Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2006/4631 K.2006/11347

1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 409 ]

"İçtihat Metni"

Taraflar arasındaki menfi tesbit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan menfi tesbit davası sırasında davacı reddi hakim talebinde bulunmuş, İstanbul 5.Asliye Ticaret Mahkemesi 2002/678 E, 463 K, 10.5.2002 gününde "hakimin reddi koşulları oluşmadığından reddi hakim talebinin reddine" karar vermiş bu kararın davacı yanca temyizi üzerine Yargıtay 20.Hukuk Dairesi 2002/6594 E, 7172 K. na 24.9.2002 günlü ilamı ile hükmün onanmasına karar vermiş kararın kesinleşmesi ile dosya mahkemesine gönderilmiş, mahkemece yeni duruşma günü (28.4.2003) tayini ile "taraflarca davacı vekilince posta gideri karşılığında davetiye tebliğine" tensiben karar verilmiş,

pul ikmali yapılmadığından taraflara davetiye çıkarılmadığı belirtilmiş, tayin olunan 28.4.2003 duruşma, "günü taraflarınca takip olunmayan davanın HUMK.'nun 409 maddesi uyarınca yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına" karar verilmiş, 21.4.2004 tarihinde de "3 ay içinde yenilenmediği anlaşılmakla HUMK.'nun 409/5. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına" karar verilmiş, iş bu karar davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, işveren ile çalışanı arasında iş ilişkisi nedeniyle verildiği savunulan bonodan dolayı borçlu bulunulmadığının tesbiti istemine ilişkindir.

Bu niteliği gözetildiğinde uyuşmazlığın çözümünde iş Hukuku kurallarının uygulanması gerektiğinden davaya bakmak İş Mahkemelerinin görevi dahilindedir.

Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkeme ilk önce görevli olup olmadığını resen inceleyip karara bağlamalıdır.

Çünkü görev dava şartlarındadır. Bu itibarla mahkeme görevsiz olduğu kanısına varırsa görevsizlik kararı vermekle yetinmelidir. Aynı zamanda diğer yönleri de inceleyip karar veremez (Prof Dr. Baki Kuru Hukuk Muhakemeleri Usulü 5.Baskı 1990, cilt 1, sayfa 218-219)

Mahkemece bu yönler gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

Kabule göre de, mahkemece reddi hakim yönünden yapılan inceleme sonuçlanıp dosyanın tekrar mahkemeye iade edilmesi üzerine düzenlenen tensip kararında belirtilen duruşma günü taraflara tebliğ edilmeden duruşma yapılıp önce dosyanın işlemden kaldırılmasına, (3) aylık yasal süre geçtikten sonra da HUMK.'nun 409/5.maddesine göre davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru değildir.