Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2008/4691 K.2008/11587

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacılar vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacılar vek.Av. ... gelmiş, diğer taraftan kimse gelmemiş olduğundan onun yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, davalının müvekkili aleyhine 30.06.2001 vadeli 20.000.000.000 TL bedelli bir bonoya dayanarak takibe geçtiğini, senet borçlusu Fikriye ....’ nun müvekkillerinin murisi olduğunu, okuma yazma bilmediğini, bu nedenle düzenlenen senedin geçersiz olduğunu, taraflar arasında akdi ilişki bulunmadığını, senedin hile ile alındığını ileri sürerek murisin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, cevabında senet altındaki imzanın davacılara ait olduğunun imza incelemesi sonucu saptandığını, tanık dinlenmesine muvafakatları bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve toplanan delillere göre davacının iddiasını kesin delillerle kanıtlayamadığı, okuma yazma bilmeyenlerin imzaları ile ilgili HUMK’ nun 297. maddesi hükmünün geçerlilik kuralı olmadığı, imzaya inkar edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

15.07.1998 tarihli satış vaadi sözleşmesinde davalı ... satın almayı vaaden olarak yer almıştır. Satışı vaaden davacıların murisi Fikriye Müftüoğlu’ nun okuryazar olmadığı belirtilerek sol el baş parmağı bastırılarak sözleşme yapılmıştır.

../.. (2) Esas Karar 2008/4691 2008/11587

Dava konusu senette Fikriye Müftüoğlu’ nun imzası bulunmaktadır. Okuma yazma bilmeyenlerin imza yerine kullanabilecekleri işaretler BK’ nun 15.maddesinde düzenlenmiş ve HUMK’ nun 297.maddesinde de ayrıca düzenleme yapılmıştır. BK’ nun 15/2.maddesinde kambiyo senetlerine ilişkin hükümler saklı tutulmuştur. TTK’ nun 688.maddesine göre bonoda tanzim edenin imzasının bulunması gerekir.

Kişi bonoyu kendi imzalayabileceği gibi usulüne uygun düzenlenmiş, vekaletname ile vekaleten imzalanmış olabilir. HUMK’ nun 297.maddesinde öngörülen şekil şartı geçerlilik değil, ispat şartı ise de TTK’ nun 688.maddesinde öngörülen şekil geçerlilik şartıdır. Okuma yazma bilmeyen kişinin parmak izini taşıyan kambiyo senedi geçerli olarak kabul edilemez.

Mahkemece, bu yönler üzerinde durularak bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle davanın reddinde isabet görülmemiştir.