Yargıtay 19. Ceza Dairesi E.2020/4762 K.2021/4366

5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'na muhalefet eyleminden dolayı kabahatli Özel Osmaniye Bilim Ortaokulu hakkında Osmaniye Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 04/02/2019 tarihli ve E.2384418 sayılı idari yaptırım karar tutanağı ile uygulanan 12.792,00 Türk lirası idari para cezasına yönelik başvurunun reddine dair Osmaniye 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 27/03/2019 tarihli ve 2019/515 değişik iş sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Osmaniye 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 05/04/2019 tarihli ve 2019/1220 değişik iş sayılı kararı aleyhine,

Adalet Bakanlığı'nın 07.08.2020 gün ve 2020 - 1200 sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 16.09.2020 gün ve KYB. 2020 / 75207 sayılı ihbarnamesi ile dairemize gönderilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede;

5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 7/2-d maddesinde yer alan "Özel öğretim kurumunun;...Bu Kanun ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan yönetmelik ve yönergelerde belirtilen hükümlere aykırı fiillerde bulunması, hallerinde... idari para cezası uygulanır." şeklindeki açıklamalar ile,

Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin tanımlar başlıklı 4/ç maddesindeki yer alan, "Eğitim personeli: Kurumda görevli yönetici, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve benzeri personeli.." ve aynı Yönetmeliğin 44/4. maddesindeki "Görevinden ayrılan eğitim personelinin görevlerinden ayrılışı ile kurumdan ayrılmak isteyenlerin müracaatları en geç beş iş günü içerisinde kurum yetkilisi tarafından doğrudan bağlı bulunduğu millî eğitim müdürlüğüne bildirilir. İlgililerin ayrılış sebeplerine uygun olarak valilikten yedi iş günü içinde görevden ayrılış onayları alınır. Görevinden ayrılan personelin durumunu millî eğitim müdürlüğüne bildirmeyen kurum yetkilileri hakkında yasal işlem yapılır." biçimindeki düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde,

Somut olayda, kabahatli Özel Osmaniye Bilim Ortaokulu'nda görev yapmakta olan Hakkı Özdemir'in görevden ayrıldığı hususunun süresi içerisinde bildirilmediğinden bahisle idari para cezası karar tutanağı tanzim edilmiş ise de; idari para cezasına konu kabahatli kurumda çalışan Hakkı Özdemir'in, Osmaniye Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 25/12/2018 tarihli yazısından anlaşılacağı üzere, "hizmetli/personel" olarak görev yapmakta olduğu,

yukarıda bahsi geçen Yönetmelik kapsamında sadece eğitim personelinin görevinden ayrıldıktan sonra süresi içerisinde bu durumu ilgili kuruma bildirmesi gerektiği anlaşılmakla, bu halde hizmetli personel kadrosunda görev yapmakta olan adı geçen şahsın görevinden ayrıldığının anılan kurum tarafından bildirilmemesi hususunun idari para cezasının konusunu olşuturmayacağı gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla,

Gereği görüşülüp düşünüldü:

20.03.2012 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliğinin "Tanımlar" başlıklı 44. maddesi;

"...c) Diğer personel: Kurumda eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı dışındaki görevli personeli,

ç) Eğitim personeli: Kurumda görevli yönetici, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve benzeri personeli,...

g) (Değişik:RG-5/7/2014-29051) Kurum: Okul öncesi eğitim, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim yabancı, azınlık ve özel eğitim (Mülga ibare:RG-19/2/2020-31044) (…) okulları, milletlerarası özel öğretim kurumları, çeşitli kursları,(Ek İbare:RG13/1/2017-29947) özel öğretim kursları, (Ek ibare:RG-20/6/2017- 30102) sosyal etkinlik merkezleri, özel ulaştırma hizmetleri mesleki eğitim ve geliştirme kursları, uzaktan öğretim yapan kuruluşları, motorlu taşıt sürücüleri kursları, (Ek ibare:RG-19/2/2020-31044) iş makineleri sürücü eğitim kursları, hizmet içi eğitim merkezleri, (Mülga ibare:RG-20/6/2017- 30102) (…) özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri (Ek ibare:RG-19/2/2020-31044) , mesleki eğitim merkezleri ile benzeri özel öğretim kurumlarını,...

İfade eder."

"İşten ayrılma" başlıklı 44. maddesi;

(1) Sözleşme süresi sona erenler (Ek ibare:RG-19/2/2020- 31044) hariç, 4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre sözleşmeleri karşılıklı veya tek taraflı feshedilenler ve sözleşme süresi sona ermeden aynı Kanunun ilgili hükümleriyle belirlenen süreler içinde bu isteğini diğer tarafa yazılı olarak bildirenlere valilikçe görevden ayrılış onayı düzenlenir. (Ek cümle:RG-5/7/2014- 29051)(Mülga cümle:RG-19/2/2020-31044)

(2) Çeşitli sebeplerle örgün eğitim kurumlarında ders yılı içinde, diğer kurumlarda dönem içinde görevinden ayrılmasıyla eğitim ve öğretim faaliyetlerini aksatacak olan eğitim personelinin yerine, on gün içinde kurum yönetimince görevlendirilmek üzere eğitim personelinin teklifi yapılır ve ilgili merci tarafından da on gün içinde çalışma izni düzenlenir. (Ek cümle:RG-20/6/2017- 30102) Ancak rehber öğretmenin görevinden ayrılması durumunda yirmi gün içinde kurum yönetimince görevlendirilmek üzere bir rehber öğretmenin görevlendirme teklifi yapılır ve ilgili merci tarafından da on gün içinde çalışma izni düzenlenir.

(3) (Değişik:RG-19/2/2020-31044) Çeşitli sebeplerle müdürlüğün boşalması hâlinde kurucunun teklifi de dikkate alınarak yeni müdür teklifi yapılıncaya kadar kurumda müdürlük veya müdür yardımcılığı yapma nitelik ve şartlarını haiz eğitim personelinden biri, valilikçe müdürlüğe vekâleten görevlendirilir. Kurumda yukarıdaki şartları haiz eğitim personeli bulunmaması hâlinde kurumda görevli eğitim personelinden birisi valilikçe müdürlüğe vekâleten görevlendirilebilir. Vekâlet süresi dört aydan fazla olamaz ve bu süre uzatılamaz. Vekâleten görevlendirilenler, vekâlet ettikleri personelin haftada girebileceği ders saati kadar derse girebilirler.

(4) Görevinden ayrılan eğitim personelinin görevlerinden ayrılışı ile kurumdan ayrılmak isteyenlerin müracaatları en geç beş iş günü içerisinde kurum yetkilisi tarafından doğrudan bağlı bulunduğu millî eğitim müdürlüğüne bildirilir. İlgililerin ayrılış sebeplerine uygun olarak valilikten yedi iş günü içinde görevden ayrılış onayları alınır. Görevinden ayrılan personelin durumunu millî eğitim müdürlüğüne bildirmeyen kurum yetkilileri hakkında yasal işlem yapılır.

(5) Bu maddede belirtilen hükümlere aykırı olarak görevinden ayrılanlara bir yıl süre ile kurumlarda görev verilmez."

Hükümlerini içermektedir.

Somut uyuşmazlıkta, kabahatli özel öğretim kurumunda temizlik personeli olarak çalışmakta iken 11.06.2018 tarihinde istifa dilekçesi veren Hakkı Özdemir'in kurumdan ayrılma müracaatının İl Milli Eğitim Müdürlüğüne 02.07.2018 tarihinde (yönetmelikte yazılı 5 iş gününden sonra) bildirildiği, idarece hazırlatılan 25.12.2018 tarihli soruşturma (müfettiş) raporunun sonuç kısmında bu aykırılığın idari yaptırım gerektiğinin belirtildiği, buna göre kabahatli hakkında, (kurum açma iznini vermeye yetkili makam olan) Milli Eğitim Bakanlığı tarafından brüt asgari ücretin 5 katı tutarında idari para cezası uygulandığı,

kabahatli vekilince yapılan başvuruda öncelikle ilgili Yönetmelikteki bildirim yükümlülüğünün, kurumda çalışan "temizlik personeli" için değil "eğitim personeli" için geçerli olacağından ve meydana gelen gecikmenin sebebinin ise işten ayrılmak isteyen işçinin yıllık ücretli iznini kullandırılmasından kaynaklı olduğundan bahisle işlemin iptalinin istendiği görülmektedir.

5580 sayılı Kanun'un 7. maddesinin d) fıkrası ile yukarıda adı geçen yönetmelikte; özel eğitim kurumlarında çalışan "eğitim personeli" ve "diğer personelin" çalışma usul ve esaslarının düzenlendiği, Kanun'un 7/d) maddesiyle Yönetmelikte yazılı hükümlere aykırı davranan "özel öğretim kurumu hakkında idari para cezası uygulanmasının çerçeve şeklinde öngörüldüğü, somut uyuşmazlıkta kurumda çalışan temizlik işçisinin de diğer personel vasfıyla, Yönetmeliğin 44/4. maddesinde yazılı "...ile kurumdan ayrılmak isteyenler..." kapsamında değerlendirilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla,