Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2008/9131 K.2008/10328

Taraflar arasındaki ihtiyati haciz talebinin yapılan incelemesi sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı ihtiyati haciz talebinin reddine yönelik olarak verilen kararın süresi içinde ihtiyati haciz isteyen vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

İhtiyati haciz isteyen vekili, 22.4.2008 tarihli ve 12.200 YTL bedelli çeke istinaden ihtiyati haciz isteminde bulunmuştur.

Mahkemece, çek üzerinde bankanın temlik cirosu bulunmadığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

İhtiyati haciz isteyen vekili kararı temyiz etmiştir.

3167 sayılı Yasa’ nın 6.maddesine, 26.02.2003 tarih ve 4814 sayılı kanunla eklenen 3.fırkaya göre, “Yönetmelikte belirtilen esaslar çerçevesinde çeklerin fiziki olarak ibraz edilmeksizin sadece çek bilgileri üzerinden bankalararası takas odaları aracılığı ile elektronik ortamda muhatap bankaya gönderilerek işlem görmesi, 6762 sayılı TTK’ nun 710.maddesine göre takas odasına ibraz hükmündedir.” Buna göre çeklerin fiziki olarak ibraz edilmeksizin sadece çek bilgileri üzerinden bankalararası takas odaları aracılığı ile muhatap bankaya gönderilerek işlem görmesi sağlanarak, bu halin TTK’ nun 710.maddesine göre takas odasına ibraz hükmünde olduğu belirtilmiştir.

3167 sayılı Kanununun 6.maddesi gereğince, çeklerin banka şubeleri arasında hesaben tesviyesini sağlamak üzere, T.C.Merkez Bankası’ nın gözetimi altında, merkezi ...’ da bulunan ve faaliyetlerinde özel hukuk hükümlerine tabi “Bankalararası Takas Odaları Merkezi “ adıyla bir tüzel kişilik kurulmuştur. Yönetmelik uyarınca bankalarca muhatap bankalara fiziken ibraz edilmeyen çeklerin, Bankalararası Takas Odaları aracılığıyla hesaben tasfiyesi kabul edilmiş (m.2/ B md.) ve bunun uygulanması, Yönetmeliğin 14/B maddesine göre de yukarıda açıklandığı gibi bankaların birbirlerine vekalet vermelerine ve bir protokol imzalamalarına bağlanmıştır.

2008/9131 2008/10328

Somut olayda, çekin lehtarı olan ... çeki ... ciro ile ... Ltd.Şti.’ ne ... Ltd.Şti. de “ T.... Bankası AŞ. emrine ödeyiniz.” şeklindeki ibareyle temlik cirosu yaparak Bankaya devretmiştir. Banka da takas odalarına ilişkin yukarıda açıklanan düzenlemeye uygun olarak muhatap banka olan ... Bankası Yüzüncüyıl Şubesine vekaleten meşru ve son hamil olduğu çeki elektronik ortamda takas odasına ibraz ederek karşılıksız olduğunu usulen belgelemiştir.

O halde somut olayda çekin arka yüzünde, yasal süresinde muhatap bankaya vekaleten karşılıksız şerhi verilmiş olduğu gözetilerek, yukarıdaki yasal açıklamalar ışığında mahkemece durum değerlendirilip, sonucuna uygun bir karar verilmek gerekirken, çek ile ilgili işlemlere yanlış anlam verilerek, yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.