Yargıtay 19. Ceza Dairesi E.2019/35006 K.2021/3537

Karşılıksız çek düzenleme suçundan sanıklar ..., ... ve ... hakkında yapılan yargılama sonucunda müştekinin şikayet hakkı bulunmadığından bahisle şikayet hakkının düşürülmesine dair ... 1. İcra Ceza Mahkemesinin 15/03/2018 tarihli ve 2017/794 esas, 2018/243 sayılı kararı aleyhine, Adalet Bakanlığı'nın 04.12.2019 gün ve 16559 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 12.12.2019 gün ve KYB. 2019/ 124706 sayılı ihbarnamesi ile dairemize gönderilmekle okundu. Anılan ihbarnamede;

Benzer bir olan nedeniyle Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 08/11/2013 tarihli ve 2013/15928 esas, 2013/24998 karar sayılı ilamı ile.

"03.04.1985 tarihinde yürürlüğe giren 19.03.1985 tarihli 3167 sayılı Kanun'un 16. maddesinin 2. fıkrasındaki, "Bu fiillerden dolayı takibat yapılması çek hamilinin şikayetine bağlıdır" ibaresinin yürürlükte olduğu dönemde, Yargıtay uygulamasında cirantanın şikâyet hakkı kabul edilmiş olup, 5941 sayılı Kanun'un 5. maddesinin 1. cümlesinde yer alan, "hamilinin şikâyeti üzerine" ifadesindeki "hamil" sözünden "çeki ibraz eden hamilin" yanı sıra çekte cirosu bulunan ve yasal olarak elinde bulunduran kişilerin de anlaşılması gerektiği,

3167 sayılı Kanun'da değişiklik yapan 26.02.2009 tarih ve 4814 sayılı Kanun'un 16. maddesi ile eklenen 16-b maddesinde.

"16. maddede öngörülen suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılması, hamilin, çeki elinde bulundurmaları koşulu ile ödemede bulunan cirantanın veya kanunî veya akdî teminatı nedeniyle tam ödemede bulunan bankanın şikâyetine bağlıdır." ifadesinin, bankanın şikâyet hakkını açıklama amacıyla getirildiği, 5941 sayılı Kanun'da ciranta ve banka ifadesinin yer almamasının, adı geçenlerin şikâyet hakkı olmadığı anlamına gelmeyeceği ve 5941 sayılı Kanun'un 5. maddesinde sadece "hamilden" söz edilmekte olduğundan, bu ibarenin "ibraz eden hamil" sıfatını taşıyan kişilerle sınırlı olarak yorumlanamayacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde;

çeki elinde bulundurmak kaydıyla ciro silsilesinde usulen yer alan bütün cirantaların talepte bulunma hakkının olduğu dikkate alındığında" şeklinde de belirtildiği üzere,

Dosya kapsamına göre, Halkbank Güzelyalı-... Şubesine ait 01/09/2017 düzenleme tarihli ve 15.000,00 Türk lirası bedelli çekin alacaklısının müşteki Mine Gür olduğu, müşteki tarafından Meryem Yoğurtçu'ya ciro edildiği ve Meryem tarafından çekin tahsili amacıyla bankaya sunulması sonrasında çekin karşılıksız çıktığının anlaşıldığı, dolayısı ile müşteki Mine Gür'ün şikayet hakkının bulunduğu gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla,

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Dairemizin 10.05.2018 tarihli, 2018/3072 E. 2018/5874 K. sayılı kararında; çekin karşılıksızdır işlemine tabi tutulmasından önce çek üzerinden daha önce geçerli ve meşru bir ciranta olduğu anlaşılan kişilerce de şikayet hakkının kullanılabileceğine karar verildiği anlaşılmakla,