Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2006/4046 K.2006/9953

Taraflar arasındaki menfi tesbit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı, kendisinin mobilya satışı işi yaptığını, mobilya imalatçısı ve toptan satıcısı olan davalı ile mobilya siparişi verdiğini ve teslim edilecek mallara ilişkin olarak davalıya çekleri keşide ettiğini, çek tutarlarının 7.277.665.000.TL olmasına karşılık davalının sadece 1.366.085.000.TL tutarında mobilya teslim ettiğini davalının toptan tutarı 636.500.000.TL olan (2) çeki iade ettiğini, ayrıca çeklerin karşılığı olarak davalı firmaya 1.435.150.000.TL ödeme yapıldığını, şu anda davalının elinde karşılıksız kalan çek tutarının 5.206.015.000.TL olduğunu belirterek bu çekler nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tesbitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının sipariş ettiği tüm malların eksiksiz olarak davacıya teslim edildiğini, davacının borcunu ödememek için dava açtığını öne sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle davacının davalı firmaya mobilya ürünleri sipariş ettği ve bu mallara karşılık toplam tutarı 7.277.665.000.TL olan (25) adet çek keşide ettiği, buna karşılık davalının (3) fatura karşılığında 1.366.085.000.TL tutarında mal teslim ettiği, davacının keşide ettiği çeklerden (2) tanesinin davacıya iade edildiği ayrıca davacı şirketin davalıya banka havalesi ile 1.435.150.000.TL ödeme yaptığı, bu durumda davalının elinde kalan 5.206.015.000.TL tutarındaki çeklerin bedelsiz kaldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekillince temyiz edilmiştir.

Çek bir ödeme vasıtası olup kural olarak mevcut bir borcun tasfiyesine yönelik olarak verildiğinin kabulü gerekir. Davacı dava konusu çekleri avans mukabilinde davalıya verdiğini ancak davalının mal göndermediğini iddia etmiştir.BK.nun 182/2.maddesi uyarınca aksine adet veya sözleşme yoksa satıcı ile alıcı borçlarını aynı zamanda ifa etmekle mükelleftir. Bu durumda davacının veresiye satış yönündeki iddiasını kesin delillerle kanıtlaması gerekir.

Davalı davacıya teslim ettiği mallara ilişkin fatura ve irsaliye sunmuştur. Mahkemece sunulan belgelerden 1999 tarihli olanlar değerlendirildiği halde 1998 yılına ait fatura ve irsaliyeler değerlendirilmemiştir. Bu durumda mahkemece açıklanan kurallar gözetilerek 1998 yılına ait belgeler üzerinde durulup inceleme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı biçimde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.