Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2009/11302 K.2010/3330

Davacı vekili tarafından hasımsız olarak açılan iflasın ertelenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde müdahillerden 1-... İlaç San.A.Ş. 2-a)... ... Adi Ort. b) ... İlaçları Ltd.Şti. 3-... İlaç Kimya San.A.Ş. 4-... A.Ş. 5-... Hastane Ür. A.Ş. 6-... İlaç San. Ltd.Şti. 7-... İlaç Tic.Ltd.Şti. 8-... A.Ş. 9-... İlaçları Ltd. Vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, müvekkili şirketin deposunda çıkan yangından dolayı büyük bir zarara uğradığını, şirketin borca batık durumda bulunduğunu, sunulan iyileştirme projesine göre borca batıklıktan kurtulmasının mümkün bulunduğunu belirterek davacının bir yıl süreyle iflasının ertelenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, bilirkişi raporunda iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı olduğunun belirtildiği, kayyım raporlarında da şirketin yeniden faaliyete başlaması için hasar tahsilatının tazmin edilmesi veya şirkete ilave sermaye konulmasının gerekli olduğunun öngörüldüğü, şirketin yöneticilerinin iyiniyetle hareket ettikleri, sigorta tazminatı alacağının tahsil edilmesi için girişimde bulunulmasının öğretide de bir iyileştirme tedbiri olarak kabul edildiği belirtilerek davacı şirketin iflasının bir yıl süreyle ertelenmesine karar verilmiş, hüküm müdahiller vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

1-İflasın ertelenmesi, borca batık durumda olan bir sermaye şirketinin malî durumunun ıslahının mümkün olması hâlinde o şirketin iflâsının önlenmesini sağlayan bir kurumdur. Böyle bir talep üzerine mahkemece bu şirketin öncelikle borca batık durumda olup olmadığı tespit edilmeli, borca batık durumda ise bu kez ıslahının mümkün olup olmadığı üzerinde durulmalıdır.

Bunun için borçlu şirket tarafından mahkemeye ibraz edilen bilanço ile malî durumun iyileştirilebilmesi amacıyla şirket tarafından bildirilen proje üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bir sonuca gidilmelidir. Zira önerilen iyileştirme tedbirlerinin şirketin malî durumunu düzeltmeye elverişli olup olmadığının belirlenmesi özel bir bilgiyi gerektirdiğinden, bu konuda bilirkişinin görüşüne başvurulması icabetmektedir.

Borca batıklığın tespiti için yargılama sırasında bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda iflasın ertelenmesi için gerekli koşulların oluştuğu yönünde görüş bildirilmiş, mahkemece bu rapor hükme esas alınarak karar verilmiştir.Ancak iflasın ertelenmesinde, borca batıklığın tespiti sırasında kaydî değerlerin değil, tüm varlıkların rayiç değerlerinin esas alınması ve bu rayiç değerlerin de mahkeme tarafından atanan yeminli bilirkişiler aracılığıyla tespiti gerekli olup, davacının sunduğu reel bilanço üzerinden borca batıklığın saptanması suretiyle iflâsın ertelenmesi kararı verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

2-İyileştirme projesinde somut olarak öngörülen tek kaynak girişi, ecza deposunda çıkan yangın nedeniyle sigorta şirketinden talep ve dava edilen 12.336.956. Tl'lik tazminattır. Ne var ki bağımsız sigorta eksperi tarafından tespit edilen hasar 947.418. TL olup, ... Sulh Hukuk Mahkemesince yapılan tespitte de hasar miktarı 984.966. TL olarak hesaplanmıştır.

Sigorta tazminatı alacağı bir iyileştirme tedbiri olarak nitelendirilebilirse de talep ve dava edilen alacak miktarının, somut bilgi ve bulgulara göre makul ölçüler çerçevesinde ve somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak şirketin mali durumunun iyileştirilmesine etkisi değerlendirilmelidir. Somut olay bakımından iyileştirme projesinde özvarlık (-441.620.) TL iken 31.7.2009 tarihli 4. kayyım raporuna göre (-8.741.000) TL'ye gerilemiştir.

Nitekim bu kayyım raporunda ayrıca, şirketin sermaye yokluğundan dolayı satış faaliyetlerine devam edemediği hâlde işletme maliyetinin katlanarak arttığı da belirtilmiştir. İyileştirme projesinde başka yeni kaynak girişi de öngörülmemiştir.

O halde mahkemece yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde alanında uzman kişilerden yeniden oluşturulacak bilirkişi heyetinden rapor alınıp, tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.