Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2007/3434 K.2007/10576

Taraflar arasındaki birleşen menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı her iki davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı- davacı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, asıl davada, müvekkilinin davalı ... .. Ltd. Şti. ile 172.886.00 YTL bedelinde mal alımı konusunda anlaştıklarını, davalı şirketin 102.886.21 YTL’ lik mal teslim ettiğini, bakiye tutarındaki malın teslim edilmediğini, tarafların bir araya gelerek teslim edilmeyen mallar yönünden üç adet çekin bedelsiz kaldığı hususunda tutanak düzenlediklerini, ancak çeklerin iade edilmediğini belirterek müvekkilinin toplam 70.000 YTL bedelli üç adet çekten dolayı davalı ... .. Ltd. Şti.’ ne borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... .. Ltd. Şti. vekili, müvekkili şirketin dava dışı Ürdün Jomachem Firması ile distribütörlük anlaşması imzalandığını, davacıdan alınan çeklerin bu firmaya verildiğini, ancak bu firmanın gübreleri göndermediğini, davacı firmanın isteminde haklı olduğunu bildirmiştir.

Davacı vekili, birleşen davada davalı ...'nin merkezi Ürdün’ de bulunan Jomachen şirketinin yetkilisi ve ortağı olduğunu, bu şirketin diğer davalı ... .. Ltd. Şti.’ ne satıma konu gübreleri gönderen ihracatçı firma olduğunu, bedelsiz kalan çeklerin davalı tarafından takibe konulduğunu, davalının iyiniyetli olmadığını belirterek müvekkilinin davalıya borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilince yapılan takiplerin kesinleştiğini, müvekkilinin iyiniyetli ve meşru hamil olduğunu, davacının diğer davalı ... … Ltd. Şti. ‘ ne karşı ileri sürdüğü defileri müvekkiline karşı ileri süremeyeceğini bildirerek bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere göre, davacının davalı ... … Ltd. Şti. aleyhine açtığı davanın kabul nedeniyle kabulüne, davaya konu çeklerden dolayı davacının adı geçen davalıya borçlu olmadığının tespitine, birleşen dosya yönünden ise, davalı ...’ ın bu çeklerden dolayı alacak ve takip yapma hakkı bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile bu çeklerden dolayı davacının adı geçen davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm birleşen davanın davalısı ... vekilince temyiz edilmiştir.

TTK. ‘ nun 599. maddesi ‘ Poliçeden dolayı kendisine müracaat olunan kimse keşideci veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya mevcut olan münasebetlere dayanan defileri müracaatta bulunan hamile karşı ileri süremez, meğer ki, hamil poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun” hükmünü içermektedir.

Davalı ... dava konusu çeklere ciro yoluyla hamil olmuştur. Bu davalı aleyhindeki davanın kabul edilmesi için anılan çeklerin kötüniyetle iktisap edildiğinin kanıtlanması gerekir. Mahkemece bu yönler üzerinde durulup tartışılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.