Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2008/6054 K.2009/2033

Taraflar arasındaki birleştirilen ceza-i şart alacağı davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın asıl davanın açılmamış sayılmasına, birleşen davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı şirket vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Dava, taraflar arasında imzalanan 7.8.2000 tarihli bayilik sözleşmesinden kaynaklanan ceza-i şart istemine ilşikindir.

Birleşen davada davacı vekili, taraflar arasında akdedilen 25.12.1997 tarihli akaryakıt istasyonu Bayilik Sözleşmesinin 9.maddesi uyarınca fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 500.000.000.-TL. ceza-i şart alacaklarının faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevabında, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesindeki tüm koşulların davacı şirket tarafından belirlendiğini, müvekkili şirketin bu koşulları kabul etmek zorunda kaldığını, davacı şirketin ürünlerinin tanıtımını yeterince yapmadığını, bu nedenle de bayi satışlarında belirlenen müşteri potansiyeline ulaşmanın mümkün olmadığını, bayilik sözleşmesini takip eden tarihlerde meydana gelen ekonomik kriz nedeniyle de beklenen satışların gerçekleşmediğini, 2003 yılı içerisinde Denizli-Aydın Devlet Karayolunun çift yönlü yol haline getirilmesi için yapılan yol çalışmaları sonucu müvekkili şirketin işyerine araçların giriş çıkış yapamadığını, uzun süre işyerinde satış yapılamadığını, talep edilen tazminatın haksız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, saunma, toplanan delillere ve bilirkişi raporlarına göre taraflarca asıl dava 1.3.2004 tarihinde ilk kez 5.7.2004 tarihinde ikinci kez takip edilmediğinden işlemden kaldırma kararı verildiği ve 13.4.2007 tarihli celsede de taraflarca asıl davanın takipsız bırakıldığının saptandığı,

HUMK.nun 409.maddesi uyarıca asıl davanın açılmamış sayılmasına karar vermek gerektiği davalı şirketçe sözleşmede öngörülen alım taahhütlerinin yerine getirilmediği bu nedenle davacı şirketin sözleşmeyi feshi ve ceza-i şart talebi sebeplerinin gerçekleştiği, birleşen dava konusu sözleşme uyarınca davacının talep edebileceği ceza-i şart miktarının bilirkişilerce 130.814.609.629.-TL. olarak hesaplandığı,

birleşen davadaki talepte dikkate alınarak 500.00.-YTL.nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalıdan alınıp davacıya ödenmesine dair karar vermek gerektiği gerekçesiyle asıl davanın HUMK.nun 409. maddesi gereğince açılmamış sayılmasına, birleşen davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı şirket vekili tarafından temyiz edilmiştir.