 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasa ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun değiştirilen Geçici 6. maddesi uyarınca 04.11.1983 tarihinden sonra fiilen el atılan taşınmazlara ilişkin olarak açılan kamulaştırmasız el atma davalarında taşınmazın dava tarihindeki nitelikleri esas alınarak dava tarihindeki değerinin tespit edilmesi gerekir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden dava konusu taşınmaza 24.10.2008 tarihinde el atıldığı anlaşılmaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazın dava tarihi esas alınarak emsal mukayesesi yolu ile değerinin belirlenmesi gerekirken, el atma tarihi itibariyle değer tespiti yapılarak belirlenen iş bu miktara yasal faiz işletilerek kamulaştırmasız el atma bedelinin tespit edilmiş olması,

Kabule göre de;

2-Mahkemece, dava konusu taşınmazın arsa niteliğinde olduğu kabul edildiğine göre; Kamulaştırma Kanununun kıymet takdiri esaslarını gösteren 11. maddesinin 1.fıkrasının özellikle arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca, kamulaştırma gününden önce özel amacı olmayan emsal satışlara göre satış değerinin tesbiti ve bedelin tesbitinde etkisi olan diğer unsurlar da dikkate alınarak her unsurun gerekçeleri ve değere katkı oranları ayrı ayrı belirlenip dayanakları gösterilmek suretiyle değerlendirilerek kamulaştırma bedelinin tespiti gerekmektedir.

Emsal kayıtlar tapu müdürlüğünden getirtildikten sonra bunun imar parseli olup olmadığı da sorulup saptanmalıdır. İncelenen emsal imar parseli olup da dava konusu taşınmazın bu nitelikte olmaması halinde, dava konusu taşınmazın yapılacak karşılaştırmadan sonra bulunacak değerinden, İmar Yasası'nın 18.maddesinin 2. fıkrası gözetilerek, düzenleme ortaklık payına tekabül edecek oranda indirim yapılması gerektiği de dikkate alınmalıdır.

2942 sayılı Yasa'nın 4650 sayılı Yasa ile değişik 11. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi gereği emlak vergi değerlerinin de dava konusu taşınmazın emsalle karşılaştırılmasında gözönünde tutulması gerekir. Buna göre dava konusu taşınmaz ve emsallerin emlak vergisine esas tutulan asgari m² değerlerinin ilgili belediye başkanlığından 2012 yılı itibarıyla getirtilerek karşılaştırılması ve değerlendirmeye esas alınan oranlar fahiş ölçüde farklı olduğunda bu farklılık ve çelişkinin giderilmiş olması gerekir.

Dava konusu taşınmaz ile emsal olarak incelenen taşınmazın bulundukları cadde veya sokak itibariyle belediyece belirlenen 2012 yılı emlak vergisine esas m² değerlerinin belediye başkanlığından, dava konusu taşınmazın 07.11.2012 olan değerlendirme, emsal olarak incelenen taşınmazın değerlendirmeye esas alınan satış tarihleri itibariyle imar düzenlemesi sonucu meydana gelen imar parselleri olup olmadıklarının, imar parseli iseler düzenleme ortaklık payının düşülüp düşülmediğinin, düşülmüş ise oranının belediye imar ve tapu müdürlüklerinden ve emsal alınarak incelenen taşınmazın değerlendirmeye esas alınan satışına ilişkin alıcısını,

satıcısını ve satış bedelini gösteren tapu kaydı ve resmi satış akit tablosunun onaylı örneğinin tapu müdürlüğünden getirtilip bilirkişi raporunun denetlenmeden eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hüküm kurulması,

3- Davacının dava konusu .. ada.. parsel sayılı taşınmazda 1/2 payı, .. ada .. parsel sayılı taşınmazda ise 9/16 payı olup bu paylar dikkate alınarak bedel belirlenmiş iken, her iki taşınmaz için dava dışı paydaşın paylarını da kapsar şekilde el atılan kısımların tamamının tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi, 4- Davacıya iadesine karar verilen 1.073,95 TL harç mahsup edilmeden, toplam 1.119,40 TL harcın yargılama giderine dahil edilmesi, Doğru görülmemiştir.