Yargıtay 19. Ceza Dairesi E.2019/1491 K.2019/7234

... Gazetesinin 10/10/2017 tarihli sayısının 1 ve 13. sayfalarında yayınlanan, "...’den skandal açıklama" başlıklı yazı sebebiyle ilgilisi ... vekilinin cevap ve düzeltme isteminin kabulü ile tekzip yazısının yayımlanmasına dair Ardahan Sulh Ceza Hâkimliğinin 06/11/2017 tarihli ve 2017/2268 değişik iş sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin dair Kars Sulh Ceza Hakimliğinin 15/12/2017 tarihli ve 2017/4297 değişik iş sayılı kararı aleyhine, Adalet Bakanlığı'nın 25/01/2019 gün ve 2018/1046 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 04/02/2019 gün ve KYB. 2019/11007 sayılı ihbarnamesi ile dairemize gönderilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede;

1- 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 14/1. maddesinde yer alan, “Süreli yayınlarda kişilerin şeref ve haysiyetini ihlâl edici veya kişilerle ilgili gerçeğe aykırı yayım yapılması hâlinde, bundan zarar gören kişinin yayım tarihinden itibaren iki ay içinde göndereceği suç unsuru içermeyen, üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmayan düzeltme ve cevap yazısını;

sorumlu müdür hiçbir düzeltme ve ekleme yapmaksızın, günlük süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren en geç üç gün içinde, diğer süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren üç günden sonraki ilk nüshada, ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlamak zorundadır.” şeklindeki düzenleme nazara alındığında, somut olayda tekzip talebine konu haberin 10/10/2017 tarihinde yayınlandığı,

yayınlanması istenen tekzip metninin ise ilgili Gazete'nin yetkililerine Ankara 30. Noterliğinin 12/10/2017 tarihli ve 12912 yevmiye nolu ihtarnamesi ile 14/11/2017 tarihinde tebliğ edilmesi karşısında, Mahkemenin esasa dair karar verebilmesi için ilgili haberin yayınlandığı ...

Gazetesi'nin 10/10/2017 tarihli nüshası ile bahse konu Noterlik tebliğinin gerçekleştiği 14/11/2017 tarihinden sonraki 3 güne ait olan 15, 16 ve 17/10/2012 tarihlerine ait nüsha asıllarının temin edilmesinden sonra karar vermesi gerektiği gözetilmeden,

2- Tekzip metninin gazetenin merkezinin bulunduğu adrese, sorumlu yazı işleri müdürüne ve genel yayın yönetmenine tebliğ edildiği, star gazetesi vekilinin 20/11/2017 tarihli dilekçesinde, gazete künyesinde belirtilen sorumlu müdüre tekzip yazısının tebliğ edilmediğini belirtmesi karşısında sorumlu müdürün kim olduğunun araştırılmasını müteakip tebligatın doğru kişiye yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi üzerine karar verilmesi gerekirken,

İtirazın bu yönden kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla,

Gereği görüşülüp düşünüldü:

A-) Kanun yararına bozma isteminin 1- numaralı gerekçesi yönünden yapılan incelemede;

5187 sayılı Basın Kanunu'nun "Düzeltme ve cevap" başlıklı 14. maddesi;

"Süreli yayınlarda kişilerin şeref ve haysiyetini ihlâl edici veya kişilerle ilgili gerçeğe aykırı yayım yapılması halinde, bundan zarar gören kişinin yayım tarihinden itibaren iki ay içinde göndereceği suç unsuru içermeyen, üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmayan düzeltme ve cevap yazısını; sorumlu müdür hiçbir düzeltme ve ekleme yapmaksızın, günlük süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren en geç üç gün içinde, diğer süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren üç günden sonraki ilk nüshada, ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlamak zorundadır.

Düzeltme ve cevabın birinci fıkrada belirlenen süreler içinde yayımlanmaması halinde yayım için tanınan sürenin bitiminden itibaren, birinci fıkra hükümlerine aykırı şekilde yayımlanması halinde ise yayım tarihinden itibaren onbeş gün içinde cevap ve düzeltme talep eden kişi, bulunduğu yer sulh ceza hâkiminden yayımın yapılmasına veya bu Kanun hükümlerine uygun olarak yapılmasına karar verilmesini isteyebilir. Sulh ceza hâkimi bu istemi üç gün içerisinde, duruşma yapmaksızın, karara bağlar..."

Hükümlerini amirdir.

Kanun yararına bozmaya konu edilen somut dosyada; başvuran hakkında 10.10.2017 tarihinde yapılan haber nedeniyle, başvuran vekili tarafından 12.10.2017 günlü ihtarname ile düzeltme ve cevap metninin yayımlanmasının istendiği, tebliğ şerhli noterlik nüshasından anlaşılacağı üzere ihtarnamenin içinde sorumlu müdürün de bulunduğu muhataplarının daimi çalışanına 16.10.2017 günü tebliğ edildiği, bunun üzerine dosyaya celbedilen 17,18,19/10/2017 tarihli üç günlük gazete nüshalarından anlaşılacağı üzere düzeltme ve cevap metninin yayımlanmadığının tespit edildiği,

sonrasında talep edenin 25.10.2017 tarihli başvurusu üzerine Ardahan Sulh Ceza Mahkemesince 06.11.2017 tarihinde düzeltme ve cevap metninin yayımlanmasına itiraz yolu açık olmak üzere karar verildiği ve bu mahkeme kararının 14.11.2017 tarihinde muhataplarına tebliğ edildiği, kanun yararına bozma yazısının 1- numaralı gerekçesinde ise. 15,16,17/11/2017 tarihli nüshaların dosyaya celbedilmesi gerektiğinin istendiği anlaşılmakla,

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği, "1-" numaralı sebep yönünden, yerinde görülmediğinden kanun yararına bozma talebinin REDDİNE,

B-) Kanun yararına bozma isteminin 2- numaralı gerekçesi yönünden yapılan incelemede ise;

5187 sayılı Kanun'un "Tebligat" başlıklı 29. maddesi;

"Süreli yayının yönetim yeri, tebligat işlemleri yönünden, yayın sahibinin ve temsilcisinin, görevi devam ettiği sürece sorumlu müdürün yerleşim yeri sayılır.",

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Belli bir yerde veya evde meslek ve sanat icrası" başlıklı 17. maddesi;

"Belli bir yerde devamlı olarak meslek veya sanatını icra edenler, o yerde bulunmadıkları takdirde tebliğ aynı yerdeki daimi memur veya müstahdemlerinden birine, meslek veya sanatını evinde icra edenlerin memur ve müstahdemlerinden biri bulunmadığı takdirde aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır."

"Muhatabın muvakkaten başka yere gitmesi" başlıklı 20. maddesi;

"13, 14, 16, 17 ve 18 inci maddelerde yazılı şahıslar, kendisine tebliğ yapılacak kimsenin muvakkaten başka yere gittiğini belirtirlerse; keyfiyet ve beyanda bulunanın adı ve soyadı tebliğ mazbatasına yazılarak altı beyan yapan tarafından imzalanır ve tebliğ memuru tebliğ evrakını bu kişilere verir. Bu kişiler tebliğ evrakını kabule mecburdurlar.

Kendisine tebliğ yapılacak kimsenin muvakkaten başka bir yere gittiğini belirten kimse, beyanını imzadan imtina ederse, tebliğ eden bu beyanı şerh ve imza eder. Bu durumda ve tebliğ evrakının kabulden çekinme halinde tebligat, 21 inci maddeye göre yapılır.

(Değişik son cümle: 19/3/2003-4829/4 md.) Bu maddeye göre yapılacak tebligatlarda tebliğ, tebliğ evrakının 13, 14, 16, 17 ve 18 inci maddelerde yazılı kişilere verildiği tarihte veya ihbarname kapıya yapıştırılmışsa bu tarihten itibaren onbeş gün sonra yapılmış sayılır." hükümlerini amirdir.

Yukarıda yer alan düzenlemelere göre; aleyhine yayım yapıldığı iddiasıyla düzeltme ve cevap talep eden ve mahkemeye başvuracak olan kişinin, buna konu düzeltme ve cevap yazısını, Kanun'un 14. maddesinde belirtilen her aşamada ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nda öngörülen usulde muhatap olarak sorumlu müdüre yapması gerekeceği değerlendirilmektedir.

Nitekim, Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 20.03.2018 tarihli, 2014/70 E., 2014/70 K. Sayılı kararında;

"...5187 sayılı Kanunun "Tebligat” başlıklı 29. maddesindeki “Süreli yayının yönetim yeri, tebligat işlemleri yönünden, yayın sahibinin ve temsilcisinin, görevi devam ettiği sürece sorumlu

müdürün yerleşim yeri sayılır” şeklindeki düzenleme uyarınca düzeltme ve cevap yazısına ilişkin tebligatın, ilgili gazetenin künyesinde belirtilen adreste tebliğ edilmek üzere gönderilmesi gerekmektedir.

Sorumlu müdüre yüklenen yükümlülük ve cezai sorumluluk gereği düzeltme ve cevap yazısının sorumlu müdüre tebliğ edilmesi gerektiği açıktır. Bununla birlikte, 5187 sayılı Kanunda tebligatın bizzat sorumlu müdüre yapılması gerektiğine, kendisine ulaşılamadığı takdirde başka bir kişiye tebligat yapılamayacağına dair bir hüküm bulunmamakta olup öğretide de tebliğ evrakının sorumlu müdür adına olacak şekilde hazırlanması yeterli görülmektedir. (Kayıhan İçel, s. 221) Dolayısıyla tebligatın sorumlu müdüre yapılması kural olmakla birlikte, muhataba ulaşılamadığı hallerde 7201 sayılı Tebligat Kanununda belirtilen kişilere de tebligat yapılabileceği kabul edilmelidir..." şeklinde sorumlu müdüre yapılacak tebligat işleminin taşıması gereken temel esaslar da belirtilmiştir.

Kanun yararına bozmaya konu somut olayda; itirazın yapıldığı merci tarafından, öncelikle asıl haberin yapıldığı gazetenin, düzeltme ve cevap talep edenin ihtarname hazırladığı tarihte bilinen ve gazetenin künyesinde yazılı sorumlu müdürün kim olduğunun tespitiyle, ihtarname ekinde gönderilen düzeltme ve cevap metninin bu kişiye muhatap olarak gönderilip gönderilmediğinin ve tebliğin yukarıda yazılı mevzuat ve Ceza Genel Kurulu kararı gereği usulünce yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi ve buna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme sonucu itirazın gerekçesiz bir şekilde reddedilmesinin kanuna aykırı olduğu anlaşılmakla,