Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2016/2907 K.2016/5493

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, ... İli ... İlçesi ... Mahallesi 106 ada 80 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

1-Aynı kamulaştırma nedeniyle aynı mahalledeki 106 ada 79 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti için açılan Dairemizce temyiz incelemesi yapılan ... 3. Asliye hukuk Mahkemesinin 2014/58 E-2014/305 K (Dairenin 2015/3446E-2015/14239 K) sayılı dosyasında 22.11.2011 değerlendirme tarihi itibariyle ... ...

Mevkii 6285 parsel somut emsal incelenerek 245,00 TL/m² değer tespit edilmiş olup, dosyada bulunan kamulaştırma evrakının incelenmesinde dava konusu taşınmazın söz konusu parselin yan parseli konumunda bulunduğu, coğrafi konumunun benzer olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda dava konusu taşınmazın farklılıkları yeterince açıklanıp değere etki eden yönleri açıklanmadan 22.11.2011 değerlendirme tarihi itibariyle aynı emsal ile düşük değerli kabul edilerek m² sinin 200,00 TL/m² olarak belirlenmiş olması

2-Emsal olarak incelenen taşınmaz imar parseli olup da dava konusu taşınmazın bu nitelikte olmaması durumunda, dava konusu taşınmazın yapılacak karşılaştırmadan sonra bulunacak değerinden, İmar Yasası'nın 18. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca düzenleme ortaklık payını karşılayacak oranda indirim yapılması gerekir. Geri çevirme kararı üzerine dosyaya gönderilen ... ... Müdürlüğünün 01.06.1999 tarih ve 228 sayılı ...

Belediye Encümen kararına istinaden 3194 sayılı İmar Kanunun 15. ve 16. maddelerine istinaden yola terk ve ifraz işlemi sonucu terk ile oluşmuş imar parseli, dava konusu taşınmazın ise kadastro parseli olduğu anlaşılmış olup, dava konusu taşınmazın yapılacak karşılaştırmadan sonra bulunacak değerinden düzenleme ortaklık payını karşılayacak oranda indirim yapılması gerektiğinin düşünülmemesi,

3-Davalı ...'ın tapu malikleri ile irtibatını gösteren bilgi ve belgeler getirtilmeden bu kişi hakkında da davanın kabulüne karar verilmiş olması,

4-Dava konusu taşınmazın tapu kaydında yer alan hacizlerin tespit edilen kamulaştırma bedeline yansıtılması gerektiğinin düşünülmemesi,

Doğru görülmemiştir.

Bundan ayrı olarak;

5-Anayasa Mahkemesi 1. Bölümünün 19.12.2013 tarih ve 2013/817 sayılı kararında, kamulaştırma bedelinin tespiti için açılan davada uzun süren bir yargılama sonunda, dava tarihi itibarıyla belirlenen bedele hükmedilmesinin Anayasanın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiği kabul edilerek mal sahibine tazminat ödenmesi gerektiği belirtilmiştir.

Yasa koyucu da, bu hak ihlalini dikkate alarak, 6459 sayılı Kanunun 6. maddesiyle 2942 sayılı Kanunun 10. maddesine eklenen fıkrada (yürürlük tarihi 30.04.2013) kamulaştırma bedelinin tesbiti için açılan davanın dört ay içinde sonuçlandırılmaması halinde, tespit edilen bedele bu sürenin bitiminden itibaren faiz uygulanmasına ilişkin düzenleme getirmiştir.

Her ne kadar, getirilen bu faiz hükmü maddi hukuka ilişkin olup, aynı yasanın 29. maddesi gereğince yayımı tarihinden sonra açılacak davalara uygulanması gerekir ise de.

30.04.2013 tarihinden sonra açılacak davalar için yapılan bu düzenleme ile Anayasa Mahkemesinin makul süreyi aşan yargılamanın hak ihlali oluşturduğuna ilişkin kararı birlikte değerlendirildiğinde, 30.04.2013 tarihinden önce açılmış ve henüz kesinleşmemiş kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davalarında öngörülen dört aylık yargılama süresinin makul süre kabul edilerek, hakkaniyet gereğince taşınmaz malikinin zararının giderilmesi amacıyla dava tarihinden itibaren dört aylık sürenin bittiği tarihten, karar tarihine kadar tespit edilen kamulaştırma bedeline faiz uygulanması gerektiğindende kararın bozulması gerekmiştir.