Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2014/12940 K.2014/14465

Davacı ... ile davalı ... aralarındaki kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili davasına dair ....Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 25.01.2013 günlü ve 2011/324-2013/41 sayılı hükmün düzeltilerek onanması hakkında Dairece verilen 08.10.2013 günlü ve 2013/11956-13159 sayılı ilama karşı davalı vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur. Bu isteğin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davalı vekilinin karar düzeltme istemi üzerine dosya ve eklerinin yeniden incelenmesi sonucunda; kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davalarında tespit edilen bedele öngörülen dört aylık makul sürenin bitim tarihinden itibaren faiz uygulanması gerektiğinden hükmün bu nedenle de düzeltilerek onanması yerine salt fazla ödemenin davacıya iadesi ve tescil hükmü yönünden düzeltilerek onama yapıldığı bu kez yapılan incelemeden anlaşıldığından, davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulüne, Dairemizin 08.10.2013 gün ve 2013/11956 Esas, 2013/13159 Karar sayılı düzeltilerek onama kararının kaldırılmasına karar verilip dosyadaki tüm bilgi ve belgelerin yeniden incelenmesi sonucunda;

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

1-Anayasa Mahkemesi 1. Bölümünün 19.12.2013 tarih ve 2013/817 sayılı kararında, kamulaştırma bedelinin tespiti için açılan davada uzun süren bir yargılama sonunda, dava tarihi itibarıyla belirlenen bedele hükmedilmesinin Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiği kabul edilerek mal sahibine tazminat ödenmesi gerektiği belirtilmiştir.

Yasa koyucu da, bu hak ihlalini dikkate alarak, 6459 sayılı Kanunun 6. maddesiyle 2942 sayılı Kanunun 10. maddesine eklenen fıkrada (yürürlük tarihi 30.04.2013) kamulaştırma bedelinin tescili için açılan davanın dört ay içinde sonuçlandırılmaması halinde, tespit edilen bedele bu sürenin bitiminden itibaren faiz uygulanmasına ilişkin düzenleme getirmiştir.

Her ne kadar, getirilen bu faiz hükmü maddi hukuka ilişkin olup, aynı yasanın 29. maddesi gereğince yayımı tarihinden sonra açılacak davalara uygulanması gerekir ise de.

30.04.2013 tarihinden sonra açılacak davalar için yapılan bu düzenleme ile Anayasa Mahkemesi'nin makul süreyi aşan yargılamanın hak ihlali oluşturduğuna ilişkin kararı birlikte değerlendirildiğinde, 30.04.2013 tarihinden önce açılmış ve henüz kesinleşmemiş kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davalarında öngörülen dört aylık yargılama süresinin makul süre kabul edilerek,

hakkaniyet gereğince taşınmaz malikinin zararının giderilmesi amacıyla dava tarihinden itibaren dört aylık sürenin bittiği tarihten, (bozma kararı ile hükmedilen kamulaştırma bedelinin düştüğü dikkate alındığında) ilk karar tarihine kadar tespit edilen kamulaştırma bedeline faiz uygulanması gerektiğinin düşünülmemesi,

2-Mahkemenin ilk kararında tespit edilip idarece davalı adına bankaya yatırılan bedel ile bozmadan sonra belirlenip hüküm altına alınan bedel arasındaki farkın (idarece fazladan yatırılmış olan paranın) davalı tarafça bankadan çekilmesine kadar varsa işlemiş olan mevduat faizi ile birlikte davacı idareye ödenmesine karar verilmesi gerekirken sadece fazla yatırılan bedelin iadesine karar verilmesi ile yetinilmesi,

3-13.07.2010 tarihinde yürürlüğe giren 6001 sayılı ...

Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun’un 22.maddesinin (1) nolu bendi “Genel Müdürlük, görev alanına giren her türlü karayolunun yapımı, geliştirilmesi, çevresinin korunması ve düzenlenmesi ve/veya tesislerin yapımı için gerekli taşınmazları kamulaştırma yetkisine sahiptir” hükmünü ve aynı Kanun'un Geçici 1 maddesinin (5) nolu bendi ise "Genel Müdürlüğün mülkiyetinde iken 5018 sayılı Kanunun Geçici 12. maddesi gereğince Hazineye devredilen taşınmazlardan satışı yapılmamış, başka kurum ve kuruluşlara tahsis edilmemiş ve devredilmemiş olanların mülkiyeti,

bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde Genel Müdürlüğe devredilir” hükmünü içermekte olup, bu yasal düzenlemeye göre kamulaştırılan taşınmazın davacı ... adına tesciline karar verilmesi gerekirken, Hazine adına tesciline hükmedilmesi,

Doğru değil ise de bu yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden,

a)Mahkemenin gerekçeli kararının hüküm fıkrasının 1 numaralı bendinin sonuna gelmek üzere "tespit edilen 154.644,86 TL kamulaştırma bedeline dava tarihinden itibaren 4. ayın bittiği 25.02.2009 tarihinden itibaren ilk karar tarihi olan 15.10.2010 tarihine kadar yasal faiz uygulanmasına" cümlesinin eklenmesi,

b)Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 4 numaralı bendindeki "88.578,83 TL'nin" ibaresinden sonra gelmek üzere "bankadan çekilmesine kadar varsa işlemiş mevduat faizi ile birlikte" ibaresinin yazılması,

c)Gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 2 numaralı bendinde yer alan "hazine" sözcüğünün metinden çıkartılarak yerine "..." ibaresinin yazılması,