Yargıtay 19. Ceza Dairesi E.2019/30284 K.2021/5337

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nu gereğince kabahatli ...'nun sürücü belgesinin iptaline ve geri alınmasına dair Seyitgazi İlçe Nüfus Müdürlüğünün 30/05/2018 tarihli ve 0130-000-2018-000112481204/1202 sayılı kararına karşı yapılan başvurunun reddine dair Eskişehir 2. Sulh Ceza Hakimliğinin 12/12/2018 tarihli ve 2018/4863 değişik iş sayılı kararına karşı yapılan başvurunun reddine ilişkin Eskişehir 3. Sulh Ceza Hakimliğinin 02/01/2019 tarihli ve 2018/260 değişik iş sayılı kararı aleyhine Adalet Bakanlığının 21/05/2019 gün ve 3543 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekinde bulunan dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 28/05/2019 gün ve KYB-2019-57037 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize verilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, Seyitgazi Kaymakamlığı İlçe Nüfus Müdürlüğünün 30/05/2018 tarihli ve 0130-000-2018-000112481204/1202 sayılı kararı ile kabahatlinin adli sicil kaydında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 188/1. maddesi gereğince verilmiş üç adet kaydının bulunması nedeniyle adli sicil kaydı silininceye kadar sürücü belgesinin iptali ile geri alınmasına 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 168. maddesi gereğince karar verilmiş ise de, öncelikle konuya ilişkin yasal düzenlemenin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda değil, Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yapıldığı,

söz konusu yönetmeliğin "Sürücü Belgesi Alındıktan Sonra Çeşitli Suçlardan Mahkum Olanların Sürücü Belgelerinin Geri Alınması Esasları" başlıklı 168. maddesinde ise "Sürücü belgesi alındıktan sonra çeşitli suçlardan mahkûm olanların sürücü belgelerinin geri alınması ile mahkemelerce veya Cumhuriyet savcılıklarınca sürücü belgelerinin geri alınmasına ilişkin verilen kararların uygulanması hakkında yapılacak işlemler aşağıda gösterilmiştir......b) Sürücü belgesi sahibinin.

26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 188, 190 ve 191 inci maddeleri, 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun 4 üncü maddesinin yedinci fıkrasında ve 10/7/1953 tarihli ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunun 12 nci maddesinin ikinci ve takip eden fıkralarında belirtilen suçlardan hüküm giymesi halinde, bu suçlara ilişkin kayıtlar adli sicilinden silininceye kadar sürücü belgesi geri alınır." şeklindeki hükme yer verildiği,

Konuya ilişkin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Sürücü belgelerinin geri alınmasında ve iptalinde yetki" başlıklı 112. maddesinde "Bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevlilerin ve trafik tescil kuruluşlarının yetkilendirildiği hâller hariç olmak üzere, sürücü belgelerinin geri alınmasına ve iptaline sulh ceza mahkemeleri karar verir" ve "İşlenen suçlar nedeniyle sürücü belgelerinin geri alınması ve yerine getirilmesi" başlıklı 119. maddesinde ise "Diğer cürümlerden mahkümiyeti halinde, mahkemece ceza süresini geçmemek üzere geçici olarak sürücü belgelerinin geri alınmasına da karar verilebilir. Geçici olarak sürücü belgesinin geri alınması hürriyeti bağlayıcı ceza hükümlerinin infazından sonra yerine getirilir.

" şeklindeki hükümlere yer verildiği,

Bahse konu yasal düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 168/1-b hükmü gereğince kabahatli olarak addedilen başvurucunun adli sicil kaydında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan verilmiş olan üç adet adli sicil kaydının bulunduğundan bahisle, adli sicil kaydı silininceye kadar sürücü belgesinin iptaline ve geri alınmasına karar verilmiş ise de, bahse konu düzenlemenin yönetmelik hükmüne dayandığı,

konuya ilişkin 2918 sayılı Kanun'un 119. maddesinde yer alan düzenlemenin ise, bahse konu suçlardan kovuşturmayı yürüten mahkemelere ceza süresini geçmemek üzere sürücü belgesinin geri alınması konusunda takdir hakkı tanıdığı, anılan Kanun'un 112. maddesinde yer alan düzenlemenin ise başvuruya konu olayla bir ilgisinin bulunmadığı, buna göre 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun "Kanunîlik ilkesi" başlıklı 4. maddesinde yer alan "(1) Hangi fiillerin kabahat oluşturduğu, kanunda açıkça tanımlanabileceği gibi; kanunun kapsam ve koşulları bakımından belirlediği çerçeve hükmün içeriği, idarenin genel ve düzenleyici işlemleriyle de doldurulabilir.

(2) Kabahat karşılığı olan yaptırımların türü, süresi ve miktarı, ancak kanunla belirlenebilir." şeklindeki yasal düzenleme de dikkate alındığında, yönetmelik hükümleriyle bu türden bir kabahat ihdas edilemeyeceğinden, 2918 sayılı Kanun'un 119. maddesi hükmü gereğince kovuşturmaları yürüten mahkemelerce verilmiş bu yönde bir kararın da bulunmadığı gözetilerek,

yönetmelik hükümlerine istinaden kabahatli olarak addedilen başvurucunun sürücü belgesinin iptal ve geri alma işleminde hukuka uyarlılık bulunmadığı düşünüldüğünden, merciince itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309.maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla, gereği görüşülüp düşünüldü;

Muterizin, 18/10/1995 tarihinde almış olduğu E sınıfı sürücü belgesini değiştirmek için yapmış olduğu müracaat sonucunda, adli sicil kaydında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 188/1.maddesi uyarınca mahkumiyet kaydı bulunması nedeniyle, Seyitgazi Kaymakamlığı İlçe Nüfus Müdürlüğünün 30/05/2018 tarihli ve 0130-000-2018-000112481204/1202 sayılı kararı ile adli sicil kaydı silininceye kadar sürücü belgesinin iptali ile geri alınmasına dair karar verildiği, anılan kararın, bir kabahat fiiline dayanmadığı ve bizatihi bir idari işlem tesisi niteliğinde olduğu, bu bakımdan anılan karara karşı yapılan başvurunun çözümünde, idari yargı yerinin görevli olacağı anlaşılmakla;