Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2010/10870 K.2011/4057

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davalı .....Yay.San.Tic.yetkili temsilcisi....gelmiş, diğer taraftan kimse gelmemiş olduğundan onun yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunanın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin yabancı dil eğitimi kitaplarının dağıtım ve pazarlaması işini yaptığını, müvekkilinin dava dışı Hilside Pressin Türkiye distribütörü olan davalı şirket ile kitap alım-satımı sebebiyle ticari ilişkisi olduğunu, ilişkinin başlangıcında davalı şirkete üç adet çekin verilen sipariş karşılığı tevdii edilmesine rağmen, siparişe konu malların müvekkiline teslim edilmediğini ileri sürerek çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespiti ile çeklerin iptalini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın yöneltilebileceği tarafın çeklerin ciro edildiği .... AŞ.olduğunu, husumet itirazında bulunduklarını, davacının kitap almak istediğini ve tanıtım yapabilmek için şirketlerce ithal edilen ve depoda olan kitap ve malzemelerden alma karşılığında söz konusu 3 adet çeki verdiğini, davacının istediği mallar için söz konusu çeklerin yurtdışından ithal edilirken akreditif bedeli olarak ithalat gerçekleşinceye kadar teminat, ithalat gerçekleştikten sonra,

ithal edilen malın nakit karşılığı olarak bankaya verilmesi kararlaştırıldığından 3.8.2007 tarihindeki teslim belgesinde teminat ibaresinin kullanıldığını, teminat ibaresinin amacının çeklerin başka amaçla kullanımının önüne geçmek ve sadece davacının istediği tamamlayıcı ürünlerin ithalatını sağlamak, bir kısım çek bedeli teslim edilen ürünlere ek tamamlayıcı ürünlerin ithalatında keşide tarihine kadar teminat olarak kullanılmasının amaçlandığını, çeklerin hem ödeme amaçlı alındığını, hem de kitap ithalatının akreditif kaynağı olarak kabul edildiğini, davacının çeklerin üzerine ödemeden men yasağı koydurduğunu,

davacının toplam 100.207,20 TL’lik siparişi üzerine, tüm ithalatı yapan müvekkilinin davacının siparişleri almaması sonucu zarara uğradığını, envanterde yüklü miktarda kitap ve malzeme kalmasına neden olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamı, benimsenen bilirkişi raporu ve 03.08.2007 tarihli belgeye göre davaya konu çeklerin sipariş karşılığı peşinen davalı şirkete verilmiş olmasına ve davalının sipariş konusu malları davacıya teslim ettiği olgusunu kanıtlayamadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, dava konusu Yapı Kredi Bankasının 10.12.2007 tarihli 5205808 çek nolu 15.000 TL bedelli, 20.12.2007 tarihli 5205809 çek nolu 15.000 TL bedelli ve 31.12.2007 tarihli 52058010 çek nolu 20.000 TL bedelli üç adet çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan öteki temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Mahkemece davacının ticari defterlerinde kayıtlı olan davacının düzenlediği 5.298,66 TL’lik iade faturasından dolayı da davacının alacaklı olduğu kabul edilmişse de, davacı tarafça tek taraflı olarak düzenlenen iade faturası, alacağın varlığını veya bir başka deyişle malın iade edildiğini göstermez. Davacı tarafça, iade faturası içeriği malların davalıya iade edilişi ve iade faturasının davalıya tebliğ ve teslim edildiğinin ispat edilmesi gerekir. Mahkemece bu yönler üzerinde durulmadan bu miktar için de davanın kabul edilmesinde isabet görülmemiştir.