Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2009/6575 K.2010/5191

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, Taç marka tekstil ürünlerinin ana bayisi olan davalının alt bayisi olan müvekkilinin alacağı mallara karşılık davalıya avans olarak çekler verdiğini, ancak davalının malları teslim etmediği gibi bunlardan iki adedini de icra takiplerine konu ettiğini ileri sürerek müvekkilinin toplam 40.000 YTL bedelli çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, icra takiplerinden dolayı %40 kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin aldığı çeklere karşılık malları davacıya dava dışı Korteks A.Ş aracılığıyla teslim ettiğini, ancak davacının çek bedellerini ödemediğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda davalının defterlerine göre davacıya 65.726.81 YTL’lik mal teslim ettiği, davacının defterlerinde ise 31.117.74.YTL’lik mal tesliminin gözüktüğü, aradaki farkın davacı defterlerine kayıtlı olmayan 4 adet fatura bedelinden kaynaklandığı, davalının dayandığı sevk irsaliyesindeki imzaların davacı yetkililerine ait olduğunun alınan adli tıp raporuyla belirlenemediği, davacının 3.000.00 YTL elden ödeme konusunda davalıya yönelttiği yeminin ifa edilmediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının davaya konu 8 adet çekten dolayı davalıya 25.581.80 YTL borçlu olmadığının tespitine, davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davaya konu çeklerin taraflar arasındaki mal alım-satımı nedeniyle düzenlendiği davacı ve davalının kabulündedir. Ancak davacı çekler karşılığında teslim edilmesi gereken malların teslim edilmediğini iddia etmiş, davalı ise aldığı çeklere karşılık malları dava dışı şirket aracılığıyla teslim ettiğini savunmuştur.

BK.nun 182/2.maddesi uyarınca “hılafına adet veya mukavele mevcut değil ise satıcı ve alıcı borçları aynı zamanda ifa etmekle mükelleftir. “Çek bir ödeme vasıtası olup mevcut bir borcun tediyesine yönelik olarak verildiğinin kabulü gerekir. Hal böyle olunca dava konusu çekin kural olarak satışa konu malların teslimi nedeniyle oluşan borcun ödenmesi amacıyla verildiği yolundaki karinenin aksini iddia eden davacının bu yöndeki iddiasını kesin delillerle kanıtlaması gerekir. Başka bir anlatımla somut olayda ispat külfeti davacı taraftadır. Mahkemece bu yönler gözetilmeden ispat külfetinin tayininde yanılgıya düşülerek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.