Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2009/11526 K.2010/7763

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, tarafların demir imalatı işi ile iştigal ettiklerini ve müvekkilinin davalı ile demir alımı hususunda anlaştıklarını ve davalının müvekkiline teslim edeceği demirlere karşılık avans amacı ile her biri 10.000.-TL.bedelli (2) adet bononun davalıya teslim edildiğini, ancak davalının müvekkiline bonolar karşılığı olan malları teslim etmemesi üzerine bonoların bedelsiz kaldığını, ancak davalının senetleri müvekkili hakkında takibe koyduğunu, bu nedenle dava açma zarureti doğduğunu belirterek müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı asil duruşma sırasında, davacıdan alacaklı olduğunu, davaya karşı herhangi bir delil sunmayacağını, davacıya yemin teklif ettiğini ifade etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davalının dava konusu bonolar nedeni ile alacaklı olduğu hususunda davacı tarafa yemin teklif ettiği ve davacı şirket temsilcilerinin teklif edilen yemini usulen yerine getirdikleri gerekçesi ile davanın kabulü ile davacı yararına tazminata karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, malen kayıtlı senet nedeni ile borçlu olmadığının tespitine ilişkindir. Davacı keşideci şirket vekili, senedin davalı tarafça müvekkiline teslim edilecek mallara karşılık düzenlendiğini, ancak senet karşılığı malların müvekkiline teslim edilmediğini öne sürmüş, lehtar davalı asil ise duruşma sırasında senetten dolayı alacaklı olduğunu ifade edip ispat hususunda karşı tarafa yemin teklif etmiş ve davacı şirket temsilcileri tarafından yerine getirilen yemin nedeni ile mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Somut olayda ispat külfeti senet keşidecisi davacıya aittir. Ancak kendisine ispat külfeti düşmeyen davalı, yemin teklifinde bulunmuştur. Bu durumda, mahkemece kendisine ispat külfeti düşmeyen davalıya, ispat külfetinin kendisine ait olmadığı, bu nedenle de yemin teklif etmesine gerek olmadığı hususunun açıkça bildirilmesi, şayet davalının yemin teklifinde ısrar etmesi halinde yeminin eda ettirilmesi gerekirken ve ayrıca ispat külfeti kendisine düşmeyen tarafın teklif ettiği yeminin hukuki sonuç doğurmayacağı gözetilmeden, somut olaya uygun düşmeyen yazılı şekilde davanın kabulünde isabet görülmemiştir.