Yargıtay 19. Ceza Dairesi E.2019/35028 K.2020/420

Karşılıksız çek düzenleme suçundan sanık ...'in, 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 5/1 ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 52/2. maddeleri gereğince 43.590,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına dair Antalya 5. İcra Ceza Mahkemesinin 05/07/2018 tarihli ve 2017/630 esas, 2018/938 sayılı kararının, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesinin 28/02/2019 tarihli ve 2018/4284 esas, 2019/417 sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek kesinleşmesini müteakip,

Sivas Cumhuriyet Başsavcılığının sanığın mahkumiyetine esas adli para cezasının günlüğünün kaç Türk lirasından çevrildiği husususun belirtilmediği ve adli para cezasının günlüğünün 100,00 Türk lirası üzerinden çevrilmesinin sanığın lehine olacağından bahisle ek karar verilmesine dair talebinin reddine dair Antalya 5. İcra Ceza Mahkemesinin 25/06/2019 tarihli ve 2017/630 esas, 2018/938 sayılı ek kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Antalya 6. İcra Ceza Mahkemesinin 16/07/2019 tarihli ve 2019/209 değişik iş sayılı kararı aleyhine,

Adalet Bakanlığı'nın 04.12.2019 gün ve 2019 - 15879 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 13.12.2019 gün ve 2019 / 123436 sayılı ihbarnamesi ile dairemize gönderilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede; Mahkemelerce yapılan yargılama neticesinde adli para cezasına hükmedilmesi gerektiği hallerde, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "adli para cezası başlıklı" 52. maddesinin uygulama alanı bulacağı,

Anılan maddede yer alan "(1) Adlî para cezası, beş günden az ve kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde yediyüzotuz günden fazla olmamak üzere belirlenen tam gün sayısının, bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ile çarpılması suretiyle hesaplanan meblağın hükümlü tarafından Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir.

(2) En az yirmi ve en fazla yüz Türk Lirası olan bir gün karşılığı adlî para cezasının miktarı, kişinin ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak takdir edilir. (3) Kararda, adlî para cezasının belirlenmesinde esas alınan tam gün sayısı ile bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ayrı ayrı gösterilir.

(4) Hakim, ekonomik ve şahsi hallerini göz önünde bulundurarak, kişiye adlî para cezasını ödemesi için hükmün kesinleşme tarihinden itibaren bir yıldan fazla olmamak üzere mehil verebileceği gibi, bu cezanın belirli taksitler halinde ödenmesine de karar verebilir. Taksit süresi iki yılı geçemez ve taksit miktarı dörtten az olamaz.

Kararda, taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi halinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adlî para cezasının hapse çevrileceği belirtilir."şeklindeki,

5941 sayılı Çek Kanunu'nun 5/1. maddesinde yer alan "Üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibrazında, çekle ilgili olarak “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi hakkında, hamilin şikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, binbeşyüz güne kadar adli para cezasına hükmolunur.

Ancak, hükmedilecek adli para cezası; çekbedelinin karşılıksız kalan miktarı" ve yine aynı Kanun'un 5/11.maddesinde yer alan "Birinci fıkra uyarınca verilen adli para cezalarının ödenmemesi durumunda, bu ceza, 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 106 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan kamuya yararlı bir işte çalıştırma kararı verilmeksizin doğrudan hapis cezasına çevrilir" biçimindeki açıklamalar nazara alındığında,

Somut olayda, Mahkemesince ilk olarak sanığın karşılıksız çek düzenleme eyleminin karşılığı olan 5941 sayılı Kanun'un 5/1. maddesi uyarınca 5 gün adli para cezasına hükmedilmesi üzerine, 5237 sayılı Kanun'un 52/2. maddesi uyarınca günlüğünün takdiren 20,00 Türk lirasından çevrilmesini takiben, hükmedilecek adli para cezasının çek bedelinin karşılıksız kalan miktarından az olamayacağından bahisle doğrudan gün belirtmeden 43.590,00 Türk lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi sonrasında, sanığın adli para cezasını ödeyemeyeceğini bildirdiği,

ancak anılan kararda 43.950,00 Türk lirasının günlüğü kaç Türk lirasından çevrildiğinin belirtilmediği, bu hususa ilişkin bir karar verilmesinin istenilmesi üzerine, talebin reddine dair verilen Antalya 5. İcra Ceza Mahkemesinin 25/06/2019 tarihli kararına karşı yapılan itirazın da Antalya 6. İcra Ceza Mahkemesinin 16/07/2019 tarihli kararı ile reddine karar verildiği, daha sonra ise Antalya İnfaz Savcılığınca tanzim edilen adli para cezasının hapse çevrilmesine dair belge incelendiğinde hapse çevrilme oranı olarak bir günün karşılığı olarak 20,00 Türk lirası ve çevrilen hapis cezası olarak 1095 gün gösterilmiş ise de;

Antalya 5. İcra Ceza Mahkemesinin 05/07/2018 tarihli kararında her ne kadar 43.950,00 Türk lirasının kaç gün üzerinden ve günlüğü kaç Türk lirası olarak çevrildiğine dair bir açıklamaya yer verilmemiş ise de, anılan kararda ilk olarak 5941 sayılı Kanun uyarınca temel ceza belirlenirken 5 gün adli para cezasına hükmedildiği, bu halde Mahkeme tarafından sonuç ceza olarak hükmedilen adli para cezasının 5 gün olduğu, adli para cezasının ödenmemesi sebebiyle hapse çevrilmesi işleminin 5 gün üzerinden yapılması gerektiği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde talebin reddine karar verilmesinde, isabet görülmediği, gerekçesiyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla,

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanık hakkında 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 5/1. maddesinde yazılı suçun infazındaki tereddüte dair verilen ek karara karşı kanun yararına bozma yoluna gidildiği anlaşılmakla,