Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2008/4232 K.2008/11861

Taraflar arasındaki birleştirilen menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, Kütahya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/166 Esas sayılı dosyasında müvekkilinin davalı ... ile adli yazılı sözleşme yaparak iki adet çek karşılığında davalıya ait kamyonu satın aldığını, sözleşmede kamyon üzerinde bulunan tüm borçların davalı tarafından sona erdirilmesinden sonra aracın resmi satışının yapılacağı konusunda anlaşılmasına rağmen davalının edimini yerine getirmediğini ileri sürerek çeklerden dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili davalının çeklerinin karşılıksız çıkması üzerine çeklerin geri alınıp kamyonun kendilerine iade edilmesinin istendiğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Kütahya 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/218 Esas sayılı dosyasında ise davacı vekili müvekkilinin araç satışı nedeniyle davalı ...’a verdiği çeklerin yukarıda anılan dava devam ederken davalılar ... ... ve ... ...’ye ciro edilerek bu kişilerin icra takibine geçmesinin sağlandığını, davalıların kötüniyetli olduğunu beyan ederek çeklerden dolayı davalılara borçlu olunmadığına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Bu dava Kütahya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/66 Esas sayılı davası ile birleştirilerek yargılamaya devam edilmiştir.

Mahkemece asıl ve birleşen davanın davacısı ile asıl davanın davalısı ... arasındaki sözleşmenin geçersiz olduğu, aracın ...’a iade edildiğinin kanıtlanamadığı, TTK.nun 599.maddesi gereğince birleşen davanın davalılarının asıl ve birleşen davaların davacısı zararına bilerek çekleri iktisap ettiğinin kanıtlanamamasına göre asıl davanın davalısı ...’a karşı ileri sürülebilecek def’ilerin birleşen davanın davalılarına karşı ileri sürülemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş,hüküm asıl ve birleşen davanın davacısı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Birleştirilen davanın bağımsızlığını koruduğu bu nedenle asıl dava ve birleştirilen dava hakkında ayrı ayrı hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde her iki dava yönünden ... hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

2-Dava konusu çeklerin haricen asıl davanın davalısı ... tarafından asıl ve birleştirilen davaların davacısına satılan ... plakalı kamyonun satış bedeline karşılık alındığı çekişmesizdir. 2918 sayılı Yasanın 20/d maddesi gereğince resmi şekilde yapılmayan satışlar geçersiz olup, bu durumda herkes aldığını iade ile mükelleftir. Hal böyle olunca alıcı aracı iade etmekle yükümlü olup, satış bedeline karşılık verdiği senetlerin de karşılıksız olduğunun kabulü gerekir.

Bu durumda mahkemece asıl ve birleştirilen davaların davacısının kamyonun iade edildiğine ilişkin iddiaları üzerinde de durularak ve birlikte ifa kuralı da gözetilerek çeklerin karşılıksız kaldığının kabulüne karar verilmek gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

3-Birleşen davada dava konusu hamiline yazılı çeklerin elden teslim suretiyle birleştirilen davanın davalıları ... ... ve ... ...’ye intikal ettiği anlaşılmaktadır. Asıl ve birleşen davaların davacısı anılan kişiler arasında akrabalık bağı bulunduğunu ve kötüniyetli hamil olduklarını ileri sürdüğünden asıl davanın davacısı ile aralarındaki akrabalık durumları araştırılarak bu yöndeki diğer deliller de toplanıp tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken birleşen dava hakkında da eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru değildir.