Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2006/7235 K.2006/10474

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan 12.10.1999 tarihli sözleşme ile, müvekkili şirketin dağıtımını yaptığı ve yapacağı yayınların istenilen zaman ve miktarda, düzenli olarak okurlara ulaştırılması, pazarlama ve satış yetkisinin üç yıl süre ile davalılara verildiğini, ancak davalıların işletmekte oldukları gazete büfesini 1.5.2000 tarihinde sözleşme dışı 3. kişiye devrettiklerini, yayınların bu ücüncü şahıs tarafından satılmaya başlandığını, davalıların sözleşmeye aykırı davranmaları nedeniyle, fazlaya ilişkin hakları saklı tutlarak 100.000 ABD doları cezai şart bedelinin 1.5.2000 tarihinden,

10.000 ABD doları olan yapılanma bedelinin 12.10.1999 tarihinden itibaren %10 faizi ile fiili ödeme günündeki kur üzerinden davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, müvekkillerinin ekonomik kriz nedeniyle davacının yayınlarının da satıldığı büfeyi devrettiklerini, 10.000 ABD doları olan yapılanma bedelini ödemeye hazır olduklarını, ancak cezai şartın fahiş olup, davalıların ekonomik durumları da nazara alındığında cezai şartın kabul edilemez olduğunu, bu talebin reddine, olmadığı taktirde makul ölçüde tenkisine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davalı ...'ın sözleşmeyi vekil sıfatı ile imzaladığından bu davalı yönünden davanın husumet nedeniyle reddine, davalı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile, yeniden yapılanma bedeli olarak ödenen 10.000 ABD doları ile 1.500 ABD doları cezai şart bedelinin dava tarihinden itibaren Devlet Bankalarınca 1 ABD doları mevduatına uygulanan yıllık en yüksek değişken oranda faizi ile yıllık % 10 faizi aşmamak kaydıyla faiz uygulanarak, fiili ödeme günündeki TL karşılığının davalıdan alınıp, davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1) Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki kapsamı dışında kalan öteki temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2) Kural olarak TTK 24. maddesi uyarınca tacir sıfatını haiz bir borçlu, fahiş olduğu iddiasıyla cezai şarttan indirim yapılmasını isteyemez. Ancak, kararlaştırılan cezai şart miktarının borçlunun iktisaden mahfına sebep olacak derecede yüksek olduğu hallerde cezai şarttan indirim yapabileceği Yargıtay'ın oturmuş içtihatları gereğidir. Nitekim mahkemece bu gerekçelerle cezai şarttan indirim yapılmıştır. Ancak, toplanan deliller, sözleşme içeriği, borçlunun ekonomik durumu gözetildiğinde yapılan indirimin çok fazla olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece somut olayın özelliği ve davalının ekonomik durumu gözetilerek daha makul düzeyde indirim yapılmak üzere hükmün bozulması gerekmiştir.