Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2009/8004 K.2009/10123

Davacı vekili tarafından hasımsız olarak açılan iflasın ertelenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde müdahil ... Kağıt San. Paz.Tic.A.Ş. vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, ajanda ve defter üretimi alanında faaliyet gösteren müvekkili şirketin son dönemde yaşanan ekonomik krizin de etkisiyle likidite darlığına düştüğünü, sermayesinin 2/3’ünü kaybettiğini, alacaklarını tahsil etmede mevcut ekonomik koşullar nedeniyle zorlandığını, geliştirilen Tübitak Projesi kapsamında alınacak hibe, şirkete ait organize sanayi bölgesindeki arsanın şahsi ve gerekirse şirket ortaklarının şahsi mal varlığındaki bir adet dairenin değerlendirilmesi yoluyla borçlarını vadeye yayarak ödeme imkanı bulunduğunu belirterek iflasın ertelenmesi talebinde bulunmuştur.

Mahkemece, borca batık durumda olan şirketin sunulan iyileştirme projesi kapsamında ıslahının mümkün olduğu, iflasın ertelenmesi halinde mali bünyesini düzeltebileceği, iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı bilgi ve belgelere dayalı olduğu, iyileştirme için düşünülen çarelerin gerçekçi bulunduğu denetime elverişli bilirkişi raporlarıyla anlaşıldığından iflasın ertelenmesine hükmedilmiş, karar müdahil ... Kağıt San. Paz.ve Tic.A.ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İflasın ertelenmesi, borca batık durumda olan bir sermaye şirketinin malî durumunun ıslahının mümkün olması hâlinde o şirketin iflâsının önlenmesini sağlayan bir kurumdur. Böyle bir talep üzerine mahkemece bu şirketin öncelikle borca batık durumda olup olmadığı tespit edilmeli, borca batık durumda ise bu kez ıslahının mümkün olup olmadığı üzerinde durulmalıdır.

Bunun için borçlu şirket tarafından mahkemeye ibraz edilen bilanço ile malî durumun iyileştirilebilmesi için şirket tarafından bildirilen proje üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bir sonuca gidilmelidir. Zira önerilen iyileştirme tedbirlerinin şirketin malî durumunu düzeltmeye elverişli olup olmadığının belirlenmesi özel bir bilgiyi gerektirdiğinden, bu konuda bilirkişinin görüşüne başvurulması icabetmektedir.

Mahkemece de bu yön gözetilerek bilirkişi incelemeleri yaptırılmış ve hükme esas alınan raporda iflâsın ertelenmesi için gerekli koşulların oluştuğu yönünde görüş bildirilmiştir.

Somut olayda hükme esas alınan 20.4.2009 günlü bilirkişi kurulu raporunda; şirketin faaliyetleri için ayrılan özkaynağın yeterli olmadığı, şirket ortaklarından ...’na ait gayrimenkulün belli bir takvim dahilinde şirket mülkiyetine katıldıktan sonra elde edilecek gelirin şirkete özkaynak olarak aktarılmasının gerektiği, iyileştirme projesi kapsamında olmak üzere Ankara 2. Organize Sanayi Bölgesinde bulunan gayrimenkulün de mutlaka belli ve makul bir tarihe kadar paraya çevrilerek şirkete yeni, taze işletme sermayesi sağlanarak faaliyetlerinin daha verimli çalışmasının zorunlu olduğu, bu tespitler çerçevesinde iflâsın ertelenmesine karar verilmesinin iflâs kararından daha yararlı olacağı belirtilmiştir.

İflâsın ertelenmesini talep eden şirketin durumunun iyileştirilmesinin; “öncelikle ve kesinlikle” şirkete yeni özkaynakların aktarılması, sonrasında da verimli çalışmasını sağlayacak önlemlerin alınması koşullarına bağlı olduğu açıkça anlaşılmaktadır. Bilirkişi kurulu raporunda yeni özkaynak sağlanmasının gerekliliği vurgulanmasına rağmen, bu özkaynağın sağlanacağı ihtimaliyle iflâsın ertelenmesi yönünde görüş bildirilmesi bir çelişki olup, bu görüş doğrultusunda yazılı şekilde hüküm kurulması da isabetsizdir.

Öte yandan iflasın ertelenmesinde, borca batıklığın tespiti sırasında kaydî değerlerin değil, rayiç değerlerin esas alınması gerekir. Bu nedenle, şirketin aktifinde yer alan tüm varlıkların rayiç değerlerinin mahkeme tarafından atanan yeminli bilirkişi aracılığıyla tespiti gerekli olup, bilançoda kayıtlı değerler üzerinden amortisman düşülmek suretiyle belirlenen değere veya iflâsın ertelenmesi talebinde bulunan şirket tarafından Ankara Ticaret Odası Meslek Komiteleri Müdürlüğüne yaptırılan tespite itibar edilerek borca batıklığın saptanması da doğru görülmemiştir.